Zaterdag 18/01/2020

Standpunt

Daarom hebben wij geluk met Griet Op de Beeck

Barbara Debusschere. Beeld tim dirven

Barbara Debusschere is journalist bij De Morgen.

Wij hebben geluk met Griet Op de Beeck. De successchrijfster sprak donderdagavond in een Nederlandse actuashow over de nasleep van haar incestgetuigenis, die ze vorig jaar in datzelfde programma deed.

Die getuigenis, over hoe haar vader haar als kind misbruikte, lokte in veel media en ook op de sociale media zoveel bijtende kritiek uit, dat ze maanden in een diepe put belandde. “Ik durfde mijn huis niet meer uit”, zegt Op de Beeck.

Want het ging niet over hoe we het taboe op incest kunnen doorbreken. Nee, het ging over hoe ze alles zou hebben verzonnen om haar nieuwe roman te promoten. Want ze baseerde zich op herinneringen die ze pas dertig jaar na datum had opgehaald en op indirecte psychische en lichamelijke symptomen en beeldflarden.

Impulsieve betweterigheid 

En dat klinkt toch ongefundeerd? Want we weten toch hoe manipuleerbaar het geheugen is en dat valse getuigenissen bestaan? En wie iets heel ergs heeft meegemaakt, herinnert zich dat toch concreet en tot in de kleinste details?

Die reacties bij de goegemeente zijn op zich begrijpelijk. We baseren ons op hoe wij denken dat ons geheugen werkt en beseffen ook hoe erg valse beschuldigingen zijn. Tegelijkertijd getuigt het van impulsieve betweterigheid die uiterst schadelijk kan zijn.

Jazeker, er bestaan valse beschuldigingen en ons geheugen is niet al te betrouwbaar. Maar wie meteen met vitriool komt aanzetten, checkt toch best eerst even hoe dat nu zit met het geheugen bij en na trauma. Enkele gesprekken met professionals volstaan dan om te zien dat net die indirecte lichamelijke en fysieke symptomen, dat gebrek aan gedetailleerde herinneringen en die oncontroleerbare beeldflarden die zich telkens weer opdringen, dan typisch zijn. Zo typisch dat ze als doorslaggevende criteria omschreven staan in het internationale referentiehandboek voor psychiaters, niet echt een verdacht hocus pocusboekje.

Diezelfde professionals kunnen ook uitleggen hoe vernietigend het is wanneer slachtoffers van inbeelding beschuldigd worden. Soms herbeleven ze daardoor hun trauma.

Daarom hebben wij geluk met Griet Op de Beeck. Dat ze daar opnieuw zat in die studio. Dat ze niet in die diepe put was blijven steken. Of erger. En dat ze ons zo in het vervolg hopelijk twee keer doet nadenken voor we een slachtoffer dat de moed heeft te getuigen neersabelen omdat ons buikgevoel of persoonlijke afkeer ons dicteert dat het verzonnen aanstellerij moet zijn. Is het echt te veel gevraagd even stil te staan bij de mogelijke impact voor we die volgende, zo prachtig venijnig geformuleerde tweet de wereld insturen?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234