Zaterdag 18/01/2020

Ecologie

Deze ecologiste wil maand mei overleven op ruilhandel

De eerste dag van haar geldloze bestaan trok Anke Van Eeckeren met een ruildoos naar de zondagmarkt. Beeld Thomas Legreve

De hele maand mei wil Anke Van Eeckeren leven met een lege portefeuille. Door te werken voor voedsel en zaken te ruilen, probeert ze te overleven. "We hangen zo vast aan geld verdienen en consumeren. Ik wil tonen dat er een andere weg is."

Ze heeft thee gemaakt van verse muntblaadjes uit de tuin. Er zit wat bladluis op, maar die beschouwt ze als extra proteïnen. De zelfgebakken wafels kreeg ze van een vriendin. "Sinds ik op 1 mei ben gestart, heb ik nog geen honger geleden", zegt ze.

De eerste dag van haar geldloze bestaan trok ze met een ruildoos naar de zondagmarkt. Ze had er op voorhand allerlei dingen in gestopt: thee, fair trade-koffie, quinoa, chocolade, zelfgemaakte popjes... "Daardoor kon ik bij de fruitboer mijn wekelijkse portie appelen en peren kopen. Mijn bakkerin was zo verbaasd door mijn verhaal dat ze me een gratis wit brood meegaf, en bij de bloemist kon ik een pot eetbare viooltjes op de kop tikken, in ruil voor koffie. Een andere bloemist gaf me 28 rozen. Zomaar. Die ruilde ik in voor een ijsje en enkele kruiden. Regel één: durf te vragen wat je nodig hebt. Veel mensen zijn blij dat ze kunnen helpen. Iedereen heeft dingen waar hij graag van af wil."

Driegangenmenu

Het idee voor haar experiment haalde Anke Van Eeckeren bij de Nederlandse Carolien Hoogland, die een jaar lang haar portemonnee dichtplakte en via alternatieve manieren in haar behoeften voorzag. Hoogland werkte voor voedsel, nam de fiets of liftte, en kreeg van haar energiemaatschappij een jaar gratis elektriciteit in ruil voor een consultancy-opdracht. "Toen ik haar filmpjes zag, begon alles in mij te zingen", straalt Van Eeckeren. "Het was een openbaring: dat het mogelijk was om in onze moderne maatschappij een jaar te overleven zonder geld. En dat je dat uit vrije wil kon doen!"

Ze maakte een lijst met haar talenten die ze kon gebruiken voor LETS, een netwerk van mensen die onderling goederen en diensten ruilen. "Als ik ga poetsen bij bejaarden, vraag ik hen geen geld, maar krijg ik eten. Of ze rijden met me naar een benzinestation om mijn auto vol te gooien. Al neem ik vaak de fiets."

Toen ze op Facebook haar plannen kenbaar maakte, kreeg ze een tiental uitnodigingen om bij mensen te gaan mee-eten. Van vrienden, maar ook van onbekenden. "Vroeger zou ik dat uit gêne hebben geweigerd. Maar dat is regel twee: 'ja' zeggen als mensen je iets aanbieden. Zo leer je nieuwe mensen kennen."

Deze week had ze zelf bezoek. Ze slaagde erin een driegangenmenu in elkaar te boksen. Soep van gekregen pastinaak. Gekregen couscous met sla uit de tuin, hamburgers uit de vriezer en hummus van linzen uit de weggeefwinkel. En als dessert: chocolade en koffie uit de ruildoos.

In de supermarkt zet ze de hele maand geen voet binnen. "Ik heb bij Aldi gevraagd wat ik kon doen in ruil voor gratis boodschappen, maar ze verwezen me door naar het hoofdkantoor."

Toch moet ze een beetje valsspelen, geef ze toe. "Mijn zus gaat wel gewoon shoppen. Al was het maar voor de ontbijtgranen van de kinderen. Ik wil niet dat zij de dupe zijn van mijn experiment. Ook de domiciliëringen voor internet, water en elektriciteit lopen door."

Anke Van Eeckeren

• 39 jaar, woont in Mol
• Gescheiden mama van twee kinderen
• Studeerde psychologie
• Werkt halftijds als poetshulp voor bejaarden
• Geeft workshops lachoefeningen
• Probeert zo zuinig en ecologisch mogelijk te leven

Drie festivals

Zuinig leven was altijd al de stijl des huizes. Anke woont samen met haar zus. Allebei gescheiden mama's in co-ouderschap. Ze proberen zo weinig mogelijk afval te creëren, kopen vooral lokale producten en halen veel uit kringloopwinkels en garageverkopen. Waspoeder maken ze zelf. En haar haren wast Van Eeckeren met een klomp zeep. "Ik heb niet veel nodig. Nieuwe kleren? Heb ik niet. Tweedehands vind je zoveel leuke dingen. Vorige week nam ik nog een paar gele schoenen mee uit de weggeefwinkel waarvoor ik me inzet als vrijwilliger."

Ze werkt ook mee aan Warmoes, een deeltuin waar streekgenoten samen groenten telen en daardoor recht hebben op een stukje oogst. Leven met een lege beurs is wellicht makkelijker voor wie zo'n ecologisch netwerk heeft. Ze wuift het weg. "Als je dat niet hebt, zoek je dat op. Overal in Vlaanderen zijn er deeltuinen, kringwinkels en repaircafés. Mensen doen alsof ze geen andere keuze hebben dan met twee voltijds te werken en van hot naar her te rennen. Ze willen elke maand op restaurant en om de drie maanden op reis. Ik wil tonen dat er een andere weg bestaat, die veel minder belastend is voor onszelf en onze planeet.

"Ik ga deze zomer naar drie festivals: Graspop, Pukkelpop en Fiesta Mundial. Als medewerker hoef ik geen duur ticket te kopen. Ik werk er twee dagen en heb één dag vrij. Ook op vakantie gaan kan nog. Vorige maand zijn we een weekend naar zee geweest. Via LETS bieden mensen gratis kamers aan, in ruil voor LETS-punten. Door mijn halftijdse job heb ik geen ruim inkomen, maar ik voel me meer ontspannen en kan tijd maken voor anderen. Met een fulltime job zou ik dit experiment niet aankunnen. Als je als een stresskip om gunsten gaat vragen, vang je bot. Het lukt alleen als je de tijd neemt voor een oprechte babbel."

De eerste dag van haar geldloze bestaan trok Anke Van Eeckeren met een ruildoos naar de zondagmarkt. Beeld Thomas Legreve
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234