Zaterdag 03/12/2022

OpinieMarc Bossuyt

De opvangcrisis is het uitvloeisel van de asielcrisis

Met het uitbreiden van de opvang wordt alleen het meest zichtbare aspect van de asielcrisis tijdelijk verdoezeld.  Beeld Tim Dirven
Met het uitbreiden van de opvang wordt alleen het meest zichtbare aspect van de asielcrisis tijdelijk verdoezeld.Beeld Tim Dirven

Marc Bossuyt is ere-Commissaris-generaal voor de vluchtelingen. Hij is de auteur van Tussen demagogie en hypocrisie: herinneringen van de eerste vluchtelingencommissaris.

Marc Bossuyt

Een asielcrisis ontstaat niet door een stijgend aantal asielaanvragen. Het is omgekeerd. Het is de asielcrisis die een stijging van het aantal asielaanvragen veroorzaakt. Het is geen fataliteit die ons komt overvallen. Een van de belangrijkste oorzaken van een crisis is de “achterstand” waarmede de asielinstanties, en in het bijzonder het Commissariaat-generaal voor de vluchtelingen en de staatlozen, te kampen hebben.

Toen op 28 juni 2022 Nicole de Moor (cd&v) staatssecretaris werd voor Asiel en Migratie, bedroeg de achterstand op het Commissariaat-generaal 17.312 dossiers. Dan is het natuurlijk aartsmoeilijk om een asielcrisis aan te pakken.

Toen Theo Francken (N-VA) op 9 december 2018 werd opgevolgd door Maggie De Block (Open Vld) bedroeg die “achterstand” amper 5.304 dossiers. Rekening houdend met een “normale werklast” van 4.200 dossiers, ging het om een onbeduidende achterstand. Voordien, in augustus 2018, was die “werklast” zelfs gedaald tot een historisch laagtepunt van 4.612 dossiers.

Dankzij die lage werklast had de zomeropstoot van asielaanvragen in juli-oktober 2018 slechts tot een geringe stijging ervan geleid. De vier maanden voorafgaand aan de parlementsverkiezingen van 26 mei 2019 was er echter een nieuwe opstoot van asielaanvragen die zich vanaf juni 2019 gedurende de vijf daaropvolgende maanden nog sterker doorzette.

Daarmee ging een sterke stijging van de werklast op het Commissariaat-generaal (een verdubbeling van 6.396 in mei 2019 naar 12.730 in maart 2020). Wegens de coviduitbraak stuikte het aantal asielaanvragen in april-juni 2020 in tot een gemiddelde van een 500-tal per maand. Covid had evenwel ook een remmende invloed op de werking van de asielinstanties.

Registratie van Oekraïnse vluchtelingen. Beeld Tim Dirven
Registratie van Oekraïnse vluchtelingen.Beeld Tim Dirven

Toen Sammy Mahdi (cd&v) op 1 oktober 2020 staatssecretaris voor Asiel en Migratie werd, bedroeg de werklast op het Commissariaat-generaal 12.129 dossiers. Hierdoor was de Belgische asielprocedure zeer kwetsbaar geworden. Dit werd reeds duidelijk met de zomeropstoot van 2021 die in september steeg tot 3.326 asielaanvragen.

Daarna daalde het maandelijks aantal asielaanvragen niet meer onder de 2.290 en bereikte het toppen van meer dan 3.000 (3.247 in maart en 3.047 in juli 2022). Ondertussen bleef de werklast op het Commissariaat-generaal gestaag stijgen tot 17.571 dossiers in mei 2022.

De opvangcrisis is het uitvloeisel van de asielcrisis. Vele factoren liggen er aan de basis van. Ze vereisen een veelvoud van te nemen maatregelen, ook op het niveau van de Europese Unie. Met het uitbreiden van de opvang, die nu reeds 680 miljoen euro kost, wordt alleen het meest zichtbare aspect van de asielcrisis tijdelijk verdoezeld.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234