Woensdag 16/10/2019
Hugo Camps. Beeld Bob Van Mol

Tegenwind

“Filip begon als strijkijzer. Bang en verlegen. Hij heeft zich ontwikkeld tot een geëmancipeerde monarch”

Dissidentie mag ook. Onder die vlag vaart Hugo Camps op donderdag.

Met de komst van Donald Trump zijn geen zinnige argumenten meer te bedenken voor een presidentieel regime. Wie nog een beetje goed bij zijn hoofd is, wil de democratie niet in handen geven van geparfumeerde barbaren. Dan liever een regering zonder institutionele bloempot.

Koning Filip is natuurlijk ook meer bloempot dan mens. Althans, zijn vrijheid is gegijzeld door de democratie, gecensureerd door de politieke klasse, ontdaan van motorische blijmoedigheid door het ambt. Koning Filip is als een gedroogde vlinder. Wat hij doet of zegt, nooit is het helemaal goed. Zelfs de lezing van zijn kerstboodschap bij de open haard leidde tot animositeit. Spreken over het klimaat bij open haardvuur kan niet volgens ecologische scherpslijpers. Doe die koninklijke kerstboodschap maar in een malse regen.

Inhoudelijk is het staatshoofd nog kwetsbaarder. Uitspraken over de politieke toestand zijn hem niet vergund. Heikele onderwerpen uit de samenleving moet hij ontwijken. De parlementaire meerderheid kijkt toe met de pretentie van schriftgeleerden. Inhoudelijk wordt Filip voorgekauwd door de regering. Zijn koninklijke gemoed moet in quarantaine worden gehouden. Dan zijn zure opmerkingen over politieke gewichtloosheid in tekst en gebaar hypocriet, bijna gemeen.

Migratie

Opvallend was dat Filip in zijn kerstboodschap met geen woord repte over het thema migratie. Zoals iedereen weet toch het broeinest waarrond de hele politieke crisis draaide. Was dat Zijne Majesteit ontgaan? Welnee, migratie lag politiek te gevoelig voor een koninklijke bek. Dat thema wou de regering niet afstaan voor een hartenkreet uit Laken.

Ook nu weer viel de vergelijking met koning Albert. Die durfde de politieke klasse wel met gebalde vuisten te trotseren. Durfde vermanend en bestraffend te zijn. Had humor en joyeuze bonhomie. Zijn morele deficit werd gemakshalve in al zijn koninklijke jaren doodgezwegen. Tel uit je winst.

Koning Filip zit, voor de haard van het paleis, klaar voor zijn kerstboodschap. Beeld Photo News

Filip begon als strijkijzer. Bang en verlegen. Getekend door een jeugd van zalving en wijwater. Het leven met afstandsbediening. Vanuit deze achtergrond heeft het staatshoofd zich ontwikkeld tot een geëmancipeerde monarch. Stijfjes, dat nog wel, maar niet meer levensvreemd. Hij dwingt de politiek zelfs zachtjes stil te staan bij grote thema’s als ongelijkheid, onverdraagzaamheid, armoede en klimaatverandering. Hij pleit voor open geesten en moed voor initiatief, verwacht van beleidsmakers zin voor verantwoordelijkheid. Zijn laatste pointe: “Luister naar elkaar!”

Een aanzet tot de bestorming van de Bastille is dat niet. Maar er loopt wel een humanitaire rode draad door de kerstboodschap. En dat is op zich al politiek, want juist de humanitaire sensibiliteit is door deze regering schaamteloos verwaarloosd. Geen greintje compassie voor de havenots, alleen maar cynisme van het machtswoord.

Koning Filip is niet de brokkenpiloot geworden zoals hij in clichés werd opgesloten. Hij heeft iets van de rustige vastheid van Herman Van Rompuy over zich gekregen. Een rocker zal hij nooit worden, maar wie is dat wel in Europese koningshuizen? Zie de zwangerschapshysterie in de omgeving van Buckingham Palace. Dan is de ingetogenheid van het Belgische koningshuis geruststellend. En in ieder geval beschaafder.

Allicht hopen we met zijn allen op een striemende uitval van koning Filip tegen de onverzoenlijkheid van de Wetstraat. Of liever nog een schrobbering van vandaal Francken. Maar dat is literatuur. Een koning beweegt zich tussen stippellijnen, zo wil onze democratie het. Acrobaten zijn ongeschikt voor deze evenwichtsoefening. Koning Filip is geknipt naar de maat van democratische onderdanigheid. Daar mag best een open haardvuur bij.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234