Zondag 08/12/2019

Standpunt

Al wie kritiek geeft, legt Jambon I aan de ketting

Beeld rv

Bart Eeckhout is hoofdredacteur.

Wie het nieuwe Vlaamse regeerakkoord naast het vorige legt, kan aardig schrikken. Zelfde coalitie, andere toon en prioriteiten. De nieuwe Vlaamse regering zal minder centrum en meer rechts zijn, met veel aandacht voor Vlaams-identitaire symboolpolitiek.

Een verrassing is dat niet voor wie de oorspronkelijke startnota van (toen nog) informateur Bart De Wever aandachtig bekeek, of de uitgelekte deelnota over inburgering. Het mag gezegd worden dat N-VA erin geslaagd is de essentie van die nota’s overeind te houden, inclusief de punten die de partij zelf ging halen bij radicaal-rechts.

Met de vlexit uit gelijkekansencentrum Unia wordt zelfs puntje 1 uit het zeventigpuntenprogramma van VB gerealiseerd. Dit is meer dan revanche op een onafhankelijke instelling alleen. Unia wordt verweten dat het de Vlaming culpabiliseert als ‘racist’. Dan liever een eigen Vlaams instituut oprichten dat wat ‘constructievere’ boodschappen uitstuurt. Het geval Unia is niet uniek. Middenveld, onderwijskoepels: al wie kritiek geeft, gaat aan de ketting.

Dat past dan weer in een bredere beleidslijn om actiever vorm te geven aan de Vlaamse identiteit. Zie ook de (halfslachtige) beslissingen over de kleur van de burgemeesterssjerp of over de canon van de Vlaamse geschiedenis. Zoetjesaan wordt de Vlaming warm gemaakt voor een meer op zichzelf gerichte, nationale identiteit. Behalve rechts is het regeerakkoord behoorlijk nationalistisch. Als het gaat om het creëren van een nationale identiteit, gelooft N-VA duidelijk wel in de maakbaarheid van de samenleving.

Nieuwe politieke realiteit

Neen, het nieuwe regeerakkoord is niet altijd en overal even hard. De ‘jobbonus’, een recyclage van de eerder afgeschafte ‘jobkorting’, toont dat er ook mededogen is voor wie in de eigen gemeenschap hogerop wil komen. Voor al wie nog niet tot die gemeenschap behoort, is de muur keihard. Minder rechten, meer plichten, meer betalen: het is de migrant in Vlaanderen die de prijs betaalt van de stembusresultaten.

Toeval is dat niet. Het nieuwe Vlaamse regeerakkoord legt de nieuwe politieke realiteit bloot. Vijf jaar geleden was N-VA nog oppermachtig en meende de partij het zich te kunnen permitteren om ietwat nonchalant ruimte te laten aan de kleine coalitiepartners. Die tijd is voorbij, nu het VB nijdig in de nek hijgt.

De identitaire politiek en het verharde inburgeringsbeleid moeten een logisch antwoord bieden op de verkiezingszege van Vlaams Belang. Is het ook slim? Blijven roepen dat het allemaal nog wat harder moet, kan voor het VB volstaan om het succes te bestendigen.

Het is opvallend hoever CD&V en Open Vld daarin meebuigen. Het is duidelijk dat beide partijen ervoor kozen om N-VA ruim baan te geven, om zo de eigen bastions – welzijn, onderwijs – te kunnen verdedigen.

Begrijpelijk, maar ‘erger voorkomen’ is nog maar zelden een wervende boodschap gebleken. Ook dat valt te leren uit de recente politieke geschiedenis.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234