Vrijdag 06/12/2019
Beeld DM

Standpunt

Elke patiënt moet altijd het laatste woord hebben over zijn laatste dag

Tine Peeters is journalist bij De Morgen.

“Hij was nog maar met één ding bezig: sterven.” Familieleden, dokters en verzorgers van zwaar zieke patiënten zullen ongetwijfeld die gemoedstoestand, beschreven door een moeder en haar kinderen in deze krant, herkennen.

Sommige mensen voelen hun krachten en/of verstand zodanig afnemen dat ze liever snel en menswaardig sterven dan traag en pijnlijk afscheid nemen van het leven. Hun leven ligt vooral achter hen, ze zien geen toekomst meer voor zichzelf door hun voortdurend fysiek en/of psychisch lijden.

Het gezin dat dit weekend bij ons getuigt, hielp hun vader en echtgenoot sterven. Hij leed aan vergevorderde dementie en had geen wilsverklaring opgesteld over euthanasie. Via allerlei signalen maakte hij wel herhaaldelijk duidelijk dat hij genoeg had van zijn aftakeling.

Naar de letter van de wet voerde deze liefdevolle familie, bijgestaan door een gespecialiseerde arts, een illegale euthanasie uit. Strikt juridisch gezien pleegden ze dus een moord.

Want hun vader en echtgenoot was al te ver gevorderd om nog volledig bewust aan te geven dat hij wou sterven én hij had vooraf geen wilsverklaring opgesteld. Maar het leven plooit zich niet altijd naar de letter van de wet.

Deze getuigenis toont aan dat er altijd casussen zullen zijn waarvoor wellicht geen wetteksten op te stellen vallen. Omdat elk levenseinde even complex als persoonlijk is. Niets is individueler in een mensenleven dan het einde ervan.

Het besef dat een sluitende wetgeving aartsmoeilijk te maken valt, betekent niet dat parlementsleden niet moeten proberen een heldere euthanasiewet te schrijven. In 2014 was er al een uitbreiding naar minderjarigen, in 2019 een uitbreiding over de wilsverklaring voor euthanasie bij een onomkeerbare coma.

Mocht de wet weer aangepast worden, dan moet die elke zwaar zieke patiënt zo goed mogelijk helpen met zijn stervenswens, maar hem ook beschermen tegen onbedoelde neveneffecten. Laat ons immers ook niet naïef zijn, er bestaan erfenisjagers en profiteurs – al zal dat uiteraard altijd een minderheid zijn – die hun wegkwijnende familieleden beschouwen als lastpakken en hen niet langer willen verzorgen.

In een debat over waardig sterven zullen de parlementsleden zich vooral ook waardig moeten gedragen. Daarbij moeten ze vooral geen voorbeeld nemen aan het debat dat de afgelopen week gevoerd werd over de uitbreiding van de wettelijke termijn voor abortus naar 18 weken. Dat werd door CD&V en N-VA misbruikt om zich te profileren, en ze maakten de koppeling met de onderhandelingen over een nieuwe regering.

Het eigenbelang van een politieke partij, dokter of familielid mag bij een levenseinde nooit primeren. Elke patiënt moet altijd het laatste woord hebben over zijn laatste dag. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234