Donderdag 11/08/2022

OpinieInstituut voor Tropische Geneeskunde

Homomannen zijn niet de oorzaak van apenpokken

null Beeld via REUTERS
Beeld via REUTERS

Eric Florence, Isabel Brosius, Marie Laga, Chris Kenyon, Tom Platteau, Laurens Liesenborghs, Ella Baert, Maartje Van Frankenhuijsen, Katharina Kreppel, Johan van Griensven, Guido Vanham, Ludwig Apers, Kevin Ariën, Patrick Soentjens, Emmanuel Bottieau zijn verbonden aan het Instituut voor Tropische Geneeskunde.

Redactie

Hoewel de bedreiging voor de volksgezondheid een stuk minder groot is, heeft het apenpokkenvirus in de media het coronavirus verdrongen als nieuwe infectieuze bedreiging. Een epidemiologische verband met het massafestival Darklands in Antwerpen zorgde voor een stroom van antihomoberichten op de sociale media. Het is ook bijzonder pijnlijk dat het verband tussen dit virus en de overdracht bij sommige homoseksuele mannen net op 17 mei, de dag tegen homo- en transfobie, in de media is verschenen.

Dit epidemiologische verband mag niet leiden tot vingerwijzen. Het oplopen van deze infectie bij de vastgestelde gevallen berust wellicht op een ongelukkige samenloop van omstandigheden. Door middel van wetenschappelijk onderzoek kunnen we dit verband objectief bestuderen, en achterhalen hoe deze ziekte zich momenteel verspreidt en hoe we dit kunnen counteren.

Vals gevoel van veiligheid

De apenpokken waren tot kort enkel bekend in Afrika, en vormen het zoveelste voorbeeld van de globalisatie van infectieziekten. Een realiteit die we allemaal kennen, want de covidpandemie ligt nog steeds niet helemaal achter ons. Voorlopig weten we dat het apenpokkenvirus overgedragen wordt door langdurig, fysiek contact en kunnen we het (nog) niet exclusief linken aan een bepaalde gemeenschap.

De stigmatisering van een bepaalde groep om zichzelf van alle verantwoordelijkheid te ontslaan of om onze angsten weg te nemen, is van alle tijden en heeft vaak dramatische gevolgen. Er is een duidelijke parallel met het begin van de hiv-epidemie. Ook toen werden homoseksuele mannen gestigmatiseerd en werd hiv onterecht gereduceerd tot een ‘homoziekte’. Dit heeft de erkenning van bijvoorbeeld heteroseksuele transmissie en bestrijding van het virus vertraagd. Daarom is het cruciaal om elke bedreiging objectief in te schatten en te onderzoeken.

In dit geval was de homogemeenschap een van de eerste slachtoffers, maar het valt niet te voorspellen waar een volgend virus zal toeslaan.

Beter doen

De organisatie van het Darklands-festival heeft haar verantwoordelijkheid genomen door in een zeer vroeg stadium alle deelnemers in te lichten. Ook Sensoa en de organisatie van de Pride volgden dit voorbeeld met zeer gerichte communicatie. Dat is lovenswaardig, en zal ongetwijfeld verdere infecties voorkomen. Hiv-onderzoek leert ons dat de getroffen gemeenschap betrekken, respectvolle en effectieve communicatie over nieuwe inzichten garandeert. Nothing about us without us. De homogemeenschap is niet het probleem, maar vormt een deel van de oplossing.

Verder is er een gedeelde verantwoordelijkheid van de media, de wetenschappelijke wereld en de politiek om op een integere manier te communiceren via de officiële kanalen. Wetenschappers horen te communiceren over feiten en niet over speculatie. Het zoeken naar een scoop tegen elke prijs of zonder voldoende nuance heeft een schadelijk effect op het grote publiek.

Tot slot kunnen wij er als burgers over waken dat een groep geen slachtoffer wordt van een stigma op grond van afkomst, overtuiging of geaardheid. Virussen kunnen elk van ons treffen. Door onze verantwoordelijkheden op te nemen, kunnen we mogelijk voorkomen dat dit probleem, dat nu nog heel beperkt is, zich uitbreidt tot een nieuwe gezondheidscrisis.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234