Maandag 30/03/2020

Opinie

Het grote gelijk van Ria

Atlete Ria Van Landeghem in 1988. Toen was ze de nummer negen van de wereld.Beeld rv

Ria Van Landeghem werd op 16 september 1988, vlak voor de Olympische Spelen in Seoel, uitgesloten na een positieve dopingcontrole. De afstandloopster heeft de resultaten altijd betwist en krijgt nu gelijk.

De strijd is gestreden, het leed geleden (hoewel...) en de genoegdoening kwam gisteren onder de vorm van een persbericht, gezamenlijk opgesteld door het Belgisch Olympisch en Interfederaal Comité (BOIC) en Ria Van Landeghem. Kort samengevat: laatstgenoemde, ooit Belgiës beste marathonloopster en toen nummer negen in de wereld, is in 1988 op de Olympische Spelen van Seoel ten onrechte beschuldigd van dopinggebruik. Het BOIC excuseert zich, een primeur voor deze instelling.

Het gevolg van die beschuldiging was een en al ellende, zoals de verwijdering van de selectielijsten, de hoon en de verdachtmakingen, maar ook de bijna dertig jaar durende strijd die ze op eigen kosten heeft gevoerd. Dat wordt allemaal niet in één keer uitgeveegd door die uitzonderlijke geste van het BOIC, maar het leed zal aanmerkelijk verzachten nu ze haar grote gelijk heeft gekregen.

Het kleine gelijk had ze al, want een paar maanden na dat startverbod in Seoel (waar ze was gecontroleerd en geanalyseerd) volgde al snel een vrijspraak voor procedurefouten. Daar was Ria niet mee voldaan en de strijd ging verder. Na onderzoek van het dossier door binnen- en buitenlandse specialisten, stelt het communiqué dat ze ook over de grond van de feiten gelijk had: er was géén sprake van een positieve dopingtest. Vals positief dan maar, door onkunde? Zou kunnen, maar evengoed kan er sprake zijn van een geflikte test omdat het de dopingjagers goed uitkwam.

Doping was een plaag in de jaren 80, oneindig veel meer dan vandaag en over alle sporten heen. Anabolica werden vrijuit gebruikt en waren in competitie - toen de enige testing - nagenoeg onopspoorbaar. Een labo zoals dat van Seoel dat toch met een positief resultaat kwam, werd in die tijd op applaus onthaald. Dat het B-staal van de Belgische negatief was, en helemaal niet overeenkwam met het A-staal, werd in Seoel onder de mat geveegd.

Geknoei in Seoel

Ria Van Landeghem werd betrapt op het populaire oxandrolone, waar vandaag nog steeds bij de hertesting van stalen atleten voor worden gestraft. Ook Ben Johnson werd op diezelfde Spelen betrapt, maar dan echt, op stanozolol. Hoewel, echt ... Ben Johnson, zijn dokters en trainers hebben achteraf hun dopingpraktijken netjes opgebiecht in de zogeheten Dubin-verhoren, maar toen alles op papier stond, bleek dat 'Big Ben' ongeveer alles had geslikt en gespoten wat verboden was, behalve dat waarop hij was betrapt. In Seoel is in oktober 1988 geknoeid als nooit tevoren.

Op 2 oktober 2014 interviewde ik Jacques Rogge voor het Humanistisch Verbond in Oostkamp. We volgden de tijdslijn van zijn carrière en bij Seoel 1988 aangekomen, waar hij chef de mission van de olympische ploeg was, gooide ik erachteraan: de positieve test van Ria Van Landeghem, een mooi bruggetje naar doping. Wat Rogge precies antwoordde, is mij ontsnapt, maar allebei waren we natuurlijk grondig fout dat we die vermeende positieve plas als een mijlpaal zagen. Van mijn kant alsnog welgemeende excuses voor die stigmatisering.

Rogge en ik waren allebei verrast toen nadien bij de vragenronde iemand achterin de zaal obstinaat doorging op die passage en maar geen genoegen nam met het standpunt van Rogge, die zelf ook geen woord terugnam: het wás een positieve plas. Achteraf bleek dat de vragenstelster Ria Van Landeghem zelf was.

Meer dan een kwarteeuw na datum van het Waasland naar Oostkamp rijden om daar je Nemesis van Seoel te confronteren met de onjuistheden waarvan je het slachtoffer bent geworden, hoezeer moet dat al die jaren aan haar hebben gevreten? Bijna dertig jaar lang een strijd voeren om je naam te zuiveren van alle blaam, hoe zeker moet je niet zijn van je zaak?

Erg zeker.

Ria Van Landeghem: "Het heeft mij een fortuin gekost"

Ria Van Landeghem, 59 inmiddels, is blij met de excuses. "Ik ben tevreden dat het BOIC de moed heeft om zijn fouten toe te geven. Na dertig jaar kan ik dit hoofdstuk afsluiten", zegt de voormalige atlete die nu lesgeeft in het kunstonderwijs. "Het heeft mij veel gekost, een fortuin, en het was redelijk traumatisch. Je wordt wantrouwig tegenover mensen en je wordt soms boos om onverklaarbare redenen. Ik was clean en heel goed voorbereid. Tien dagen na de Spelen heb ik de marathon in Minneapolis gewonnen, in een Belgisch record dat tien jaar heeft standgehouden. Maar ik ben niet rancuneus en zal geen verdere stappen ondernemen. Al zou het het BOIC wel sieren als ze het ook op een andere manier goedmaken." 

Maar daar denken ze nog niet aan, zo blijkt. "Over een financiële compensatie hebben we nog niet gesproken", zegt communicatiemanager Luc Rampaer. "In 1988 konden we geen andere beslissing nemen want het Koreaanse laboratorium gaf zowel voor het A- als het B-staal een positief resultaat. Maar een paar maanden geleden klopt Ria Van Landeghem opnieuw bij ons aan. We hebben de zaak voorgelegd aan professor Van Eenoo en op basis van de nieuwe elementen moeten we ons verontschuldigen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234