Vrijdag 29/05/2020

Opinie

Geen probleem, die immosite. Integendeel

Beeld rv

Gustaaf C. Cornelis doceert omgevingspsychologie (UA) en kennisleer (VUB). "Censuur leidt niet tot burgerschap, laat staan tot gelukkige buren", schrijft hij als reactie op de discussie over immosite Realo.

Immosite Realo wil via het internet informatie verspreiden over alle aspecten van omgevingen (de marktprijs van de huizen, het gemiddelde inkomen en de afkomst van de bewoners, en dergelijke meer). Dingen die we eigenlijk allemaal kunnen achterhalen, mochten we ons de moeite willen getroosten. Realo's immosite past perfect in het actuele open source-plaatje: kosteloos is kennis voor iedereen beschikbaar. Maar het Centrum voor Gelijke Kansen is van mening dat de getoonde informatie aanzet tot discriminatie.

Het is de essentie van een democratische maatschappij dat ze bestaat uit geïnformeerde burgers die autonoom kunnen en vrij mogen oordelen na een ethische reflectie. In het huidige onderwijs zetten we thans alle zeilen bij, van kleuters tot masters, om mondige en kritische burgers te vormen. We willen dat de volgende generatie kiezers 'durft te denken', 'eigenzinnig in het leven staat' en 'klaar is om verantwoordelijkheid op te nemen' in een multiculturele samenleving. Betutteling is onwenselijk en censuur is ongepast. De actie van het Centrum voor Gelijke Kansen doet daarom de wenkbrauwen fronsen.

Wetenschappelijk en oprecht bekomen kennis kan niet discrimineren. Het is de interpretatie die tot discriminatie kan leiden. Hieruit volgt meteen dat de publicatie daarvan niet ethisch laakbaar is. Bovendien gaat het om reeds vroeger geopenbaarde gegevens; wat privacy betreft, zou je hier eventueel de oorspronkelijke bron kunnen aanklagen. Realo is louter de pianospeler die de data voor de burger contextualiseert. De immosite brengt voorhanden informatie samen in een voor de burger interessante combinatie, indien die op zoek is naar een nieuwe thuis.

Wat draagt bij tot het welbevinden in een buurt? Doorgaans vergelijken mensen hun status met de gemiddelde status van de buurt en dan vooral met die van de naaste buren. Mensen willen zich immers vooral gelijkwaardig voelen. Studies wijzen uit dat hoe meer buren op onszelf gelijken, des te gelukkiger we zijn. Gelijkheid in economische status, maar evenzeer in sociale status en zelfs in interesses. Een al te grote discrepantie leidt tot ontevredenheid en daar wordt niemand beter van.

Een relatief homogene buurt maakt mensen het gelukkigst, ceteris paribus. Daarmee bedoel ik (1) dat er heel wat is dat mensen (on)gelukkig maakt in hun omgeving (afstand tot werk, school, winkels, uitvalswegen, maar ook de uitstraling van het huis, grootte van de tuin, etcetera), maar (2) als al die parameters ongewijzigd blijven, dat dan die zekere homogeniteit sterk bepalend zal zijn voor de levensvreugde in die buurt. Homogeniteit qua inkomen en/of opleiding en/of afkomst en/of gezindheid geeft mensen een goed gevoel. Met gezindheid bedoel ik in deze context het delen van eenzelfde levensvisie (bijvoorbeeld, multiculturele ingesteldheid, religiositeit, vrijetijdsinvulling, enzovoort).

Wat niet weet, niet deert? Als mensen niet weten wat de waarde is van het buurhuis, wat de buur verdient, wat die gestudeerd heeft of wat die doet en denkt, dan wordt er ook niet vergeleken en dan is men tijdelijk gelukkig. Maar mensen gaan nu eenmaal op zoek, willen weten en als ze er dan toch achter komen hoe het zit in de buurt, dan kan dit leiden tot behoorlijk wat onbehagen. Is het dan niet beter hen vooraf te helpen zoeken naar een huis dat echt een thuis voor hen kan zijn?

De website in kwestie is daarom juist constructief. Mensen krijgen er informatie over elementen van hun toekomstige tevredenheid. Ze streven nu eenmaal geluk na - wat hun socio-economische status, leeftijd of afkomst ook moge zijn. Mensen hebben het recht om gelukkig te zijn. We mogen hen dus niet ontrieven door hen de toegang tot relevante kennis te ontnemen. Waarom zou het hen ook niet makkelijk gemaakt kunnen worden? Toch nog een advies voor Realo: toon de gegevensbank als een bijdrage aan ieders geluk.

Dit is geen pleidooi voor gettovorming, integendeel. Het is precies door mensen alle informatie te geven dat ze zelfstandig tot een bewust en weloverwogen besluit komen waar ze willen thuiskomen. Dan hebben ze alle kansen om daar gelukkig te zijn, dan kunnen ze daar hun burgerzin manifesteren en dan kan de buurt daar enkel maar beter van worden. De onderhavige website zet mensen aan tot reflectie, geeft (hopelijk) objectieve informatie en maakt het mee mogelijk voor ons allen burgers te zijn in elk opzicht.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234