Woensdag 23/10/2019
Yasmien Naciri. Beeld Bob Van Mol

Column

Elke vorm van nuance verdwijnt zodra er een dubbelzinnige tweet boven water komt

Yasmien Naciri is marketeer en voorzitter van hulporganisatie Amana. Haar wisselcolumn met Matthias Somers verschijnt wekelijks

Het internet en zijn talrijke sociale media zijn niet meer weg te denken uit ons leven. Zo maakte ook ik op achttienjarige leeftijd een Facebook-account aan. In tegenstelling tot mijn vrienden en klasgenoten die toen al jaren op Myspace, Netlog, Facebook of Twitter zaten, was ik dus aan de late kant. Als je me wilde bereiken kon dat enkel via MSN, de betere voorloper van WhatsApp.

Onlinecommunicatie is in principe aan dezelfde sociale spelregels verbonden als haar offline variant. De elementaire basisregels waaronder ‘niet schelden, pesten, of haat zaaien’ blijven er van kracht. Er is echter één fundamenteel verschil. Online wordt het niet getolereerd om scheve schaatsen te rijden of zelfs van mening te veranderen. Je wordt gebrandmerkt en vereeuwigd op het internet. 

Fouten maken

Wie daarentegen in het echte leven in zijn jonge jaren iemand of een groep mensen slecht bejegende, kan met oprechte excuses en een aangeboden koffie vaak veel goedmaken. Hiermee wordt hem of haar iets gegund wat eigen is aan de mens: fouten maken.

Op sociale media ligt dat – vooral voor mensen met hoge ambities – helaas net iets anders. Zo ben ik de afgelopen jaren verschillende keren getuige geweest van miscommunicatie door derden, die nadien in allerlei zinloze discussies en pesterijen verzeild raakten.

Een goed voorbeeld hiervan is het verhaal van de Franse Mennel. Tijdens het tv-programma The Voice France zong ze een cover van 'Hallelujah' en betoverde ze het publiek met haar engelenstem, hemelblauwe ogen en stralende glimlach. De video ging al snel viraal, waardoor ze als hoofddoekdragende moslima ook al snel de aandacht trok van screenshotsoldaten uit extreemrechtse hoek. Zij doken in haar oude Facebook-posts en tweets, op zoek naar internetsporen die tegen haar gebruikt konden worden.

Het verhaal van Mennel is geen uniek verhaal. De laatste jaren lezen en zien we niets anders. Enkele weken terug gebeurde ongeveer hetzelfde met de wereldbekende modeblogger Ameena, die deel uitmaakte van de campagne van L’Oréal. Ook op Vlaamse bodem zijn er talloze voorbeelden van jongeren die online werden ont(k)leedt,waardoor ze in sommige gevallen naast hun droomjob grepen.

Je kunt niet ontkennen dat er online heel wat individuen zijn die maar al te graag hun tijd spenderen aan het monddood maken van ideologische, politieke of persoonlijke tegenstanders. Het zijn individuen die je liefst het zwijgen opleggen en daarvoor de eigen internetsporen – al dan niet voorbij de verjaringstermijn – tegen je gebruiken. Krijg je media-aandacht? Dan mag je er zeker van zijn dat je onlinepersona tot op de details werd onderzocht. Of je nu goede bedoelingen had of niet. Of je nu een beetje gelijk had of niet. Elke vorm van nuance verdwijnt als sneeuw voor de zon zodra er een dubbelzinnige tweet of Facebook-post boven water komt drijven.

Wat me echter het meeste fascineert, is het besef dat van alle cases die ik de afgelopen maanden heb gevolgd, de meest alarmerende screenshots schijnbaar van politici, onderwijzers, journalisten of zelfs academici kwamen. Zowel in het buitenland als hier op Vlaamse bodem. Je kunt jezelf dan de vraag stellen hoe het komt dat sommigen er wél mee wegkomen en anderen helemaal niet. Is het wel eerlijk dat sommige individuen tot op de laatste letter gebruik kunnen maken van het recht op vrije meningsuiting, terwijl anderen niet altijd risicoloos een beroep kunnen doen op datzelfde recht? 

Het is betreurenswaardig om te zien hoe al die getalenteerde jongeren die na een toegegeven fout of miscommunicatie op zeer selectieve wijze hardhandig worden aangepakt. Daarom mijn advies aan jongeren die in de fleur van hun leven zitten en zich wagen aan maatschappijkritiek op sociale media: bezint eer ge begint (en zwijg vooral niet).

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234