Zondag 26/09/2021
null Beeld DM
Beeld DM

ColumnDe gebeten hond

Het is ondoenlijk om ‘Otje’ te herlezen zonder de parallellen met de zomer van de sans-papiers in België te zien

Mark Coenen gaat op wandel met de week.

De actualiteit is een kinderboek.

In Nederland windt men zich op omdat de erven van Pippi Langkous verordonneerd hebben dat de ­originele tekeningen van het fel­gekleurde woelwater gebruikt moeten worden en niet die van de Nederlandse versie.

Daar staat la Langkous veel vrijgevochtener op dan ze bedoeld was door de schrijfster, zo klinkt de ­argumentering.

Terwijl men bedoelt: overal dezelfde Pippi verkoopt beter.

Ook sommige liedjesteksten moeten worden aangepast omdat ze verschillen van het origineel. Zo wordt Pippi de Pepsi-Cola van de kinderboeken: overal dezelfde suikersmaak.

Globalisme, ook bij kinderliteratuur, heeft zo zijn nadelen.

De erven houden vol dat ook Astrid Lindgren, de schrijfster van de boeken, dat zo gewild zou hebben. Dat lijkt, bijna 20 jaar na haar dood, een boude bewering die niet of nauwelijks te controleren of te bewijzen valt.

Het erfrecht doet hier wat denken aan de techniek die nationalisten en wat dies meer zij hanteren, die zich beroepen op dikwijls onbewijsbare en foute historische gebeurtenissen en verworvenheden waar ze verder zelf ook geen verdienste aan hebben, maar die ze tot bloedens toe verdedigen omdat ze in hun kraam passen.

'Otje', tekening door Fiep Westendorp. Beeld Fiep Westendorp
'Otje', tekening door Fiep Westendorp.Beeld Fiep Westendorp

Pippi Langkous en Jan Breydel: één strijd.

Ook Otje, het onvolprezen prachtboek van Annie M.G. Schmidt, is zwanger van verhalen van nu, al kwam het al uit in 1980. Dat weet ik omdat ik het boek aan mijn dochter voorlas voor het slapengaan: toen zowat de beste tien minuten van de dag, nu de beste herinnering.

Ik kreeg het recentelijk opnieuw van haar en ik moet zeggen: zelfs na 40 jaar bevalt het nog zeer en zijn de overeenkomsten met de tijd van nu opvallender dan ooit.

Tos, de vader van Otje, is een sans-papiers: hij is zijn documenten kwijtgeraakt in het “kompjoetergebouw” en verdient een karig loon met een tijdelijk en slecht betaald baantje als kok in hotel Koperwiek.

Dat is niet zijn enige probleem: Tos is een driftkop en verliest snel zijn zelfbeheersing, wat een en ander er niet makkelijker op maakt.

Ook Otje blijkt een driftkop: dat is blijkbaar erfelijk.

Het is ondoenlijk om het boek te ­herlezen zonder de parallellen met de zomer van de sans-papiers in België te zien.

Tos en Otje worden de hele tijd opgejaagd, weggejaagd en achtervolgd door de politie.

De vogels Kwark en Toep willen helpen en gaan papieren voor hen stelen.

Het zijn de verkeerde: wikkels van snoepjes, kranten en zelfs een stukje perkament.

Dat laatste zorgt op wonderlijke wijze dat Tos geregulariseerd kan worden: de burgemeester kan dat in een handomdraai regelen omdat zijn neef de ­directeur van het “kompjoetergebouw” is.

Vroeger gaven ministers elkaar vakantielectuur om het reces op genoeglijke wijze door te komen.

Kan er eens iemand dat boek van Annie M.G. Schmidt gaan uitdelen, alstublieft?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234