Vrijdag 09/12/2022

OpinieDavid Brooks

Hoe de FBI onbedoeld de herverkiezingskansen van Trump heeft verbeterd

Protest in Palm Beach, Florida, bij de woning van oud-president Donald Trump, waar de FBI binnenviel.  Beeld Photo News
Protest in Palm Beach, Florida, bij de woning van oud-president Donald Trump, waar de FBI binnenviel.Beeld Photo News

David Brooks is columnist bij The New York Times

David Brooks

Waarom is Donald Trump zo machtig? Hoe is hij ertoe gekomen een van de twee grootste partijen te domineren en zichzelf tot president te laten kiezen? Is het zijn haar? Zijn taille? Nee, het is zijn verhaal. Trump vertelt krachtige verhalen, die tientallen miljoenen Amerikanen kunnen navertellen.

Het belangrijkste verhaal is dat Amerika wordt geruïneerd door corrupte kustelites. Volgens dit verhaal is er een netwerk van hoogopgeleide Amerikanen die samen het regime vormen, zoals de trumpianen het zijn gaan noemen: machtslieden in Washington, liberale media, grote stichtingen, elite-universiteiten, woke bedrijven. Deze mensen zijn corrupt, neerbuigend en immoreel en denken alleen aan zichzelf. Ze zijn erop uit om Trump te pakken omdat Trump degene is die het tegen hen opneemt. Ze zijn er niet alleen op uit om Trump te pakken; ze zijn er ook op uit om jou te pakken.

Er zit een kern van waarheid in dit verhaal. Hoogopgeleide grootstedelijke elites zijn een soort in zichzelf gekeerde Brahmaanse klasse geworden. Maar de trumpiaanse propaganda maakt van wat feitelijk een ongelukkige sociale kloof is, een venijnige samenzweringstheorie. Er wordt aangenomen, tegen veel bewijs in, dat de leidende instanties van de samenleving inherent corrupt, boosaardig en partijdig zijn en te kwader trouw handelen.

Het bewijs dat mensen deugdzaam zijn, is dat ze worden aangevallen door het regime. De politieke carrière van Trump is overeind gehouden door de verachting van de elite. Hoe meer de elites hem minachten, hoe meer de Republikeinen van hem houden. Het belangrijkste criterium voor leiderschap in de Republikeinse Partij is tegenwoordig het hebben van de juiste vijanden.

Gruwelijk complot

In deze situatie begeeft de FBI zich. Er is veel dat we niet weten over het onderzoek op Mar-a-Lago. Maar we weten wel hoe de Republikeinse Partij reageerde. De rechterflank van mijn Twitter-feed was uitzinnig. Zie je wel, we worden echt vervolgd! Er verschenen essays met titels als ‘Het regime wil zijn wraak’. “Dit is de ergste aanval op deze republiek in de moderne geschiedenis,” riep Fox News-presentator Mark Levin uit.

Het onderzoek naar Trump werd louter gezien als een gruwelijk complot van het regime. 83 procent van de vermoedelijke Republikeinse kiezers verklaarde dat het FBI-onderzoek hen meer gemotiveerd heeft gemaakt om te stemmen in de verkiezingen van 2022, zo blijkt uit een onderzoek van Trafalgar Group/Convention of States Action. Meer dan 75 procent van de waarschijnlijke Republikeinse kiezers geloofde dat Trumps politieke vijanden achter de huiszoeking zaten in plaats van het onpartijdige rechtssysteem.

In een normale samenleving is het zo dat wanneer politici worden onderzocht of aangeklaagd, dit hen politiek schaadt. Dat geldt niet langer voor de GOP. Het rechtssysteem zou weleens op een ongekende manier kunnen botsen met het politieke systeem.

Wat gebeurt er als een aanklager Trump aanklaagt en hij wordt veroordeeld net op het moment dat hij op weg is naar de GOP-nominatie of misschien zelfs het presidentschap? Wat gebeurt er als het rechtssysteem besluit dat Trump naar de gevangenis moet op het moment dat het kiesstelsel, met gebruikmaking van zijn criteria, besluit dat hij naar het Witte Huis moet?

Ik neem aan dat Trump in dat geval gearresteerd en gevangengezet zou worden. Ik veronderstel ook dat we wijdverspreid politiek geweld zouden zien van woedende Trump-kiezers die zouden concluderen dat het regime het land heeft gestolen. Naar mijn mening is dit de meest waarschijnlijke weg naar een volledige democratische ineenstorting.

Legitimiteitscrisis

In theorie is gerechtigheid blind, en uiteraard kan niemand boven de wet staan. Maar zoals Damon Linker schreef in een Substack-post, “Dit is een polity, geen graduate seminar in kantiaanse ethiek.” We leven in een specifieke, reële situatie, en we moeten allemaal verantwoordelijkheid nemen voor de reële gevolgen van onze daden.

Amerika moet absoluut degenen straffen die misdaden begaan. Aan de andere kant moet Amerika er absoluut voor zorgen dat Trump niet nog een termijn als president krijgt. Wat doen we als het eerste het tweede waarschijnlijker maakt? Ik heb geen idee hoe we uit dit potentiële conflict tussen onze juridische en politieke realiteit kunnen komen.

We leven in een legitimiteitscrisis, waarin het wantrouwen tegen de gevestigde macht zo virulent is dat acties van elitepersoneel de neiging hebben averechts te werken, hoe goed gefundeerd ze ook zijn.

Mijn indruk is dat de FBI legitieme redenen had om te doen wat hij deed. Ik denk dat hij enkele vernietigende documenten zal vinden die de steun voor Trump niet zullen verzwakken. Ik ben er ook van overtuigd dat hij, althans voorlopig, onbedoeld de herverkiezingskansen van Trump heeft verbeterd. Het heeft onbedoeld het leven moeilijker gemaakt voor Trumps potentiële primaire uitdagers en zijn basis gemotiveerd.

Het voelt alsof we op een soort storm afstevenen en er geen eervolle manier is om onze koers te wijzigen.

© The New York Times

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234