Zaterdag 23/10/2021
null Beeld Bob Van Mol
Beeld Bob Van Mol

column

Als nu ook Van Dale al overruled wordt door mensen die iets vinden, is de lol eraf

Op zijn berg in de Oostkantons schrijft Marnix Peeters over vrijheid, vogels en zijn vrouw. In elke vrouw schuilt haar moeder is zijn recentste boek.

Mijn vrouw had laatst het woord ‘mongool’ gebruikt toen ze het had over mensen die hun Red Bull-blik in het bos gooien. Daar hadden heel wat lezers afkeurend op gereageerd.

Dat is nu weer helemaal exact wat er mis is met deze tijd, zei mijn vrouw. Je houdt een pleidooi voor meer sociale verantwoordelijkheid, je zegt: als die paar mongolen het niet afgeleerd krijgen, moeten wij met z’n allen maar een zakje meenemen en de rommel oprapen, dat kost niks en dat is goed voor iedereen, en ze beginnen wéér over de vorm te discussiëren. De inhoud wordt zelfs niet opgepikt – er komt alleen iemand zeggen: madam, ge gebruikt het verkeerde woord. Het gaat niet meer over wat je dóét, het gaat over hoe je het omschrijft.

Die woordvoerder in De ideale wereld is daar een mooie illustratie van, zei ik. Wij zijn allemaal woordvoerdertjes aan het worden. Wij doen dingen goed klinken op het scherm. We hébben ook allemaal een eigen scherm, met die sociale media.

Er staan nog altijd drie betekenissen van mongool in de laatste Van Dale, zei mijn vrouw. De derde is: ‘scheldwoord, beledigend, iem. die zich gek gedraagt’. Als nu ook Van Dale al overruled wordt door mensen die iets vinden, is de lol eraf.

Het goede is, zei ik: als we mensen met down nu allemaal ‘mensen met down’ noemen, komt het woord ‘mongool’ opnieuw vrij en kunnen we dat weer naar hartenlust gebruiken voor mensen die Red Bull-blikken in het bos gooien. Maar je hebt gelijk: er dreigt een taalverschraling als we zo doorgaan. Ik heb geen zin, als schrijver, om me aan een afgeslankte woordenlijst te gaan houden. Die bovendien voortdurend aan correcties en bijkomende afslanking onderhevig is, want je vindt natuurlijk op elke straathoek iemand die zich beledigd wil voelen. Ik wed dat er kletskoppen zijn die zich gekwetst voelen als je ‘kletskop’ zegt. Terwijl dat een prachtig woord is.

Kijk, hier vind ik het terug, zei mijn vrouw. We moeten het recht op beledigen verdedigen, in plaats van te verstikken in het politiek correcte. We moeten stoppen met onszelf voortdurend te willen corrigeren. Een progressieve samenleving zou mensen moeten trainen om zich beledigd te voelen zónder daarop met agressie te reageren.

Wie zegt dat? vroeg ik.

Carlo Strenger, zei mijn vrouw. Zwitsers filosoof, in De Morgen, enkele maanden geleden. Ik heb het uitgescheurd omdat het zo belangrijk is. Hij zegt: jullie hebben in de Lage Landen zo’n lange liberale traditie dat jullie vergeten zijn hoe bijzonder het is dat de wet jullie beschermt. In 2015 werd een Thaise man tot twee jaar veroordeeld omdat hij op internet de hond van de koning had beledigd. Als de dictatuur van de vorm hier vrij spel krijgt, steven je op net zulke krankzinnigheden af. En het is niet dat er niet genoeg échte problemen zijn.

Die zijn er in overvloed, riep ik vanuit de keuken, waar de toch altijd verraderlijke bechamel­saus op het programma stond.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234