Woensdag 24/04/2019

Standpunt

Het schrikbeeld is dat de Vlaming straks Frans spreekt zoals de Nederlander

Beeld Eva Beeusaert

Bart Eeckhout is opiniërend hoofdredacteur.

Als je slecht nieuws te verkondigen hebt, zorg je best voor een bliksemafleider. Door de presentatie van de zwakke cijfers uit een peiling van de kennis van Frans bij twaalfjarigen te combineren met betere resultaten voor technische kennis, hoopt minister van Onderwijs Hilde Crevits (CD&V) de boodschap dan ook te milderen.

Dat de focus toch verschuift naar het zorgwekkende deel van de resultaten is geen kwestie van een cynische obsessie voor slecht nieuws. We zitten, zo bleek al eerder, met een redelijk ernstig kwaliteitsprobleem in het Vlaams onderwijs. Het wordt tijd dat we dat beest in de ogen kijken.

De kwaliteit van het onderwijs is de trots van de deelstaat Vlaanderen. Flexibele meertaligheid wordt beschouwd als een bron van vooruitgang. Die gekoesterde erfenis staat onder druk. Niet alles is om zeep, maar de bezorgdheid is terecht.

Niet de kennis is verminderd, maar de standaard (vastgelegd in eindtermen) is verhoogd, zegt de minister. Versta: kinderen kennen nog evengoed Frans als vroeger, alleen verwachten we nu meer van hen.

Lees ook: leerlingen lager onderwijs scoren slecht voor Frans: "Beheersing bij leerkrachten is cruciaal." (+)

Focus op kennis

Een twijfelachtige uitleg. De ongemakkelijke waarheid is dat we er niet in slagen om het niveau op te krikken tot waar nodig is.

Het probleem gaat breder dan het onderwijs alleen. Frans is in de geesten van vele Vlamingen zijn status van 'landstaal' kwijtgespeeld. Met de subtiele, rijke cultuur uit het zuiden is er amper nog contact. Zelden hoor je nog een chanson op de radio, Franse tv klinkt exotischer dan Scandinavische. Het schrikbeeld dat de Vlaming straks Frans spreekt zoals de Nederlander, is niet meer onrealistisch.

Toch is er ook een ernstig onderwijsprobleem. De leerkracht is de spil in de kennisoverdracht. Als er een probleem is met die kennis, ligt de sleutel dus bij de leraar.

Er schort wat aan de instroom en de kwaliteit van de opleiding. De focus mag weer wat meer op kennis komen te liggen, ook bij de aspirant-leerkrachten zelf. Geen kwaad woord over de motivatie en competentie van zeer veel leden van het onderwijspersoneel. De vaststelling blijft dat het beroep vandaag niet altijd de juiste profielen aantrekt voor een functie met zulk belang.

Toch wordt de verantwoordelijkheid daarvoor al te makkelijk in de nek geschoven van de leerkrachten en hun opleiders. Regering na regering stappen opeenvolgende ministers vol hervormingslust het onderwijsveld op. Maar dé belangrijkste uitdaging gaan ze allen uit de weg: maak het beroep van leraar weer aantrekkelijker. Ook minister van Onderwijs Crevits bijt alweer de tanden stuk op een loopbaanpact.

Stop het gesjacher met jonge krachten zonder vaste benoeming of werkplek, zorg voor uitwijkmogelijkheden voor ouder personeel, garandeer vorming. 

Het zijn maar een paar suggesties, het kabinet Onderwijs puilt uit van de plannen en voornemens. Met elke nieuwe peiling groeit de urgentie om van woord naar daad over te gaan. 

Hoe goed is uw Frans in vergelijking met 12-jarigen? Doe zelf de test.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.