Vrijdag 06/12/2019
Hugo Camps. Beeld stephan vanfleteren

Tegenwind

De politieke herverkaveling is het beste wat Frankrijk kon overkomen

Dissidentie mag ook. Onder die vlag vaart Hugo Camps elke donderdag.

Emmanuel Macron, zelf Frans president zonder partij, heeft het politieke landschap in één klap hertekend. Met de benoeming van Edouard Philippe tot premier heeft hij instrumentele verdeeldheid gezaaid hij Les Républicains. Eerder deed hij hetzelfde met de PS. De politieke herverkaveling is het beste wat Frankrijk kon overkomen. Partijgenoten van premier Philippe maken aanstalten zich aan te sluiten bij La République en Marche van Macron.

Particratie als schuivende panelen.

We hebben de illusie ook gekend. Even toch. In de jaren 70 riep BSP-voorzitter Leo Collard gelijkgestemden op tot progressieve frontvorming. De oude mandarijn droomde van een sterk progressief blok versus een conservatief-liberaal front. Toenmalige CVP-jongeren Wilfried Martens en Jean-Luc Dehaene droomden mee met Collard. Ook zij wilden weg uit het keurslijf van de partijklemmen en opteerden voor een tweepartijenstelsel. De bonzen van de christendemocratie Jos De Saeger, Robert Houben en P.W. Segers schoten in een alarmerende kramp. Via het beproefde recept van bezweringen probeerden ze hun christendemocratie weg te slepen voor de poorten van de hel. Brute machtspolitiek werd ingezet om de progressieve dromen van Martens en Dehaene te breken.

Macht van de zuil

Leo Collard had zich misrekend. Hij dacht dat ook het ACW gewonnen was voor progressieve frontvorming en experimenten als de gemeenschapsschool, maar de arbeidersbeweging koos voor de macht van de zuil. Ook de protestbeweging van studenten liep niet warm voor het appel van Collard. Martens en Dehaene werden gerecupereerd door het establishment en de progressieve frontvorming stierf een stille dood. Pijnlijk was ook dat de socialisten in Vlaanderen en Wallonië geen hand uitstaken om de ideologische doorbraakstrategie van hun leider te steunen. Minabele boekhouders van eigen macht en glorie.

Vandaag dragen de ideologieën van de particratie nog steeds de oude gewaden van verdeeldheid en controverse. Met N-VA is een nieuwe speler op de markt gekomen, maar ook dit gegeven lijkt geen aansporing voor vernieuwing en samenwerking. Christendemocraten, liberalen en socialisten zijn niet uit hun snoepwinkeltje weg te roken. Terwijl dit land meer dan ooit nood heeft aan een tweepartijenstelsel. De globalisering heeft de tegenstelling links-rechts helemaal teruggebracht op de politieke agenda, maar populisme overschreeuwt elk inhoudelijk debat. De enige nouveauté is dat Kris Peeters nu met een elektrische fiets rijdt. De rondjes die hij draait rond het eigen gelijk zijn onveranderd.

In de eerste regering van president Macron zijn de portefeuilles netjes verdeeld tussen links en rechts. Het zou een nieuw experiment van gouvernementele machtsuitoefening kunnen worden, al bestaat ook het gevaar voor een eindeloze surplace. President Macron is het echter aan zijn campagne verplicht om van de regering een hervormingskabinet te maken. Dat op zijn genderkalender de helft vrouwen voorkomen is op zich reeds een breuk met het verleden. Dit kan een regering met getuigeniswaarde worden. De achterliggende gedachte van Macron bij de samenstelling van zijn kabinet is dat bewindslieden van de staat zijn en niet langer van een partij of geslacht. Mochten wij die orthodoxie ook maar eens beleven. Niks kibbelkabinet, niks opbod, geen achterbakse prestigestrijd. De democratie zelf als diva, zonder opsmuk, zonder kaalgeschoren marinierskoppen.

Gewoon burgers zoals wij.

Dat versnippering van het partijpolitieke krachtenveld het democratische gehalte van een land verhoogt, is een tragisch misverstand. Juist niet. Tweemansfracties doen alleen pijn aan de ogen in hun opgedrongen potsierlijkheid.           

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234