Dinsdag 05/07/2022

ColumnLander Deweer

Bijna 40 jaar drukte Luc Vaeyens elke nacht ‘De Morgen’: ‘Op een nacht sloeg de bliksem in. Overal kapot papier, motors uitgebrand, iedereen in paniek’

Net geen veertig jaar maakte Luc Vaeyens elke dag mee deze krant. 'Jammer dat het stopt.' Beeld Tine Schoemaker
Net geen veertig jaar maakte Luc Vaeyens elke dag mee deze krant. 'Jammer dat het stopt.'Beeld Tine Schoemaker

Na dik vijftien jaar sluit de drukkerij in Lokeren de deuren. Lander Deweer was erbij tijdens de laatste nacht.

Lander Deweer

Ne zanger is een groep zong Wannes Van de Velde, en ook al kent hij het werk van de Antwerpse volkszanger nauwelijks, het lied is Luc Vaeyens op het lijf geschreven. Terwijl achter hem de laatste kranten van de drukpers rollen, beklemtoont hij voor de tweede keer deze nacht waar het voor hem al die jaren om draaide: de krant moet er liggen ’s ochtends, punt uit. “En ik ben daarvoor verantwoordelijk.”

Nu het Eco Print Center (EPC) in Lokeren de deuren sluit en De Morgen en Het Laatste Nieuws voortaan – vanaf dit stukje, deze krant – in Best bij Eindhoven worden gedrukt, gaat Luc vroeger dan gepland met pensioen.

Lander Deweer. Beeld dm
Lander Deweer.Beeld dm

Zijn vrouw is blij met de sluiting. De tijd van eenzame, stille nachten is eindelijk voorbij. Maar Luc, sinds jaar en dag chef Drukkerij Nacht in het EPC, slikt en zegt, als prevelt hij een mantra: “Jammer dat het stopt, jammer dat het stopt, jammer dat het stopt.”

Goochelen met inkt

Net geen veertig jaar maakte Luc elke dag mee deze krant. Als loopjongen, amper zeventien, begon hij in de drukkerij. In de Emile Jacqmainlaan toen nog, hartje Brussel. Hij had schrijnwerker willen worden, het goochelen met drukletters, papier en inkt kwam aardig in de buurt.

Alles was anders, begin jaren tachtig. De oplages hoger, de machines luider, de handen vuiler. Wanneer Luc herinneringen ophaalt aan die periode lijkt Johannes Gutenberg niet ver weg.

“Binnen de kortste keren hing ik van top tot teen vol inkt”, zegt hij – met zijn ringbaard en strak achterovergekamd haar heeft hij wat weg van Ricky Gervais in After Life. En: “Op een nacht sloeg de bliksem in en sprong de hoofdzekering af. Overal kapot papier, motors uitgebrand, iedereen in paniek. Het heeft zeker twee uur geduurd voor we alle machines weer konden opstarten, maar ’s ochtends lag de krant er wel.”

Na een tussenperiode in Kobbegem verhuisde de drukkerij in 2006 naar een industrieterrein in Lokeren, op de oever van de E17 tussen Antwerpen en Gent. Met 115 miljoen euro was de bouw van het EPC de grootste investering van De Persgroep tot dan; ‘hypermodern’ en ‘innovatief’ waren de mots du jour. Het nieuwe, watervrije procedé moest vooral de printkwaliteit van de kranten opkrikken, maar met de helderheid van de kleuren nam ook die van het afvalwater toe.

Ondanks zijn leesbril (sterkte: -1,5) bleef Luc naar drukfouten speuren. Tussen drukpers en controletafel zette hij tot wel 16.000 stappen op een nacht.

Af en toe vloekte hij, wanneer hij na het ontwaken ’s middags de krant van die dag doorbladerde en gras zag dat paars of blauw kleurde, inkt die was uitgelopen, een foto die niet loodrecht op de pagina was gedrukt. “Vooral op het einde van de week slopen er soms wat foutjes in.”

Anders dan schilder Pierre Bonnard, die zich in het Musée de Luxembourg liet opsluiten om zijn schilderijen heimelijk te retoucheren, kon hij er niets meer aan veranderen. Maar blunders? Nee, die heeft Luc niet gemaakt.

Met dank aan zijn collega’s, benadrukt hij, onder wie zijn broer Marc, die drie jaar na hem in het bedrijf begon.

Nieuw leven

In november vorig jaar kregen Luc en Marc slecht nieuws te horen: de milieuvriendelijke manier van drukken was internationaal niet doorgebroken, de kosten liepen te hoog op, de papieren kranten moesten overschakelen op een kleiner formaat en door in Nederland te drukken, samen met zusterkranten als de Volkskrant, AD en Trouw, kon het rendement worden opgeschroefd.

Kortweg, het was gedaan.

Voor Luc kwam het nieuws niet als een verrassing. De oplages dalen al jaren, het papiermagazijn in de kelder werd leger en leger. De digitalisering voltrok zich voor zijn ogen, ondanks de slogan – Printing for tomorrow – op het groene T-shirt dat hij ook tijdens zijn laatste werknacht draagt.

Zo goed als alle werknemers van het EPC hebben een andere baan gevonden. Een bladzijde omdraaien, je moet het hen niet leren.

Eens hij zijn slaapritme heeft omgekeerd zet Luc een nieuw leven in, een leven van hengelen en motorrijden. “Maar,” zegt hij terwijl de drukpersen met een snelheid van 35.000 exemplaren per uur hun allerlaatste kranten uitspuwen, “ik zal de krant blijven lezen.”

Ne zanger is een groep, de groep gaat verder zonder Luc.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234