Maandag 14/10/2019

Opinie PVDA

De N-VA en de Open Vld willen de PVDA financieel droogleggen net voor de verkiezingen

Marc Van Ranst Beeld Tim Dirven

Prof. Dr. Marc Van Ranst is hoogleraar aan de KU Leuven. Dr. Réginald Moreels is chirurg en ex-minister van ontwikkelingssamenwerking. Walter Zinzen is journalist.

Wat je ook denkt van de PVDA, de manier waarop de dotatie van deze nationale nieuwkomer in het federaal parlement al bijna vijf jaar geblokkeerd wordt, is een democratie onwaardig. Bij de verkiezingen in mei 2014 behaalde de radicaal linkse partij twee verkozenen in de Kamer. De Belgische wet voorziet dat iedere politieke partij met minstens één federale volksvertegenwoordiger die opkomt in elke kieskring van een gewest of gemeenschap recht heeft op een financiële dotatie per stem. De wet maakt geen onderscheid tussen de stemmen uitgebracht in Vlaanderen, Brussel of Wallonië. Toch weigert de bevoegde Kamercommissie, op aansturen van de N-VA en Open Vld, de dotatie van de PVDA voor de stemmen uit Vlaanderen. De commissie gaat daarmee in tegen een lijvig advies van de juridische dienst van de Kamer zelf, legt een vonnis van de rechtbank naast zich neer en negeert de mening van professoren.

Het dossier kwam drie weken geleden in een stroomversnelling toen de Brusselse rechtbank van eerste aanleg in een gelijkaardige zaak het advies van de juridische dienst van de Kamer en de onafhankelijke experts bevestigde. Iedereen dacht dat de PVDA zijn dotatie nu snel zou krijgen. Maar dat was zonder de N-VA en Open Vld gerekend. Op dinsdag 26 maart 2019 forceerden zij met een minderheid in het parlement toch een meerderheid in de bevoegde Kamercommissie. Zij profiteerden van de afwezigheid van een aantal commissieleden en van het feit dat de door hen benoemde experten meestemden. Met 7 tegen 5 stemmen werd de PVDA niet erkend als nationale partij en daardoor werd een belangrijk deel van hun dotatie geweigerd. De N-VA en Open Vld hebben samen 45 zetels in het parlement. De partijen die in de commissie voor de toekenning van de dotatie stemden, halen samen 63 zetels. Groen en Ecolo waren afwezig op de commissie, maar hebben zich ook al uitgesproken voor de toekenning van de dotatie. Er is dus een duidelijke meerderheid voor de erkenning van de PVDA als nationale partij. Maar de vroegere regeringsgenoten profiteerden ervan dat de commissie niet voltallig was en weigerden daarna de zaak voor te leggen aan het parlement. Nochtans stelt de wet duidelijk dat het aan de Kamer toekomt om de dotatie van de partijen vast te leggen. De PVDA kon enkel met het neerleggen van een ordemotie het definitief begraven van het dossier voorkomen.

De aanpak in dit dossier ruikt naar machtsmisbruik waarbij de N-VA en Open Vld een loopje nemen met de democratische rechtstaat. Alle grote partijen die reeds decennia in het parlement zitten, krijgen hun dotatie, maar de PVDA wacht al bijna vijf jaar op wat hen toekomt. De regels over partijfinanciering worden misbruikt om een nationale partij het leven zuur te maken. Het lijkt erop dat twee grote partijen in België bepalen hoeveel geld de kleintjes krijgen.

Het is gek, maar hoe groter een politieke partij is in België, hoe meer geld die krijgt, ook in relatieve cijfers. Nooit kreeg een partij zoveel subsidies (via dotatie en fractietoelages) als de N-VA zelf. Zij ontvangen jaarlijks 13,9 miljoen subsidies. In de tijdspanne van één legislatuur ontvangt de N-VA zo’n 70 miljoen euro uit de kassen van de staat, de lonen van de parlementairen, parlementaire medewerkers en kabinetsmedewerkers niet meegerekend. De N-VA heeft een nettovermogen van 34,7 miljoen euro.

Heel dit dossier geeft de indruk dat de gevestigde partijen de dotaties manipuleren om het systeem naar hun hand te zetten. Als nieuwe partijen erin slagen om de kiesdrempel te doorbreken, zoekt men spijkers op laag water om de dotatie af te pakken of te verminderen. Het is een democratie onwaardig dat de grootste partijen de dotatie van de nieuwkomers blokkeren. Het vervalst het verkiezingsproces. De N-VA en de Open Vld willen blijkbaar de PVDA financieel droogleggen net voor de verkiezingen. Om van eerlijke verkiezingen te kunnen spreken is het essentieel dat de verschillende partijen de dotatie krijgen die de wet voorziet. Opdat er een minimale gelijkheid is aan de start.

Reginald Moreels Beeld Eric de Mildt

Op vraag van de PVDA staat deze kwestie vandaag geagendeerd in de Kamer. Dit is het moment voor alle volksvertegenwoordigers van goede wil om een einde te maken aan dit onwaardig schouwspel en om de PVDA te geven wat hen toekomt.

Walter Zinzen. Beeld Eric de Mildt
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234