Maandag 19/08/2019

Column

Ik ben uitgeput na een avond vol complimenten. Ze wegen niet op tegen de wonden die ik in mezelf sla

Hilde Van Mieghem. Beeld Bob Van Mol

Hilde Van Mieghem, acteur, regisseur en auteur, neemt u mee in haar leefwereld.

‘Het is zo alleen, zo alleen.’ Het is een zin van Marc Didden uit het scenario van Hombres Complicados, een film van Dominique Deruddere. Het personage dat ik speelde mocht die zin zeggen en ik herinner me met hoeveel plezier ik dat deed.

Het is zo alleen, zo alleen. Ik ben die zin nooit vergeten en af en toe hoor ik het mezelf hardop zeggen. Altijd op dagen of avonden na het culminatiepunt van maandenlang, soms zelfs jarenlang intens werken aan een project, na premières van films of theaterstukken of zoals nu pas, na de opening van de tentoonstelling in het Letterenhuis over Hugo Claus.

Het is het ‘zwarte gat’ dat opdoemt nadat men het resultaat van zulke intense periodes uit handen geeft en overlevert aan critici en publiek die genadeloos je werk scannen, het als röntgenfoto’s tegen het licht houden en als volleerde artsen een diagnose stellen: ongeneeslijk en dus terminaal: afvoeren die handel, ziek, maar er valt mee te leven, of tot ieders opluchting: kerngezond en een lang leven in het verschiet. Dat laatste tot grote vreugde van de patiënt. Maar toch, wat ze ook zeggen, het is de poort naar een oneindig en gitzwart niets. Naar een alomvattende eenzaamheid.

Voor velen is dat gevoel van eenzaamheid onbegrijpelijk want je deed het toch goed, het harde werken loonde en iedereen vindt het knap en bedelft je onder complimenten. Hoe zou je niet blij kunnen zijn en wie of wat heb je nodig met zo’n succes?

En toch. Het zijn niet de reacties of het harde werken die roofbouw op je plegen. Het zijn de verscheurende angsten, de gekmakende twijfels, de wurgende onzekerheid, die je als roofdieren bespringen in zo’n artistiek proces en je uiteindelijk verweesd en gewond achterlaten.

Je bent niet alleen

Het zijn de slapeloze nachten, de ontelbare stressvolle dagen die maken dat je na zo’n avond als een leeggeroofd huis in je zetel ploft, rondkijkt, niemand ontwaart die je galant zijn of haar schouder aanbiedt en je troostend toefluistert: rust nu maar, je hebt het verdiend, ik zorg nu wel even voor alles, je bent niet alleen.

Ik kan goed alleen zijn en ben het heel vaak, maar op die momenten schreeuwt alles in mij om een ander. Uitgeput ben ik na een avond vol complimenten, ze wegen niet op tegen de wonden die ik in mezelf sloeg.

Waarom doe je dit? Hoe dikwijls heb ik me dat wanhopig afgevraagd, hoe dikwijls keek ik afgunstig naar buschauffeurs, winkeljuffrouwen, secretaresses en vuilnisophalers, hoe jaloers was ik op hun anonimiteit.

‘Waarom kan men zich er niet bij neerleggen, dat in deze heel bijzondere, vertraagde zelfmoordspanning te leven het juiste is, maar waarom maakt men haar met opzet minder, breekt er uit los als een dom dier (en houdt dan nog als een dier van de domheid!) en leidt zich daardoor alle gestoorde, losgebroken elektriciteit door het lichaam, zodat men bijna verbrandt.’ Het zijn de woorden van Franz Kafka uit een van zijn brieven aan Milena. Ik las ze dertig jaar geleden voor het eerst en wist waarover hij sprak.

Met mijn ziel onder mijn arm

De dagen na zo’n openingsavond ga ik opgebrand, leeg en met mijn ziel onder mijn arm op stap met Mr. Wilson, mijn hondje. Ik moet de deur uit om niet helemaal weg te zakken in het radeloos verloren zijn.

Hoe nu deze leegte overbruggen en weer invullen? Ik weet het niet. Tot ik ineens oog krijg voor het zonlicht dat door de nog kale takken van de bomen valt waardoor de pas ontluikende paasklokjes oplichten en het frisse geel het park in lichterlaaie zet. Wat mooi, denk ik dan, dat beeld zou ik kunnen gebruiken in… en voor ik het weet schrijf ik een nieuw film­scenario of boek in mijn hoofd en ben ik weer vertrokken in een volgende artistieke droom waarin ik geheel kan verdwijnen.

Alleen in de verbeelding kan ik leven en dan pas is het ‘Het is zo alleen, zo alleen’ niet meer zo alleen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden