Dinsdag 22/10/2019
Carl Devos (UGent). Beeld Bob Van Mol

Column

De politieke ellende houdt niet op. Ondertussen raken zelfs klimaatbetogers gefrustreerd

De politieke actualiteit volgens UGent-politicoloog en De Morgen-columnist Carl Devos.

Je zou voor minder het uitstotend vliegtuig nemen voor een shortski op kunstmatige sneeuw, opgewekt door waterverslindende machines. De ellende is hier immers soms niet meer om aan te zien.

Overlopers wisselen met hun oog op de kieslijst van partij en ideologie, en steken daarmee hun opportunistische middenvinger uit naar de politieke geloofwaardigheid. Ze zijn welkom bij de sympathieke liberalen, die in het nieuws raakten met lijstvormingsgewriemel en een losgeslagen campagne. Ze gaan van alles doen bij Open Vld, alleen is nog onduidelijk wat precies.

In elk geval lieten ook zij na het nodige te doen. Toch volgens de Europese Commissie, die het Belgisch sociaal-economisch en budgettair beleid tegen donker behang spijkert: het gaat hier allemaal zo treurig tergend traag. We moeten dringend het Atomium inruilen voor het Gentse Sint-Pietersstation of Brussels justitiepaleis.

Zorgenkind

Volgens Europa werden de afgelopen jaren veel te weinig structurele maatregelen genomen, ondanks regeringen die naar eigen zeggen niets anders deden. Nochtans is de energietransitie mislukt, is er te weinig geïnvesteerd in onderwijs en de verouderde infrastructuur, is onze mobiliteit een ramp. Zijn de uitgaven te hoog, investeringen te laag, het belastingsysteem te complex. Is de tewerkstellingsgraad te laag, de arbeidsmarkt te rigide, het pensioensysteem niet op orde. Deugt het begrotingswerk niet, neemt het structureel tekort toe en daalt de schuld te traag. 

België is een zorgenkind, dat tegelijk ook offensieve belastingontwijking faciliteert voor wie zich dat kan permitteren. De Belgische overheid is volgens de Eurocommissie inefficiënt, er is te weinig coördinatie. Dat na, of door, al die staatshervormingen. Gisteren, op 3 maart, werden de befaamde vijf resoluties van het Vlaams Parlement over de staatshervorming twintig jaar oud. Een verjaardag in mineur. Onze staatsstructuur is sindsdien niet overzichtelijker geworden.

Wat we zelf doen, doen we ook niet altijd beter. Vlaanderen heeft zijn betonflop. De missie van Koen Van den Heuvel om Joke Schauvliege te doen vergeten, is mislukt. Ondertussen gaat meer open ruimte dan vroeger verloren. Gelukkig ging inmiddels de eerste Oosterweelspade in de grond. De gigantische – wellicht oplopende factuur – wordt met de parking gedeeld. Daar groeien wachtrijen in de zorg sneller dan de investeringen aankunnen.

De ellende houdt niet op. In de ontslagnemende minderheidsregering-Michel staan CD&V en MR tegenover Open Vld over het SWT (het vroegere brugpensioen), na een pragmatisch akkoord van de sociale partners. Dat was mogelijk omdat een minister een goedgekeurd KB niet wou uitvoeren. Werkgevers willen sociale rust, vakbonden hogere lonen. Waarom zouden zij zich nu om de grote uitdagingen bekommeren – zoals een verhitte arbeidsmarkt met een te lage tewerkstellingsgraad – als politici het niet doen? Bij Michel II moeten ze zwijgen over verkeerde signalen en pensioensymbolen: zij maakten van de pensioenhervorming een potje. Zo heerst traagheid en middelmatigheid. Als we het vandaag nog even redden is dat prima, morgen zien we wel weer.

Salonrevolutie

Brokkenpiloot Michel, die eerder zijn eigen regering opblies in de zaak over het migratiepact, ziet zijn eigen partij wegzakken. Op een partijcongres krijgen ze een kleine zaal niet gevuld. In de stinkende kwestie van de vrijgemaakte Libische fondsen lijkt de MR van Reynders aan de foute kant van de geschiedenis te staan. Partijvoorzitter Michel is zo nerveus dat hij zich als premier in de Kamer verliest na vragen over de Libische fondsen. Om het nog erger te maken gaat Alain Destexhe MR rechts beconcurreren. In een landschap waar er wel rechtse kiezers zijn, maar er rechts van de links-liberale MR geen aanbod is, is dat al vaker geprobeerd en mislukt. Maar alles wat Destexhe ophaalt zou weleens van MR kunnen komen. Bij PS en Ecolo gaat de champagne in de ijskast.

Misschien kunnen burgers ons redden? Ondertussen raken zelfs klimaatbetogers gefrustreerd. Omdat er ondanks hun salonrevolutie van ondersteund gespijbel niet meteen een ambitieus klimaatplan komt. Dus willen ze met vakbonden klimaatstaken, en sijpelen ze zachtjes het politieke systeem in. Er is daar politieke vorming nodig, over hoe het hier (niet) werkt. Want uit hun frustratie klinkt naast overmoed ook arrogantie. Maar de sympathie voor jeugdige betrokkenheid is heel begripvol. Stel je voor dat de ‘verdriesing’ (vrij naar Dries Van Langenhove) van de Vlaamse jeugd een ander deel op straat brengt tegen een andere bedreiging, die van onze cultuur en identiteit…

Het bevrijdende nieuws is evenwel dat straks, als de zon schijnt, tijdens de campagne, alle problemen opgelost worden. Dat we na de verkiezingen eens wat zullen meemaken zie! Echt.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234