Woensdag 24/07/2019

Opinie

Als we definitief af willen van kerncentrales zullen we toch ambitieuzer moeten zijn

Archiefbeeld: Voorlopig lijkt de uitval van kernenergie vooral opgevangen te worden door fossiele brandstoffen en niet door groene wind- of zonne-energie. Zo vervangen we het ene probleem gewoon door een ander. Beeld ANP

Jonathan Holslag is docent internationale politiek aan de Vrije Universiteit Brussel.

Dag Luc,

Dank voor je verduidelijking en je pleidooi voor een échte energiewende is prikkelend. (DM 20/7) Ik hoop ook dat onze samenleving de afhankelijkheid van vervuilende energie kan beperken. Maar de vraag is of het met de huidige plannen ook kan en daarvan overtuig je me helaas nog niet. Je spreekt over de ambities van landen als China, maar als zij de energierevolutie vertegenwoordigen, ben ik somber. Er wordt inderdaad meer stroom uit zon en wind gehaald, maar het zijn toch vooral fossiele brandstoffen die het sluiten van kerncentrales opvangen.

In China verwacht het Planbureau (NDRC) dat kerncentrales in 2030
ongeveer 5 procent van de stroom opwekken. Fossiele brandstoffen, vooral steenkool, zullen tegen dan minstens 80 procent van de stroom opwekken. Wind en zon zullen garant staan voor ongeveer 5 procent.

Jonathan Holslag. Beeld Eric de Mildt

Duitsland is het Europese rolmodel. Volgens de laatste strategie zullen wind en zon tegen 2030 ongeveer 31 procent van de Duitse elektriciteit opwekken, fossiele brandstoffen 44 procent en biomassa 15 procent.

Dan is er Japan, een land dat toch een van de belangrijkste spelers is van het ontwikkelen van technologie voor wind- en zonne-energie. In juni maakte de overheid (METI) haar plannen bekend voor 2030. Ondanks de kernramp in Fukushima zal het aandeel van kernenergie ongeveer 21 procent blijven. Ruim 56 procent van de stroom zal opgewekt worden door steenkool, gas en olie. Wind en zon zullen slechts 14 procent van de stroom opwekken.

Kortom, mijn belangrijkste bezorgdheid blijft: we vervangen het ene
probleem door een ander. Kijken we naar Vlaanderen, dan kunnen ingenieurs ons perfect uitleggen welke nieuwe technologieën in stelling moeten worden gebracht, maar ik vraag me af of dat haalbaar en betaalbaar is, zeker als de vraag naar elektriciteit door bijvoorbeeld elektrische auto's toeneemt.

Ja, we moeten dromen van een duurzamere toekomst. Maar als we af willen van kernenergie, dan zullen we nog ambitieuzer moeten zijn. Ik kan me niet van de indruk ontdoen dat we in het Europese debat stilaan de vermeende tirannie van de nucleaire sector aan het vervangen zijn door de tirannie van de gaslobby, waarbij wind en zon niet meer dan een alibi zijn om meer fossiele brandstoffen de lucht in te blazen. De huidige plannen zijn voor mij eigenlijk een zwaktebod.

We zullen bijvoorbeeld veel kritischer moeten nadenken over onze
energieverkwistende ruimtegebruik, onze verouderde gebouwen, de
toenemende transportintensiteit van onze economie en het feit dat veel van onze ingevoerde producten niet zo goedkoop zouden zijn als
onderbetaalde arbeiders uit Azië ze niet zouden maken onder de schaduw van vervuilende steenkoolcentrales. Als we echt geven om een duurzame toekomst en als we echt af willen van kerncentrales, zijn dat de vragen die ons bezig moeten houden.

Hartelijk,

Jonathan

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden