Vrijdag 06/12/2019
Stavros Kelepouris. Beeld DM

Standpunt

De Vlaamse regering klopt zich op de borst. Maar de jobbonus is inefficiënt

Stavros Kelepouris is journalist.

Wat in beleidsnota’s een kleine ingreep lijkt, heeft onderaan op de sociale ladder vaak een impact die niet te onderschatten valt. Vraag dat maar aan Édouard Louis, de jonge Franse schrijver die in zijn werk de rauwe realiteit beschrijft van de armoede waarin hij opgroeide. Een invaliditeitsuitkering die met 5 euro per maand verlaagd wordt, betekent aan het einde van de maand een dag zonder eten. Of, zoals de moeder van Louis probeerde om de honger draaglijk te maken voor haar jonge kinderen: ‘melk eten’.

Édouard Louis komt tot de vaststelling dat ze zijn vader vermoord hebben. ‘Ze’ zijn Sarkozy, Chirac, Hollande, de hele politieke kaste, die redeneert en sociaal beleid voert vanuit het perspectief van haar eigen bevoorrechte positie.

In Vlaanderen is armoedebeleid, althans op regeringsniveau, anno 2019 gereduceerd tot goede intenties. Een job heet de beste garantie te zijn tegen armoede, en de Vlaming moet zelfredzaam zijn. Handig, opgelost, zijn we ook weer van af: vanaf hier is het je eigen verantwoordelijkheid.

Zo simpel is het dus niet. De weg uit de armoede is voor iedereen anders, en heeft minstens evenveel te maken met de zoektocht naar werk als met externe factoren. Wie geen geld heeft, kan ook geen kinderopvang betalen, en kan daardoor niet zomaar het huis uit om intensief te solliciteren. Of überhaupt om te gaan werken. Je hebt immers een loon nodig om kinderopvang te betalen, maar daarvoor moet je eerst gewerkt hebben. Nog een voorbeeld: tandzorg is geen prioriteit als je elke maand de eindjes aan elkaar moet knopen. Maar wie met rotte tanden gaat solliciteren, vangt zo goed als zeker achter het net.

Wil je mensen uit de armoede helpen, dan moeten ook dergelijke randvoorwaarden ingevuld worden. Dat heeft Kortrijks schepen Philippe De Coene (sp.a) goed begrepen. Gedaan met armen voor de zoveelste keer door de mallemolen van de overheidsadministratie – OCMW hier, VDAB daar, hulpverlener ginder – te sturen. In Kortrijk krijgt een gezin een persoonlijke sociaal medewerker die hen intensief begeleidt, bij de kraag vat, en hen een uitweg toont. Veel mensen hebben bijvoorbeeld recht op toeslagen en kortingen waar ze nog nooit van gehoord hebben: hun sociaal werker kent die wél, en helpt hen om die ook te krijgen.

Het is een radicale breuk met de politiek van goedbedoelde gebaren. De Vlaamse regering klopt zich op de borst met de jobbonus, waarmee de laagste lonen een klein beetje opgekrikt worden. Sympathiek, maar inefficiënt: armoede-experts waarschuwen nu al dat de maatregel vooral de middenklasse ten goede zal komen, en pas in tweede instantie mensen in armoede.

Armoedebestrijding is hyperpersoonlijk. Zolang de regering dat niet begrepen heeft, mogen we al blij zijn als we ter plaatse blijven trappelen. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234