Woensdag 16/06/2021
null Beeld DM
Beeld DM

StandpuntTom De Smet

Er zijn mensenrechten geschonden in ons land. Waar wachten de politici op?

Tom De Smet is chef nieuws.

Er zijn mensenrechten geschonden. Van ouderen. In België.

Die conclusie van een rapport van Amnesty International hakt er stevig in. We associëren mensenrechtenschendingen doorgaans met dictatoriale regimes in verre oorden. Iran, Saudi-Arabië, Noord-Korea. Maar het gebeurt volgens de mensenrechtenorganisatie dus ook hier, pal onder onze eigen neus.

Dat er tijdens de eerste coronagolf schrijnende toestanden hebben plaatsgevonden in onze woon-zorgcentra, is al een tijdje geweten. Onder meer deze krant bracht er in juni een onderzoeksreeks over, die bijvoorbeeld aantoonde dat zieke bejaarden in sommige wzc’s door een gebrek aan materiaal om de beurt aan zuurstofapparaten gelegd moesten worden.

Maar er is meer. Amnesty citeert in zijn rapport verschillende getuigen die beweren dat bewoners van woon-zorgcentra de toegang tot ziekenhuizen is ontzegd, om de druk op die ziekenhuizen te verminderen. Ook hebben sommige ziekenhuizen wzc’s gedwongen om bewoners die toch opgenomen waren terug te nemen, zelfs als ze nog besmettelijk waren, met alle gevolgen van dien. Dit, gecombineerd met een stuitend gebrek aan beschermingsmiddelen en ondersteuning én een falend testbeleid, leidde tot een onmenselijke werkdruk op het rusthuispersoneel. In sommige gevallen, zo schrijft Amnesty op basis van getuigenissen, zorgde dit voor verwaarlozing van bewoners: mensen die uitgedroogd of ondervoed geraakten.

Een citaat uit het rapport: “Mijn man kon nog maar zeer moeizaam alleen eten. Na verloop van tijd werd hij magerder. Ik zag hem echt wegkwijnen. Een verzorgster zei: ‘We kunnen niet iedereen elke dag persoonlijk eten geven’. Toen ik aanbood hem zelf eten te komen geven, bleven ze me elk bezoek weigeren.”

In ander gevallen werd er overgegaan tot fysieke of chemische fixatie om de werkdruk te verminderen: bewoners werden vastgebonden met riemen of verdoofd met pillen.

Als dit allemaal wordt bevestigd, gaat het om ernstige schendingen van het basisrecht van de rusthuisbewoners op gezondheid, non-discriminatie en leven. En ligt er een verpletterende verantwoordelijkheid bij onze overheden. “De Belgische regeringen faalden om de mensenrechten van de bewoners te beschermen”, schrijft Amnesty. Omdat ze de woon-zorgcentra in die eerste weken gewoon aan hun lot overlieten.

Duidelijke woorden, die meer verdienen dan een platte reactie als ‘er zijn lessen getrokken’. De getuigenissen over wat er tijdens de eerste coronagolf in onze wzc’s misging zijn intussen zo talrijk dat onze overheden ze niet meer kunnen negeren. Zo’n 7.000 rusthuisbewoners zijn aan corona overleden. Hun nabestaanden verdienen duidelijkheid.

“Het recht op gezondheid en zelfs op leven van ouderen is geschonden”: is dat nog steeds niet voldoende om een onafhankelijke onderzoekscommissie in het leven te roepen, heren en dames politici?

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234