Zondag 29/01/2023
null Beeld DM
Beeld DM

De gedachteAnn De Boeck

Hoe gaan we de ingeperkte gasleveringen uit Rusland compenseren, zonder ‘collectief zelfmoord’ te plegen?

Ann De Boeck is journalist.

Ann De Boeck

Deze week klimt het kwik weer vlotjes boven de 25 graden. Zo van die zomerdagen waarop de riem er even af mag, de gsm aan de kant gaat en er tot in de late uren wordt doorgezakt op terras. Daar is niks mis mee. Het doet een mens deugd om even afstand te nemen van oorlogen en pandemieën.

Toch heeft de hitte ook een keerzijde. Volgens een internationaal onderzoek plegen de warme nachten een aanslag op ons slaappatroon. Nu al slapen we gemiddeld 44 uur per jaar minder door de gevolgen van de klimaatopwarming. We vallen later in slaap, staan vroeger op en slagen er niet in om de rust in te halen. De komende decennia wordt die impact alleen maar groter. Eind deze eeuw zal het tekort opgelopen zijn tot 58 uur.

Klimaatverandering kost ons zo’n 44 uur slaap per jaar, en dat vreet aan onze mentale gezondheid

Voor jonge ouders en insomniacs klinken die cijfers ongetwijfeld lachwekkend. Toch zijn ze minder onschuldig dan ze lijken. Het gebrek aan slaapkwaliteit heeft een grote impact op onze gezondheid. Het gaat samen met hartklachten, overgewicht en psychische problemen. En dan is er ook nog het onderzoek van UHasselt-professor Tim Nawrot, die vaststelde dat er op hittedagen twee keer meer zelfdodingen plaatsvinden dan anders.

Ook niet onschuldig is dat de mensen die onderaan de maatschappelijke ladder staan het zwaarst worden getroffen. Zij kunnen zich geen airco of glijdende werkuren permitteren om aan de hitte te ontsnappen. Net zoals ze zich ook al geen Tesla, deftige isolatie of schaduwrijke tuin konden veroorloven.

Nawrots onderzoek werpt wel een nieuw licht op de uitspraak die VN-baas António Guterres vorige week deed op de klimaattop van Berlijn. Tussen de woekerende bosbranden en de sneuvelende hitterecords door zei hij dat we “collectieve zelfmoord” plegen door te weinig actie te ondernemen tegen de klimaatopwarming. Niemand is immers immuun voor de steeds extremere weersfenomenen.

Dat brengt ons bij de vraag die nu iedere politicus in Europa moet bezighouden: hoe gaan we de ingeperkte gasleveringen uit Rusland compenseren, zonder ‘collectief zelfmoord’ te plegen? Welke prijs zijn we bereid te betalen voor onze energie? In Nederland en Duitsland werd al beslist om de kolencentrales op volle kracht te laten draaien. In ruil worden gezinnen en bedrijven gevraagd om energie te sparen, maar de CO2-uitstoot gaat de hoogte in.

Bij ons bereikte de regering afgelopen vrijdag een principeakkoord met Engie om twee kerncentrales langer open te houden. Een pragmatische keuze die verdedigbaar is, maar evenmin duurzaam. De komende maanden moeten er fundamentele knopen worden doorgehakt over onze toekomst.

De uitdaging is vooral om deze energiecrisis om te zetten in iets positiefs. Dat wil niet zeggen dat we op dikke truien en kaarsen de winter moeten doorkomen. Maar we moeten wel nadenken over een snellere omslag naar energie uit zon, wind en wie weet zelfs nucleaire energie. Als we dan toch wakker liggen, gebruiken we de tijd maar beter nuttig.

Denk je aan zelfmoord en wil je met iemand praten, dan kun je terecht bij de Zelfmoordlijn op het gratis nummer 1813, via www.zelfmoord1813.be of via de chatdienst.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234