Zondag 17/01/2021
Beeld DM

Column

Ik dacht dat kunstenaars het hart van cultuur waren

Hilde Van Mieghem neemt de tijd voor een gloedvolle blik achter de schermen van haar leven.

“Ah, jij hebt nog een loon, dat kunnen er niet veel zeggen!” roept een acteur-collega spottend uit. Ik voel hoe er ­compleet onterecht een gevoel van schaamte bij me opborrelt.

Hij verkocht me een schilderij dat ik ­cadeau wilde doen aan mijn jarige zusje. Ik vroeg of het goed was als ik het op 1 december betaalde. Dan heb ik weer een loon, voegde ik er ­verontschuldigend aan toe.

Zelf is de man niet in nood. Hij kocht net een huis en kan er alle kunstwerken die hij verzamelde in de voorbije 20 jaar niet in kwijt, vandaar de uitverkoop.

Hij ziet dat ik me ongemakkelijk voel en zegt verontschuldigend: “Ik sprak meer in naam van onze hele sector. Het is rampzalig hoe de armoede daar ­toeslaat!”

“Dat weet ik wel”, zeg ik zacht. “Ik mag mijn handen kussen dat ik tenminste een job heb, het is vaak genoeg anders geweest.”

Ik mocht het schilderij begin december betalen, gelukkig maar, anders had ik geen cent over­gehad om de laatste week van deze maand door te komen. Zo hoog is mijn loon.

Spaargeld heb ik evenmin. Mijn huis is mijn spaarpot. Ik ben er nooit in ­geslaagd om geld opzij te zetten. Je springt niet zo heel ver met twee ­kinderen, geen cent alimentatie en een beroep waar je niet rijk van wordt. ­Tenzij je je ziel verkoopt.

Maar ik was altijd al liever arm dan ­zielloos.

Vreemd is die schroom die me overvalt als iemand opmerkt dat ik het goed heb.

Ook als mensen op bezoek komen in mijn huis – dat er nu inderdaad ­geweldig uitziet na de renovatiewerken van vorig jaar – leg ik elke keer bijna rood van schaamte uit hoe het eraan toe was toen ik erin trok en hoe ik het in 35 jaar tijd met hand en tand ombouw­de van totaal vervallen tot het prachtige ­herenhuis dat het nu is.

Ik vertel niet over de zwarte sneeuw die ik zag. Over hoe ik mijn jongste als baby, putje winter, nog slapend uit haar wiegje moest halen. Je moest toen nog gaan stempelen en kreeg pas een dag op voorhand te horen op welk uur dan wel. Geen woord over de vele nachten dat ik kantoren poetste, bijwerkte in een kroeg en bespaarde op medische ­kosten.

Akelig was het, hoe er dan geen spatje verbeelding meer te vinden was in mijn hersenpan. Meer dan wanhopig voor me uitstaren was er niet meer bij. ­Bevroren van angst voor de toekomst.

Armoede ontneemt je alle energie en vreet als eerste je dromen op.

Ik weet precies wat mijn collega’s ­doorstaan nu en het breekt mijn hart. Er is geen enkel perspectief. Bijklussen in cafés of restaurants is niet eens ­mogelijk.

Als ik dan lees hoe het Relance­plan ­Cultuur wel 100 miljoen in de culturele infrastructuur – nieuwe gebouwen en renovaties van oude – gaat investeren omdat dat de sector zal aanzwengelen en een nieuwe dynamiek op gang zal brengen, dan wordt het me zwart voor de ogen.

Ik dacht dat kunstenaars het hart van cultuur waren, hoe stom kon ik zijn!

We moeten ons vasthouden aan de ­takken van de bomen, anders vallen we in het water, collega’s. Ooit staan we wel weer in gerenoveerde gebouwen! Kop op!

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234