Donderdag 22/08/2019

Opinie

België geen failed state meer? Ik ben niet overtuigd

Militairen in het straatbeeld. Ze stellen Walter Zinzen allerminst gerust. Beeld ROBIN UTRECHT

Walter Zinzen is voormalig VRT-journalist.

Mij is de jongste tijd tot tweemaal toe de twijfelachtige eer te beurt gevallen om met werk uit de oude doos opnieuw het tv-scherm te halen. Eigenaardig genoeg ging het tweemaal over terrorisme. De eerste keer met een Panorama-reportage over Molenbeek, toen bleek dat daar de daders van de aanslagen in Parijs vandaan kwamen. De tweede keer toen Canvas een werkstuk over de Bende van Nijvel van onder het stof haalde. Op het eerste gezicht zou dat aanleiding kunnen geven tot trots: deze oude koeien bleken niet veel aan actualiteit te hebben ingeboet. Op het tweede gezicht is het een verbijsterende ervaring: hoe is het mogelijk dat belangrijke kwesties als integratie en bestrijding van moorddadig banditisme na tientallen jaren nog geen stap dichter bij een oplossing zijn geraakt?

Walter Zinzen. Beeld Eric de Mildt

In de reportage over Molenbeek waarschuwden gezagsvolle getuigen, onder wie Johan Leman, voor een explosie onder jonge migranten bij ongewijzigd beleid. Zeker, het terrorisme hebben ze niet voorspeld. Maar hun analyse was twintig jaar later nog steeds van een verbluffende trefzekerheid. In het Bende-dossier kwamen eveneens analisten aan het woord die haarscherp blootlegden waar en in welke milieus de daders gezocht moesten worden. Onder hen Hugo Gijsels en Walter De Bock, twee ons veel te vroeg ontvallen gepassioneerde onderzoekjournalisten.

Identificatie

Maar meer dan dertig jaar na de feiten is er nog geen begin van een identificatie van de opdrachtgevers. Van een gecremeerde dode Reus zal de oplossing alleszins niet komen. Sterker nog: ten tijde van de Bende moesten militairen en gewapende politiemannen de bevolking beschermen. Ze hebben geen enkele aanslag kunnen verijdelen. Vandaag de dag patrouilleren opnieuw militairen in onze straten. Maar het enige wat ze hebben kunnen doen bij de aanslag in Zaventem is hulp bieden bij het verzorgen van de gewonden. En ja, ze hebben twee keer een terrorist doodgeschoten, twee keer een blunderende dilettant die ook zonder militairen zou hebben gefaald. Sommige politici pleiten zelfs voor "gewapend bestuur". Is dat niet exact wat de Bende van Nijvel probeerde uit te lokken volgens de specialisten in onze Panorama-uitzending?

In plaats van me vereerd te voelen door het tweede leven van oude reportages waaraan ik heb meegewerkt, voel ik me moedeloos. Al vele jaren loop ik rond met de boodschap dat de zogenaamde macht van de media een wassen neus is. De Molenbeek- en Bende-reportages zijn er een treffend voorbeeld van.

En die niet alleen. Er zijn talloze boeken verschenen met telkens dezelfde boodschap: het loopt fout met de integratie van jonge moslims de ene keer, zoek de Bende-moordenaars bij de rijkswacht en/of de Staatsveiligheid en onderzoek de rol van oud-premier Paul Vanden Boeynants de andere keer. Maar geluisterd heeft niemand. De politiek niet, het gerecht niet, niemand. Men zegt ons dat veel veranderd is: de politie werd hervormd, de rijkswacht afgeschaft, de staat gefederaliseerd. Maar de échte reden waarom het onderzoek uit Dendermonde is weggehaald, schijnt niemand te interesseren.

Is het beleid veranderd? Discriminatie wordt niet bestreden maar brutaal ontkend. Frustratie en verbittering bij onze nieuwe landgenoten zijn het gevolg. Druggebruikers worden keihard aangepakt (dat wordt ongegeneerd een oorlog tegen drugs genoemd), maar witteboordcriminelen, het soort lieden die zich in de jaren 80 van de Bende bedienden, gaan nog steeds vrijuit.

België geen failed state meer? Ik ben niet overtuigd.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden