Dinsdag 02/06/2020
Ivo VictoriaBeeld DM

ColumnIvo Victoria

Het zijn de kleine mirakels waar we de meeste hoop uit kunnen putten

Ivo Victoria is schrijver. Hij woont en werkt in Amsterdam. Zijn column verschijnt tweewekelijks.

Vorige week liet een Nederlandse vriend me weten dat zijn ouders corona hadden. De twee tachtigers, beiden in een stadium van dementie dat nog mild genoeg is om plezier te kunnen hebben, wonen samen in een rusthuis. Het zag er slecht uit: koorts, ademhalingsproblemen. De kans dat ze het zouden redden was klein en, zo zei mijn vriend: “In overleg met het rusthuis is besloten geen levensverlengende maatregelen te nemen.”

Er is al veel gezegd over de verschillen tussen de Nederlandse en Belgische aanpak van het coronavirus. Maar als de Belgische en Nederlandse statistieken op dit moment al íéts laten zien, dan is dat naar mijn idee vooral een cultuurverschil. In absolute aantallen liggen er net iets meer Nederlanders in het ziekenhuis en/of intensive care dan Belgen. Dus: relatief gezien meer Belgen. Betekent dit dat België het slechter doet dan Nederland? Lijkt me niet. (En trouwens: het is geen wedstrijd.) Mijn indruk: in Nederland word je opgenomen in het ziekenhuis en/of intensive care om te genezen. In België ook natuurlijk, maar óók om langer te leven zelfs wanneer het vooruitzicht om te genezen niet zo groot is.

Wat is nu het ‘beste’? Een heikele kwestie waarop alleen een idioot een stellig antwoord geeft. Wat versta je onder het ‘nodeloos’ verlengen van een mensenleven? Naast de medische toestand van de patiënt zijn onder meer ook religie, zelfbeschikkingsrecht, integriteit van het lichaam, afkomst, traditie, gezinssituatie of levensvisie voor de meeste mensen in verschillende mate legitieme argumenten.

In Nederland domineert van oudsher een wat zakelijke, rationele benadering. Toen ik hier pas woonde, schrok ik daarvan. Mijn nachtmerrie is om in een uitzichtloze coma te belanden en dat men de stekker eruit trekt, seconden voordat ik miraculeus ga ontwaken. Maar de realiteit is dat miraculeuze genezingen precies dát zijn: hoogst zeldzame mirakels. En wie de intensive care levend mag verlaten na weken kunstmatig beademd te zijn, doet dat vaak als een schim van wie hij of zij geweest is, met hoogst onzeker vooruitzicht op volledig fysiek én mentaal herstel. Wie wenst dit twee dementerende tachtigers toe, die een rijk en gelukkig leven achter de rug hebben? Ik niet. 

En ja, dan denk ik ook aan mijn eigen oude moedertje, die haar dagen nu alleen op haar kamer moet slijten, in het rusthuis, verstoken van haar dagelijkse – vaak ietwat uitgebreide – aperitiefjes met haar vriendinnen, zonder echt goed te begrijpen wat er in de wereld daarbuiten gebeurt.

Zowat alle landen die met corona te maken krijgen, lopen, ongeacht hun strategie, op termijn tegen de grenzen van hun zorgcapaciteit aan, en daarmee ook tegen de grenzen van hun eigen cultuur. Sommige zullen hun antwoord op de vraag ‘Wanneer is het verlengen van een leven ‘nodeloos’?’ moeten bijstellen in de wetenschap dat corona niet op miraculeuze wijze zal verdwijnen. 

Maar gisteren appte mijn vriend een foto van zijn ouders: genezen, en genietend van een glas rode wijn in hun fauteuil. Het zijn, geloof ik, de kleine mirakels waar we de meeste hoop uit kunnen putten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234