Dinsdag 14/07/2020

Opinie

Beste Conner, ook u draagt bij aan islamofobie

Conner Rousseau.Beeld BELGA

Ariadne Driezen & Sara Elloukmani zijn doctoraatsonderzoeksters aan de vakgroep Sociologie, Universiteit Antwerpen

Beste Conner Rousseau,

U zegt dat het principe van vrije wil voor u centraal staat. Om die vrijheid te waarborgen stelt u een leeftijdsgrens voor het dragen van een hoofddoek op school. Vanaf 16 jaar is er, volgens u, meer zekerheid dat moslimmeisjes vrije keuzes kunnen maken met betrekking tot hun geloofsovertuiging en dat ze beschermd kunnen worden van mogelijke onderdrukking.

Hier willen wij u om toelichting vragen. Als jongeren niet in staat zijn om weloverwogen keuzes te maken, wil dit zeggen dat we voor alle meisjes onder de 16 jaar kledingregels moeten opstellen? Of zijn het enkel de moslimmeisjes die beschermd moeten worden tegen de tirannie van ‘de onderdrukker’? Hoe beschermen we dan die meisjes die dagelijks geconfronteerd worden met de onderdrukker die hen vraagt om sexyer, mooier en slanker te zijn, en zich het liefst ook een beetje ontbloten (maar niet té veel, pas op!)? Nee. Deze meisjes kunnen, volgens u, voor zichzelf denken. Zij hebben geen richtlijnen en politieke tussenkomst nodig.

Wij hopen dat u onder ogen durft te zien dat u bijdraagt aan een islamofoob discours, waarin alweer de vrouw passief wordt afgebeeld en niet als een volwaardig individu. Alweer wordt onderdrukking eenzijdig benaderd en alweer fixeren we ons maar al te graag op de zogenaamde onderdrukking van moslimvrouwen.

We lichten graag het concept van ‘vrije wil’ toe. Antropologe Saba Mahmood stelt dat in de dominante visie individuen vrij worden geacht als zij weerstand bieden aan sociale regels. In de West-Europese context zien we daarom individuen die religieuze regels naleven als onvrij en passieve volgers van autoriteit. In tegenstelling tot deze visie toont haar onderzoek aan dat individuen net actief kiezen om religieus te zijn en ook binnen dat kader hun keuzes maken. Ook Nadia Fadil, professor aan de KU Leuven, bespreekt in haar werk hoe vrije keuze vorm krijgt binnen een religieus kader en niet énkel erbuiten. Het lopend onderzoek van een van ons beide (Ariadne Driezen) naar identiteitsontwikkeling bij jongeren in het secundaire onderwijs bevestigt deze bevindingen. Hierin vertellen moslimjongeren hoe ze zich steeds moeten verzetten tegen leerkrachten en niet-moslimvrienden die hun keuzes met betrekking tot religieuze voorschriften in vraag stellen. Juist dát vraagt veel energie.

Beste Conner, we lichten het tipje van de islamofobe sluier op. Ook u bent niet vrij van een normatief denken en plaatst symbolisch de islam recht tegenover vrijheid. Er zijn – geloof het of niet – meerdere manieren om vrijheid te claimen. Vrijheid is ook kíézen voor de hoofdoek, op welke leeftijd dan ook. Vrouwen ‘beschermen’ door hen een verbod op te leggen, leidt tot een eenzijdige benadering van wat vrije wil is. Het is dan ook ironisch dat uw eenzijdige toepassing onderdrukking handhaaft.

Een verbod lost niets op voor vrouwen en meisjes die effectief onderdrukking ervaren. Wat kan je dan wel doen om vrouwen te ondersteunen in hun identiteitsontwikkeling en hen de ruimte tot ontplooiing te geven? Steun als overheid organisaties die hier dag in dag uit mee bezig zijn. Wij denken aan organisaties zoals BOEH!, Motief vzw, Merhaba, etc. Práát met de jongeren en zet als overheid in op het middenveld en jeugdwerk die rijk zijn aan mensen met expertise en ervaring op het vlak van deze thema’s. Schakel hen in. Geef hen een stem.

Tot slot richten we ons naar alle vrouwen. Wanneer ons wit, patriarchaal politiek landschap voor een specifieke groep vrouwen bepaalt wat vrije wil is – en wat zij wel of niet mogen dragen om die vrije wil te uiten – dan moeten wij allemaal verontwaardigd zijn. Dit tast de vrijheid aan om als vrouw te beslissen wat zij met haar lichaam doet. Wij roepen uit, in de naam van vrijheid, dat het tijd wordt voor machtshebbers om een stap opzij te zetten wanneer zij denken te kunnen bepalen wat voor vrouwen vrijheid is.

Met vriendelijke groet,

Ariadne Driezen en Sara Elloukmani

Sara Elloukmani.Beeld rv
Ariadne Driezen.Beeld rv
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234