Zaterdag 06/06/2020

OpinieKatleen Van Langendonck

Beste Julie Cafmeyer, je had denk ik iets geleerd van de workshop van xiri tara noir

Katleen Van Langendonck.Beeld Joris Casaer

Katleen Van Langendonck is artistiek directeur van het Kaaitheater. Ze organiseerde en cureerde het WoWmen! festival.

Beste Julie Cafmeyer,

Vlak voor de aanvang van de workshop ‘Silence will not protect you’ tijdens het WoWmen!-festival, las ik je column in De Morgen (6/3).

Jammer dat je ons niet even belde. Dan hadden we je kunnen zeggen wat al in onze communicatietekst stond: dat de self-care workshop van xiri tara noir inclusief is en je dus welkom was.

Uiteindelijk waren de deelnemers van de workshop bijna allen cis witte vrouwen. Verder was er één cis witte man en één transgender die zich als vrouw identificeert. Blijkbaar voelden andere cis witte vrouwen zich dus niet gediscrimineerd door het zinnetje dat we prioriteit gaven aan vrouwen van kleur, zonder papieren, transgenders, queer, en sekswerkers.

Nieuw is inderdaad dat het Kaaitheater zich in zijn/haar/hun communicatie ook rechtstreeks richt tot bepaalde gemarginaliseerde groepen. Soms op vraag van de artiest, zoals in dit geval. Soms vanuit het instituut, zoals onlangs bij de lezing van Sara Ahmed. De zaal was meteen volzet, en toen bleek dat we de capaciteit konden vergroten, hebben we ervoor gekozen om dat niet meteen voor iedereen te doen maar eerst twee maanden lang voorrang te geven aan gemarginaliseerde groepen. Dat hebben we niet enkel, zoals vroeger, achter de schermen gedaan, via publiekswerking, maar ook gecommuniceerd naar ons grote publiek toe, via de website en de brochures van het Kaaitheater.

Want ik denk inderdaad dat wij als cis witte vrouwen soms ook plaats moeten maken. We vinden dat snel van witte mannen, maar ook wij zijn geprivilegieerd. Dat werd heel duidelijk tijdens het voorbije WoWmen!-festival.

Zo wezen Karen Celis en Sarah Childs er in het openingsdebat ‘Beyond Genderquota’ op dat je met quota voor vrouwen vaak een homogene groep cis witte middle class vrouwen bereikt. Waardoor niet alle problemen worden aangekaart. Zowel mannen als vrouwen in de politiek moeten diverser vertegenwoordigd worden.

Zo verscheen er een zine (afkorting van fanzine en magazine, een publicatie van gefotokopieerde tijdschriften op kleine schaal, vaak gericht op een minderheidspubliek) rond het gedachtegoed van Sara Ahmed, waarin een tekst met de titel ‘Don’t Come’ staat:

‘Don’t come and sit in that chair if you’re not willing to listen. (...) Don’t come if this feels like an attack. Don’t come if you are looking to theorize or intellectualize. What are for others lived experiences. (...). Don’t come, plain and simple. But since you’re here, you might as well ask, why did you come here in the first place? Did you come for all the right reasons? What are they? Because if you did, then good for you. But if you did not ... then next time, just don’t bother coming.’ (Janine Patricia Santos)

Zo werd er boos gereageerd door een persoon van kleur toen een moderator (vrouwelijk en wit) aan artieste Syreeta Hector, zelf gekleurd, vroeg hoe het probleem op te lossen dat klassieke ballet-scholen wit blijven. Dat wij dat moeten oplossen, wij witte mensen, werd er gezegd, en niet de slachtoffers.

En zo werd na de lezing van de Fins-Nigeriaanse Minna Salami de eerste vraag door een witte man gesteld. Het was geen vraag, het was een reflectie, en tijdens Salami’s antwoord corrigeerde hij haar. De volgende vraag uit het publiek was ook een commentaar. Van een vrouw van kleur aan de witte man: kan u, als je ziet dat er veel minder mensen van kleur in de zaal zitten dan anderen, in het vervolg niet meteen het woord nemen, en ruimte geven aan de minder geprivilegieerden in de zaal?

Ook ik, zei Minna Salami achteraf, had even kunnen wachten, en de microfoon niet meteen aan de eerste opstekende vinger geven, die bijna altijd die van een witte man is. Waardoor er minder vrouwen, maar ook minder gekleurde mensen daarna durven spreken. Tegelijkertijd wees Salami erop dat ze de reactie van de vrouw ook niet ideaal vond, want waar praat iedereen, inclusief wij, achteraf over: de tussenkomst van de witte man!

Beste Julie, je had denk ik iets geleerd van de workshop van xiri tara noir. Via kleine aanrakingen en het verschuiven van limieten, leerden we neen te zeggen. Maar we kregen ook tools aangereikt om momenten van comfort en plezier in ons dagelijks werk te integreren. Het was een workshop waar iedereen iets aan had.

Maar misschien nog het meest de transvrouw die zonder de gerichte communicatie niet had durven komen.

Met vriendelijke groeten,

Katleen Van Langendonck

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234