Zondag 19/01/2020

Opinie

"Aan alle Nederlanders" (behalve de abnormale)

► Mark Rutte in debat met Geert Wilders in het parlement. 'De premier gooit nu zijn hengeltje uit in diens vijver.' Beeld ANP

Bert Wagendorp is columnist bij de Volkskrant, waar deze column vandaag ook verschijnt.

De nieuwe verkiezingsslogan van de VVD luidt 'Normaal. Doen.' Dat bleek uit een advertentie in de maandagkranten, onder de titel 'Aan alle Nederlanders'. Waarom is gekozen voor 'Normaal. Doen.' en niet voor 'Normaal doen.' weet ik ook niet. Mogelijk is de slogan voorgelegd aan een kiezerspanel en vond dat 'Normaal. Doen.' vanwege de iets kortere zinsbouw begrijpelijker dan 'Normaal doen.'

In elk geval was de boodschap van premier Rutte die maandag naast elk ontbijtbordje lag wel degelijk dat we normaal moeten doen, met zijn allen. Je moet normaal doen of weggaan, schreef Rutte. Wie abnormaal wil doen, doet dat maar lekker in een ander land naar keuze. Een land dat vermoedelijk bij lange na niet zo 'gaaf' is als ons land, maar waar je dus wel abnormaal kunt doen.

Bert Wagendorp. Beeld Karoly Effenberger

De eerste keer dat premier Rutte iemand verzocht normaal te doen was in 2011. Toen zei gedogend Kamerlid Wilders tegen de premier "Doe eens normaal, man", waarop Rutte scherp riposteerde: "Doe eens normaal? Doe zelf normaal, man!" Die woordenwisseling zorgde destijds voor veel ophef. Nu zou hij als vrij normaal worden beschouwd, wat maar weer laat zien dat 'normaal' ook een schuivend begrip is.

Dat is ook meteen het probleem van 'Aan alle Nederlanders' (behalve de abnormale): dat mijn normaal niet dat van mijn buurman is en dat van Wilders niet dat van Cees van der Staaij (voorzitter van de Staatkundig Gereformeerde Partij (SGP), red.).

In 'Aan alle Nederlanders' - de titel verwijst naar het beroemde pamflet 'Aan het volk van Nederland' uit 1789, van de patriot Joan Derk van der Capellen tot den Pol - richt Rutte zich ditmaal niet tot Wilders. Dat kun je opmaken uit de voorbeelden van niet normaal gedrag: steeds asocialer gedrag in het verkeer, het openbaar vervoer en op straat, altijd maar voorrang eisen, afval op straat dumpen, conducteuren bespugen, mensen treiteren. Wilders treitert natuurlijk wel mensen, maar hier werd een ander soort treiteraars bedoeld.

Even verderop ging het over mensen die 'juist naar ons land zijn gekomen voor die vrijheid' (die ze met hun niet-normale gedrag misbruiken om hier de boel te 'verstieren'). Hieruit valt te concluderen dat Rutte het heeft over abnormaal gedrag van immigranten en niet over abnormaal gedrag in het algemeen. Misschien meent de premier dat abnormaal gedrag exclusief is voorbehouden aan allochtone Nederlanders, misschien zijn er twee soorten abnormaal gedrag en moeten we abnormaal gedrag van autochtonen leren zien als een vorm van inheems normaal gedrag.

Hoe dan ook, met 'Aan alle Nederlanders' is de verkiezingscampagne voor de Kamerverkiezingen van 15 maart officieel van start gegaan. De paginagrote advertentie in alle landelijke kranten heeft een lieve duit gekost, en dat geld besteed je niet om even een bijzaak van kanttekeningen te voorzien.

Toen Rutte afgelopen zomer in het programma Zomergasten al degenen die niet normaal doen verzocht 'op te pleuren' was dat een campagnetechnische try-out. Even kijken hoe het voorstel zou vallen. Kennelijk waren de resultaten positief. Daarop besloot het VVD-campagneteam vol in te zetten op 'Normaal. Doen.'

"De komende tijd is bepalend voor de koers van ons land", schrijft de premier. "Er ligt slechts één vraag voor: wat voor land willen we zijn?" Dus wie zich straks bij de stemkeuze laat leiden door zaken als de economie, de zorg, Europa, het vluchtelingenvraagstuk, de belastingdruk, het dierenwelzijn, duurzaamheid, defensie of andere trivia, is verkeerd bezig. Het gaat om 'Normaal. Doen.'

Het is de Hollandse verkiezingsleuze bij uitstek: "Doe maar normaal, dan doe je al gek genoeg."

'Normaal. Doen.' is het antwoord van de VVD op de PVV, de partij die het normaal doen wat scherper formuleert, evenals de keuze 'doe normaal of ga weg'. Maar de onderliggende gedachte is bij beide partijen dezelfde. Logisch, Rutte gooit met 'Aan alle Nederlanders' zijn hengeltje uit in Wilders' vijver.

De verkiezingen gaan tussen Wilders en Rutte en er is maar één thema.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234