Dinsdag 10/12/2019

Tegenwind

De premier liet de koning uitspreken wat hij zelf niet met zoveel woorden kon of durfde te zeggen

Hugo Camps. Beeld Stephan Vanfleteren

Dissidentie mag ook. Onder die vlag vaart Hugo Camps elke week.

Het leek wel of ze afgesproken hadden, EU-president Donald Tusk en onze koning Filip. Tusk zette Amerika weg als schurkenstaat en Filip maakte gehakt van Trump zonder hem bij naam te noemen. Iedereen schrok van het onverwachte misbaar. Tusk had niet eerder een eigen mening verkondigd en Filip is vooral een moestuinkoning, bekommerd om de groei en bloei van tere plantjes. Enfin, de heren hadden zich nog nooit verloren in zinnen met vleeshaken voor de revolutie. Altijd gregoriaans neuriënd over liefde en vrede. Muzikaal behang om in te slapen. Geen kruimel Che Guevara in het lijf.

En dat gaat dan ineens als slagschepen in de clinch met een farfelue Amerikaanse wereldleider. Wat was er door de koninklijke aderen van het staatshoofd gevaren? Wie had hem wakker geschud en tot de glorie van freedom speech gebracht? Mathilde was net in de weer met een nieuw kapsel, zij kan het niet zijn. Dat Filip terloops ook zijn zweepje liet knallen over de Britten voor hun onzalige brexit kwam dicht in de buurt van een burenruzie. Toch bracht de koninklijke escapade iets van opluchting in de brakke stilte.

Alles wat door het staatshoofd is gezegd, wordt gedekt door de Belgische regering. Premier Michel had dus voorkennis van de speech van Filip. De scherpe aanval van de koning kon hem niet verrassen. Misschien was de premier zelf wel de aanstichter van de vingerwijzing.

Charles Michel was eerder erg zuinig geweest in zijn afkeuring van Trumps verraad aan een bondgenootschappelijke traditie van openheid en vrijgevigheid. Hij haspelde het af in een communiqué-achtige zucht. Over principes, constitutionele bezwaren en schoffering van het internationaal recht had hij het niet. Te gevoelig voor zijn coalitiepartner N-VA die Trump nog het liefst zou feliciteren met zijn morele hold-up. N-VA-bewindslieden willen hun idool niet zomaar afvallen. Ze zouden wat graag het presidentiële inreisverbod in eigen land implementeren. In hun Trumpiaanse sympathie staan ze nagenoeg op één lijn met Wilders, Le Pen, Farage, en, jawel, Rik Torfs…

Boodschappensletje

De premier liet de koning par personne interposée uitspreken wat hij zelf niet met zoveel woorden kon of durfde te zeggen. Boodschappensletje. Filip kwam het goed uit: eerder had zijn vader, koning Albert, de politieke klasse gekapitteld en nu mocht hij een wereldleider onderuit schoffelen – er is vooruitgang in het koningshuis. Verwijzend naar Trump en Theresa May besloot hij zijn speech met een hooggestemde pointe: “We mogen de klok niet terugdraaien en geen muren oprichten.”

Voor Donald Trump is alles een deal, een opdeling van belangen. Humanitaire gevoeligheden en integriteit van derden zijn ondergeschikt. De tornado waarmee hij van start is gegaan, wijst op presidentiële hysterie. Europa is uit zelfbescherming verplicht tot een even agressieve contre-pouvoir. Dan zijn Donald Tusk en koning Filip iets te marginaal om indruk te maken. Het zijn de Europese regeringen die de vuist op tafel moeten leggen, Angela Merkel en François Hollande voorop. Voor een keer zonder dealen en wheelen, gewoon principieel. Politiek eindelijk weer eens als gewetenskwestie.

Tegenover een politieke bastaard als Trump plaats je geen schuchtere koning die elk protest moet naspelen. De Amerikaanse president vraagt om brute tegenmacht, en daarin schiet onze regering hopeloos tekort. Michel en de zijnen blijven Atlantische schoothondjes in hun commentaar op de Trump-dictatuur. Ze kwispelen met de wind mee.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234