Donderdag 23/05/2019

Opinie

Borstkankerpatiënte Veerle Van den Wyngaert: "Hoe de overheid kan besparen op dure chemokuren”

Veerle Van den Wyngaert Beeld rv

Veerle Van den Wyngaert (42) is mama van vier kinderen en sinds een maand borstkankerpatiënte. Ze werkt bij de provincie Antwerpen en woont in Zoersel.

Minister van Volksgezondheid Maggie De Block (Open Vld) gaf in oktober aan dat de MammaPrint binnenkort zou worden terugbetaald. Deze test kan voor ruim tweeduizend borstkankerpatiënten per jaar aangeven of een bijkomende chemokuur noodzakelijk is. Consequent gebruik van borstkankertests zou de overheid dus 24 miljoen euro kunnen opleveren. Maar wanneer is binnenkort? 

Elk jaar krijgen in ons land tienduizend vrouwen te horen dat ze borstkanker hebben. Half januari was ik een van hen. Twee dagen nadat ik een knobbeltje had gevoeld, zag men op de mammografie en de echo dat het er inderdaad verdacht uitzag. Op 24 januari bevestigde de biopsie dat er twee hormoongevoelige tumoren met een laag risico op uitzaaiingen in de rechterborst zaten. Omdat de borstkanker in een vroeg stadium ontdekt is en het over meer dan één tumor ging, was het advies van de borstchirurg duidelijk: snelle amputatie van de rechterborst.

Ik ben goed opgevangen door het team van de Borstkliniek Voorkempen (Klina) en ben hen dankbaar voor de zorgen die ik kreeg. Niks dan lof over de begeleiding. Toen het multidisciplinair team samen zat om het verdere verloop van mijn traject te bespreken, hebben ze de opties in alle openheid gedeeld. Het stond vast dat bestralingen in mijn geval geen echte meerwaarde zouden bieden en dat hormoontherapie onvermijdelijk is. Maar chemo? Groot vraagteken.

Uitzaaiingen

Het doel van chemotherapie is het voorkomen van uitgroei van eventueel aanwezige uitzaaiingen die ten tijde van de diagnose niet zichtbaar zijn. De behandeling van borstkanker hangt onder meer af van leeftijd, de grootte van de tumor, het soort borstkanker, de agressiviteit en de hormoongevoeligheid.

Op basis van deze factoren bepaalt het team het risico dat een tumor mogelijk al is uitgezaaid, zonder dat dat zichtbaar is. Als de inschatting van het risico op uitzaaiing hoog is, volgt meestal chemotherapie. Chemotherapie heeft echter nare bijwerkingen, zowel op korte als lange termijn.

Een arts bekijkt enkele röntgenfoto’s na een borstkankeronderzoek. Beeld Hollandse Hoogte / Flip Franssen

Ik bevind me ergens in de grijze zone, een patiënt voor wie het niet duidelijk is wat het risico op herval is en voor wie het dus niet zeker is of de chemotherapie een meerwaarde zou zijn. Tijdens een gesprek met mijn behandelende arts vertelde hij me over de MammaPrint, een test die de expressie meet van zeventig tumorgenen die het risico op herval verhogen. De test wordt uitgevoerd op kankerstalen afkomstig van biopsieën of chirurgische ingrepen. Met behulp van deze zeventig genetische merkers kan men inschatten of patiënten een hoog of laag risico op herval lopen. Maar de test kost 3.000 euro, en in België wordt dat bedrag nog niet terugbetaald. Het multidisciplinair borstteam acht de test noodzakelijk in mijn geval, om een zo juist mogelijk traject van mijn verdere behandeling uit te stippelen.

Als patiënt, een positief ingestelde alleenstaande mama van vier schatten, wil ik vooral een zo hoog mogelijke prognose en levenskwaliteit en uiteraard de best mogelijke behandeling. 
Het zou dus mooi zijn als een test van tevoren het risico op uitzaaiingen beter kan inschatten, zodat minder vrouwen de belastende chemotherapie hoeven te ondergaan. Want ondanks die kleine kans op uitzaaiingen krijgen vandaag nog altijd heel veel vrouwen chemotherapie na het verwijderen van de tumor.

Uit de testresultaten blijkt dat bij zowat de helft van de patiënten chemo noodzakelijk is. Bij de andere helft niet. Dat wil dus zeggen dat we jaarlijks duizend borstkankerpatiënten een chemokuur zouden kunnen besparen.

Dat is goed nieuws voor de patiënten: chemotherapie is zwaar en heeft zware bijwerkingen zoals haaruitval, vermoeidheid of misselijkheid. Het betekent ook een serieuze besparing voor de ziekteverzekering. Als tweeduizend vrouwen een borstkankertest van 3.000 euro krijgen, kost dat de ziekteverzekering 6 miljoen. Dankzij een borstkankertest kunnen duizend vrouwen een dure chemokuur van 30.000 euro vermijden, wordt hun lichaam minder belast, kunnen ze sneller weer op de arbeidsmarkt, wat in totaal neerkomt op een kostenplaatje van zo’n 30 miljoen. Consequent gebruik van borstkankertests zou de overheid dus 24 miljoen euro kunnen opleveren.

Om aan de nodige 3.000 euro te raken voor de MammaPrint organiseer ik nu een crowdfunding en spaghetti-avond. Voor mij komt de terugbetaling met andere woorden te laat. Met deze oproep en getuigenis wil ik de overheid wakker schudden om het dossier snel in orde te brengen, voor alle patiënten die mijn weg nog moeten volgen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.