Maandag 30/01/2023

ColumnJana Antonissen

Ik snap de verlokking van een sekte wel. Méér zijn dan een onbenullig individu, wie wil dat nu niet?

null Beeld Damon De Backer
Beeld Damon De Backer

Journalist Jana Antonissen en auteur/theatermaker Julie Cafmeyer vertellen beurtelings over het leven.

Jana Antonissen

In een sekte belanden, veel mensen denken dat zoiets hen nooit zou overkomen. Daarbij stellen ze zich dan een kaalgeschoren groep voor die in oranje gewaden allerlei afgoden aanroept. Maar er bestaat zoiets als een sectaire schaal. Ogenschijnlijk onschuldige groepen durven gaandeweg al eens met de ongezonde pool van dat spectrum te flirten. Onlangs nog stond in de krant dat de pandemie meer mensen in de armen van sektes had gedreven.

Ik snap de verlokking van zo’n groep met fanatieke trekjes wel. Je eigen denken naar de achtergrond laten verdwijnen, méér zijn dan een onbenullig individu; wie wil dat nu niet? Aangezien ik het merendeel van mijn tijd alleen achter mijn schrijftafel doorbreng, bezit ik af en toe de dringende nood op te gaan in een groter geheel. Merkwaardig genoeg geldt hiervoor: hoe buitenissiger de groep, hoe groter haar aantrekkingskracht. Zo interesseert een lidmaatschap van de club van rijbewijs- of huisbezitters, scouts- of dierenvrienden, marathonlopers of wielrenners me niet bepaald. Neigt de groep echter naar het utopische, mystieke of illegale, dan laat ze mijn hart wél sneller slaan.

Nog niet zo lang geleden volgde ik een megalomane regisseur en zijn bijzonder toegewijde kring van jonge, knappe medewerkers voor enkele maanden naar het buitenland. Die groep tikte verdacht veel sektarische kenmerken af – bedenkelijke werkmethoden, ondoorzichtige financiële structuur, onbetwistbaar gezag – en toch had ik er de tijd van mijn leven. Althans tot de adrenalinehigh was uitgewerkt. Dan werden de gebakken peren geserveerd: schadelijk slaaptekort, uitblijvende betalingen en grensoverschrijdend gedrag.

Ondertussen weet ik beter dan mijn hele leven om te gooien voor onethische experimenten. Maar omdat die honger naar collectiviteit nu eenmaal niet verdwijnt, breng ik geregeld tijd door in alternatieve leefgemeenschappen. Zopas bezocht ik een voormalig klooster waar nu kunstenaars, schrijvers, academici en activisten samenleven en -werken. Sommigen verblijven er een paar weken, anderen maanden of wel jaren. Zoals de man die om zijn mentale hygiëne te vrijwaren in een zelfgebouwde boomhut zonder elektriciteit in de kloostertuin woonde. Of het koppel met de baby op wie collectief gepast werd. Aan woonkredieten of monogamie deden ze niet; liever zochten ze naar alternatieven voor de nucleaire familie.

En ik, wat zocht ik? Want als het mij enkel om de afzondering te doen was, waren er betere plekken om te gaan schrijven. Nieuwsgierigheid, zeker, maar ook een zekere hoop om soortgenoten, lotgenoten misschien, te vinden, dreef mij opnieuw naar dit klooster. Maar hoe ruimdenkend de groep ook is, blijf iets te lang in zo’n bubbel van vrijdenkers en ook deze wordt benauwend. Over het organische ontbijt de ontmanteling van het kapitalisme bespreken om vervolgens even serieus alle amoureuze intriges van de voorbije nacht te ontleden, is eerst nog grappig, maar na een tijdje toch, tja, sectair.

Iedereen wil ergens bij horen, maar een lidmaatschap van zo’n hardloop- of wielrenclub is op termijn misschien toch minder vermoeiend.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234