Zondag 01/11/2020
Beeld DM/Bart Hebben

ColumnStella Bergsma

Alle k-, f- en n-woorden, ik vang ze op met open armen

Stella Bergsma is schrijver, opiniemaker en feministe fatale.  Zij verzorgt deze week de zomercolumn.

Ik heb een huis, een opvanghuis voor verstoten woorden. Schuldige woorden. Woorden die pijn doen, die grieven, ze vinden bij mij onderdak.

Want mensen zijn altijd maar gekwetst en beledigd. Maar hoe denk je dat die woorden zich voelen? Die lieve letters op pootjes. Die schuldvrije entiteiten. Hebben zij zichzelf bedacht? Nee. Wij hebben ze verzonnen, gevormd door letters achter elkaar te zetten in een bepaalde volgorde en niet andersom. Wij hebben ze gemaakt om iets wat in ons leeft aan elkaar over te brengen. Zij zijn slechts de dappere dragers van hun betekenis. Die wij aan ze hebben gegeven. Dat is wat we doen: we bedenken een gruwelijk woord dat bij een ander krassen op de ziel achterlaat en geven vervolgens dat woord de schuld. De traumatiserende term moet weg, niet onze intenties. Is dat eerlijk? Nee.

Daarom vang ik ze op met open armen. Alle k-, f- en n-woorden.  Ze zijn onze bastaardkinderen: eerst verwekt en dan verschopt. Het is niet het woord dat kwetst, het is onze duiding, de emotionele lading die wíȷ́ eraan geven. En dat kan ik bewijzen. Wij verpesten namelijk ook volstrekt neutrale woorden. Zoals het woord allochtoon, dat juist bedacht was om gastarbeider te vermijden. Hoe wij denken over die allochtonen, die gastarbeiders, dat gaat in die letters zitten. Wij geven langzaam die duiding eraan. Het woord zuigt onze waardeoordelen op. Taal is de spons van ons. 

Neem hoer. Op zich is dat een beroep, maar het woord wordt gebruikt om te vernederen.  Het is een klap in het gezicht van elke vrouw. Neger is afkomstig van zwart, maar werd ‘slaaf’. We kunnen de woorden verbieden en nieuwe maken, maar onze rotte ziel geeft altijd weer af op die letters. Wij zijn het gif in de spons. De schuldigen. Wij maken de lading en snappen dat zelf niet. Omdat we niet kunnen abstraheren. Zelfs los mogen sommige woorden niet meer gezegd worden. Dus ook als het alleen als woord wordt gebruikt en niet om te verwijzen naar iemand, of te schelden, kunnen mensen al boos worden. Dat gaat ver.

En daarom struin ik de straten af op zoek naar vondelingtermen, vuilnisfrasen, afgedankte klanken, lommerlettergrepen. Laat de syllaben tot me komen. Ik aai kanker over zijn k en praat met hem over zijn ondankbare taak. Altijd zijn de mensen kwaad op hem omdat hij ze herinnert aan iets vervelends. Maar zonder hem zouden we dat nare niet eens kunnen behandelen of verklaren.

Ik drink bier met tyfus. Maak plezier met tering, pest en de rest. En ’s avonds na het eten kijken we uit de ramen naar hoe je nooit precies ziet wanneer de schemer invalt. Of we turen stil in het vuur tot ik ze naar bed breng, ze een kusje geef op de gekrenkte letters en nog een klein stukje voorlees uit Mein Kampf.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234