Woensdag 17/07/2019

Opinie Remco Breuker

Bezoek van Trump: droomdag voor Kims propagandamachine

Beeld REUTERS

Remco Breuker is hoogleraar Korea-studies aan de Universiteit Leiden. @koryoinleiden op Twitter.

Gevoel voor spektakel kan Donald Trump niet ontzegd worden. Op bezoek in Japan en Zuid-Korea opperde hij gisteren per tweet dat hij wel even langs de gedemilitariseerde zone tussen beide Korea’s wilde gaan om Kim Jong-un de hand te schudden. En zo geschiedde in een chaotische en duidelijk geïmproviseerde topontmoeting tussen Trump en Kim, met de Zuid-Koreaanse president Moon als derde wiel aan de fiets.

Dit is wereldnieuws om van te smullen, wat je er ook van vindt. Het enige wat we niet of nauwelijks horen, is de stem van de doorsnee Noord-Koreaan. Hoe kijkt men in de Democratische Volksrepubliek van Korea tegen deze ontmoeting aan?

Noord-Koreanen in ballingschap

Eén indicatie hiervoor is hoe Noord-Koreanen in ballingschap tegen de publiekelijk beleden liefdesaffaire tussen Kim en Trump aankijken. Degenen die ik op vrijwel dagelijkse basis spreek, zijn zeer teleurgesteld in het gemak waarmee Trump zijn persoonlijke relatie met Kim boven het belang van de Noord-Koreaanse bevolking stelt. De boodschap van vrede, hoop en welvaart die er buiten Noord-Korea in deze ontmoeting door velen wordt gelezen, wordt niet zo ontcijferd als je kijkt met een Noord-Koreaanse blik. Een Noord-Koreaan ziet namelijk alle hoop op vrede, vrijheid en welvaart in rook opgaan, nu de president van het machtigste land ter wereld, the land of the free, voor de derde maal zonder enige tegenvoorwaarde de Noord-Koreaanse dictator heeft erkend als legitieme heerser van Noord-Korea. Als iemand die, in de woorden van Trump zelf, doet wat hij moet doen om aan de macht te blijven en daarin ook gelijk heeft. Ook als hij daarmee de grenzen van het internationale recht ruim overschrijdt. Het is met geen pen te beschreven hoe diep ontmoedigend deze beelden voor Noord-Koreanen die op zoek zijn naar wat meer vrijheid, wat minder honger en wat minder onderdrukking zijn. Laat me dat dan ook niet proberen.

Als je goed luistert, is de stem van de gewone Noord-Koreaan wel te horen. De afgelopen maanden is er veel te doen geweest over een organisatie die poogt Noord-Koreanen een hart onder de riem te steken en daar ook in leek te slagen: Free Joseon. Deze organisatie, bestaande uit Noord-Koreaanse ballingen en hun (Koreaans-Amerikaanse) sympathisanten, heeft prominente Noord-Koreanen (onder wie de neef van Kim Jong-un) buiten het land in veiligheid weten te brengen, voor Noord-Koreanen bevrijdend schokkende filmpjes gemaakt (waarin de portretten van de leiders worden vertrapt), een regering in ballingschap uitgeroepen en geprobeerd om DPRK-diplomaten in Spanje te helpen overlopen.

Spaanse ambassade

Dat laatste liep fout: er is geen diplomaat overgelopen en degenen die de Spaanse ambassade binnengingen, worden nu door de Spaanse justitie gezocht. Er zou geweld zijn gepleegd en zelfs zijn gemarteld door de zelfbenoemde vrijheidsstrijders. Althans, dat hebben Noord-Koreaanse diplomaten verklaard tegenover de Spaanse politie, maar het is al vaker voorgekomen dat DPRK-diplomaten elkaar hebben toegetakeld om Pyongyang de lichamelijke sporen van hun loyaliteit en verzet te kunnen laten zien. 

Het gevolg is dat één lid van Free Joseon in Amerika op uitlevering aan Spanje wacht, dat de leider van de groep de FBI Most Wanted-lijst heeft gehaald en dat de media spreken van “de overval op de ambassade in Madrid” in plaats van een mislukte reddingsoperatie.

De activiteiten en video’s van Free Joseon zijn tot Noord-Korea doorgedrongen – en niet alleen tot het regime. Het vertrappen van de portretten van de leiders brengt bij elke Noord-Koreaan, zelfs de gevluchte, een enorme schok teweeg – het is blasfemie van de hoogste orde. Maar die schok werd al snel gevolgd door hoop: hoop dat er mensen zijn die zich niet neerleggen bij de onderdrukking door het regime, hoop dat er meer mogelijk is, meer vrijheid en minder goddelijke Kims. 

Remco Erik Breuker. Beeld Ivo van der Bent

Sprankje hoop

Die hoop werd echter eerst omvergekegeld door de acties van de Spaanse justitie en de daarna door de uitvaardiging van opsporingsbevelen door de FBI. En mocht er nog een sprankje hoop overgebleven zijn, dan is dat weggevaagd door het beeld van een Amerikaanse president die een beleefdheidsbezoekje aflegt aan de grote leider. Zonder tegenprestaties, zonder verplichtingen, zonder voorwaarden. Zonder zich een seconde druk te maken over de gewone Noord-Koreaan. Waar Free Joseon als verzetsorganisatie hoop creëerde door de portretten van de Kims te vertrappen, vertrapte Trump deze weer door Noord-Korea binnen te stappen en Kim Jong-un als een gewaardeerde vriend te groeten. Welke Noord-Koreaan zal niet de moed in de schoenen gezonken zijn bij het zicht van de president van the land of free die publiekelijk zijn steun geeft aan hun leider, precies zoals het volgens de Noord-Koreaanse propaganda hoort?

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden