Zaterdag 20/04/2019

Standpunt

Het wegnemen van drempels op school, in naam van meer gelijke kansen, is helaas verward met het verlagen van het onderwijsniveau

Portret Bart Eeckhout OPINIE Beeld Eva Beeusaert

Bart Eeckhout is hoofdredacteur van De Morgen.

Nieuw onderzoek bevestigt het bange aanvoelen van velen: in de voorbije vijftien jaar is het niveau van het onderwijs in Vlaanderen beginnen afglijden. Het einde van de daling is nog niet meteen in zicht.

Het is nieuws waar we ons maar beter genoeg zorgen om maken. Onderwijs is de grootste uitgavenpost – of liever ‘investeringspost’ – van de Vlaamse regering. Terecht. Geen grondstof is zo belangrijk voor onze welvaart als onze hersenen. Als er iets loos is met de ontginning ervan, dan is dat een probleem dat het klaslokaal ruim overstijgt. Zonder uitstekend onderwijs geen vooruitgang.

Nieuw zijn de alarmsignalen niet. Recente internationale vergelijkingen deden al oranje verklikkerlampjes afgaan. Zet je al die wetenschappelijke data uit over de voorbije jaren, zoals nu gebeurd is, dan blijkt dat eigenlijk ‘code rood’ van toepassing is: de indicatoren staan op negatief.

Dat doet pijn. Een slecht rapport voor onderwijs zijn we hier niet gewoon. Dat dat rapport boven water komt vlak voor de start van een verkiezingscampagne is ietwat vervelend, zeker voor de uittredende bevoegde minister en haar coalitiegenoten. Maar het biedt ook een kans om het onderwijsdebat eindelijk te voeren waar het hoort: in het hart van het publieke debat.

Zeker, er is ook de voorbije jaren gloedvol gediscussieerd over de stand van het onderwijs. Dat debat heeft ons onder meer de aanstaande hervorming van het secundaire onderwijs opgeleverd. Die hervorming is afgekalfd tot een politiek compromis, waarvan je nu al kan voorspellen dat het problemen zal oplossen die er niet zijn, en dat het de reële problemen negeert. De vraag is pertinent of niet juist een opeenstapeling van dit soort ‘politieke’ hervormingen ons gebracht heeft waar we vandaag staan.

Er wordt al langer gewaarschuwd voor de teloorgang van het belang van kennisoverdracht in het onderwijs. Die boodschap is, aan progressieve kant, lang gewantrouwd omdat er een nostalgie naar een ongelijk, elitair onderwijsverleden in verscholen leek te liggen.

Kennis

Inmiddels is wel duidelijk dat er wel degelijk iets aan de hand is met die kennisoverdracht. ‘Kennis’ is niet het enige bestanddeel van goed onderwijs, maar het is wel het anker dat alles op de plaats houdt. Zonder gaat het schip zwalpen. Zoals nu gebeurt.

Op vele plaatsen in het onderwijs is het wegnemen van drempels, in naam van meer gelijke kansen, verward met het verlagen van het niveau. Dat is gebeurd onder de hoede van de onderwijskoepels en tegen de ervaringen van veel ervaren onderwijsmensen in. En het gaat vooral ten koste van juist de leerlingen met een kwetsbare achtergrond, omdat zij in eigen omgeving niet altijd de steun vinden om zelfstandig sterker te worden.

Met de beste bedoelingen worden ongelijke kansen zo bestendigd en zelfs versterkt. Dat moet ons allemaal alarmeren, ongeacht politieke kleur of voorkeur.

De Morgen zoekt getuigenissen over de kwaliteit van het Vlaams onderwijs:

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.