Zondag 09/05/2021

OpinieCirculaire economie

Circulaire industrie: de sleutel tot een grondstofrijke toekomst

Slapen in een circulair havenhuisje met panoramaraam aan de Vinkeveense plassen. Beeld Roos Oosterbroek
Slapen in een circulair havenhuisje met panoramaraam aan de Vinkeveense plassen.Beeld Roos Oosterbroek

Stijn Ronsse, Korneel Rabaey, Simon De Corte, Koen Schoors, Ingmar Nopens en Jan Arends presenteren vandaag hun Itinera-rapport over circulaire industrie.

Eerder dit jaar stonden berichten in de krant over bevoorradingsmoeilijkheden op vlak van batterijen voor elektrische wagens en computerchips. Recent worden de problemen aangevuld met schaarste van koper en industriële moeilijkheden door het stilvallen van aanvoerlijnen. Bijna niet aanwezig in dat debat is de rol die circulaire industrie speelt om bevoorradingszekerheid te garanderen. Want hoe je het ook draait of keert, er zijn veel materialen reeds aanwezig in ons economisch systeem, die door eenmalig gebruik niet optimaal benut worden.

Vandaag presenteren wij een studie voor denktank Itinera: welke rol speelt een circulaire industrie, als onderdeel van een bredere circulaire economie, in het bewerkstelligen van bevoorradingszekerheid? Lange tijd werd naar circulariteit vooral gekeken vanuit maatschappelijk of ecologisch belang, maar het laatste jaar maakt duidelijk dat het ook vanuit economisch oogpunt een troef is.

Onze contreien zijn relatief arm aan primaire grondstoffen. Bovendien zijn grondstoffen vaak toegankelijker en in grotere concentraties aanwezig in secundaire bronnen (‘afval’) dan in primaire natuurlijke bronnen. Daarom moeten Vlaanderen en België alle zeilen bijzetten om door te groeien tot een producent van secundaire grondstoffen. De stilvallende aanvoerlijnen en het besef dat deze broos zijn, vergroten de urgentie. We hebben alle troeven om ons te wapenen voor de toekomst: een interessant economisch weefsel, sterke kennis-, onderzoeks- en opleidingsinstituten, een overheid die deze kaart wil trekken, speerpuntclusters en OVAM, … Laten we die, aan de vooravond van een economische relance, versterken om het bestaand industrieel weefsel naar een circulaire industrie te transformeren.

Dat vergt grotere grondstoffenefficiëntie, waarbij we afvalstromen opwerken tot nieuwe grondstoffen. Dat gaat bijvoorbeeld over het belang van materialenpaspoorten, de aaneenschakeling van stromen, volop inzetten op innovatie, maar bovenal: volop bedrijven en businessmodellen ondersteunen die de kaart van circulariteit trekken.

Dat blijft een grote uitdaging, maar je ziet ook dat zowel burgers, ondernemingen, overheden als financiers meer en meer het belang van deze circulariteit inzien. Alles wijst er op dat circulariteit de wind in de zeilen heeft, maar we moeten er wel voor zorgen dat we de boot niet missen.

Cruciaal is dat het huisvesten van circulaire industriële spelers helpt om maatschappelijke en economische belangen te beschermen, maar ook dat dit best slechts een onderdeel is van een bredere circulaire omwenteling. Grondstoffen en materialen zo veel mogelijk hergebruiken biedt veel mogelijkheden, maar mag slechts een eerste stap zijn om bewuster met deze stromen om te gaan. Op die manier kan een circulair industrieel weefsel mee een vliegwiel zijn om het maatschappelijke systeem van de circulaire economie aan te zwengelen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234