Maandag 19/08/2019
Bart Eeckhout. Beeld rv

Standpunt

Iemand zal ooit moeten toegeven. Maar moeten het per se weer de socialisten zijn?

Bart Eeckhout is hoofdredacteur van De Morgen.

Is het voor sp.a een goed idee om een coalitie te vormen met N-VA? De vooralsnog louter theoretische vraag is boeiend omdat de gewetensknoop die de Vlaamse socialisten moeten doorhakken bij elke partij opspeelt. Wat te doen? Principieel kamperen op de eigen oever, of toch maar weer de brug oversteken en een regering vormen?

In elk partijhoofdkwartier botsen die twee politieke logica’s dezer dagen keihard op elkaar: de pragmatische en de ideologische. De pragmatische logica stelt dat de ware staatsman zich onderscheidt door het partijbelang ondergeschikt te maken aan een hoger, algemeen belang. De ideologische logica meent dat partijen weer aan aantrekkingskracht kunnen winnen door beginselvast de eigenheid te benadrukken.

Beide logica’s zijn eerbaar. België is een land met een lange en grotendeels vruchtbare traditie van compromisbeleid in complexe coalities. Tegelijk valt er veel voor te zeggen dat juist zulke op consensus gerichte eenheidspolitiek vele burgers gefrustreerd heeft gemaakt over het politieke bedrijf. Vandaar het succes van radicale partijen.

Bodemkoers

Het is ook geen toeval dat de confrontatie juist nu zo fel opspeelt. Alle partijen, behalve de radicale, hebben een teleurstellend resultaat gehaald bij de jongste verkiezingen. Ofwel was de winst veel kleiner dan gedacht (de groenen), ofwel was het verlies onverwacht groot (N-VA, maar ook PS), ofwel verkennen partijen een historisch diepe bodemkoers (CD&V, Open Vld, sp.a).

Het klopt dat politiek in België in de voorbije decennia te weinig ideeënstrijd heeft opgeleverd met echt alternatieve beleidskeuzes. Het klopt evenzeer dat christendemocraten, socialisten en liberalen daar nu de prijs voor betalen. Dan is het niet gek dat in die om hun overleven vechtende middenpartijen de roep opklinkt om feller en principiëler te worden.

Maar: het land moet uiteindelijk wel bestuurd worden. Als alle veto’s die inmiddels uitgesproken zijn ook consequent nageleefd worden, dan is er geen enkele meerderheid mogelijk. Dus iemand zal ooit toch moeten toegeven. Maar moeten het per se weer de socialisten zijn? Het is de vraag die elke Vlaamse sos zich nu stelt.

Bestuurdersimago

Dat iemand als informateur Johan Vande Lanotte zijn eigen sp.a richting toegeving stuurt, is niet verwonderlijk. Johan Vande Lanotte staat symbool voor een socialistische partij waar altijd zaakjes mee te doen zijn.

Nogmaals, dat is niet per se oneerbaar. Maar voor een gedecimeerde partij die zichzelf zodanig kapot heeft geregeerd dat ze zelfs in de oppositie een bestuurdersimago blijft meeslepen, is het wel een groot risico om weer aan een moeilijk regeringsavontuur te beginnen.

Dus, is het voor sp.a een goed idee om een coalitie te vormen met N-VA? Voor het bestuur is het een goede zaak dat tenminste ergens een openingetje wordt gemaakt. Maar, als het er ooit van komt, zou zo’n regering van sp.a weleens een erg groot offer kunnen vergen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden