Dinsdag 23/07/2019
Bart Eeckhout voor online. Beeld rv

Standpunt Bart Eeckhout

De wachtlijst voor transgenders is er een die levens kan kosten

Bart Eeckhout is hoofdredacteur.

Als het aankomt op rechten voor transgenders speelt België in de absolute wereldtop. Er zijn weinig landen in de wereld waar de juridische positie van transgenders zo stevig verankerd zit als bij ons. Die ethisch liberale koppositie is iets waar de Belg best trots op mag zijn.

De wetgeving weerspiegelt een maatschappelijke realiteit. Op veel plekken in het vrije Westen kunnen mensen die van geslacht veranderen rekenen op betere zorg en betere bescherming tegen discriminatie. 

Tegelijk trekt zich een tegenbeweging op gang, uit religieuze of politieke motivatie, om transgenders juist weer de kast in te duwen. Ook in België hoor je daar weleens stemmingmakerij over, maar verder dan wat gepruttel in de marge gaat het voorlopig niet. Laten we proberen dat zo te houden. 

Transgenderwetgeving betreft een reële maar al met al vrij kleine doelgroep, maar het symbolische belang van dit beleid is groot. Het toont België als een robuuste, liberale rechtsstaat die de bescherming van de rechten van minderheden ernstig blijft nemen. Dat is in dit tijdsgewricht geen kleine luxe.

Meer lezen

Wachttijden voor transgenderzorg zijn ‘onacceptabel’ lang: ‘Ik blijf maar in dit lichaam vastzitten’

Morele plicht

Met een vooruitstrevende wetgeving komt ook een morele plicht. Mensen die tot het besef komen dat het geslacht waarmee ze zijn geboren niet past bij wie ze zijn, behoren dan ook de mogelijkheid te krijgen om daar wat aan te veranderen. Daar schort het aan, ook in het ethisch liberale België.

Dat wil zeggen: de mogelijkheden zijn er, maar ze zijn veel te schaars. De wachtlijsten bij de universitaire centra lopen op. Wie zich vandaag aanmeldt met ernstige vragen bij zijn genderidentiteit moet al negen maanden of langer wachten voor een eerste gesprek mogelijk is. Het daaropvolgende medische parcours kan opnieuw ettelijke maanden en jaren in beslag nemen.

Dat is een probleem. Veel betrokkenen ervaren de twijfels bij hun genderidentiteit als een kwelling. Onderzoek leert dat bijna acht op de tien overwogen heeft zichzelf te doden. De helft van die groep heeft daar ooit ook echt een poging toe ondernomen. Te horen krijgen dat je nog een jaartje moet wachten tot met de behandeling begonnen kan worden, is dan geen geruststellende boodschap. Dit is een wachtlijst die levens kan kosten.

Psychische zorg

Terecht klinkt nu de roep om in gespecialiseerde medische centra transgenderdiensten op te richten. Een van de grote verdiensten van de Belgische gezondheidszorg is de algemene toegankelijkheid ervan. Dat zou ook mogen gelden voor transgenders.

De problematiek reikt dieper. Geesteszorg in het algemeen vormt een uitzondering op de geroemde laagdrempelige toegang tot behandeling, met wachttijden in de psychiatrie die de maand overschrijden. Een hedendaagse gezondheidszorg behandelt psychische zorg zoveel mogelijk op gelijke voet met fysieke. Dat zou een werkpunt mogen zijn voor ziekenhuizen, ziekteverzekering én de volgende minister van Gezondheidszorg.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden