Donderdag 27/02/2020

Slaap

Vermoeid? Begin uurtje later te werken

Beeld Thinkstock

Midden januari raken niet weinig mensen nauwelijks uit hun bed en hangen ze in de late namiddag al doodop aan hun bureau. Maar er zijn remedies.

Als om acht uur de wekker gaat maar het is nog donker, dan is het voor ons lichaam onzinnig om al aan de dag te beginnen. Ook voortwerken wanneer het tegen vijf uur donker is, is voor onze biologische klok onredelijk. Het is dat conflict tussen wat de winter met onze biologische klok doet en het feit dat onze actieve (werk)levens ook in de winter gewoon voortdenderen dat ervoor zorgt dat 'wintervermoeidheid' velen treft.

Onze biologische klok zorgt ervoor dat onze lichaamsfuncties optimaal zijn afgestemd op het ritme van de dag en de nacht en bepaalt wanneer het voor ons lichaam tijd is om wakker te worden en te gaan slapen. En die klok wordt door ons lichaam zo precies mogelijk afgesteld aan de hand van het daglicht.

Omdat het in de winter later licht wordt, staat onze lichaamsklok dan wat later afgesteld. Vandaar de neiging om pas rond tien uur op te staan.

"Dat is de belangrijkste redenen waarom velen zich in de winter zo moe voelen", zegt professor Johan Verbraecken van de Slaapkliniek aan het UZ Antwerpen. "Wie met te weinig licht opstaat en overdag te weinig licht krijgt, valt bovendien 's avonds moeilijker in slaap. Wat tot nog meer vermoeidheid leidt."

Oplossingen

Vooral avondmensen en mensen die veel slaap nodig hebben, worstelen met die verstoorde lichaamsklok in de winter. Maar het kan verholpen worden.

"Een uurtje later beginnen te werken kan wonderen doen omdat je dan wel met het licht opstaat", zegt Verbraecken. Maar dat is niet voor iedereen een optie. Op andere manieren licht opzoeken is dan de boodschap. "Een wandeling op de middag is een geweldige remedie."

Voor wie ook dat te veel gevraagd is, zijn er speciale 'winterapparaten' zoals de ledbril of de 'lamp om mee op te staan.' De brillen laten blauw licht direct op je ogen schijnen, wat precies de manier is om je lichaamsklok aan te geven dat het tijd is om wakker te worden. Opstaan met zo'n bril of met een lamp die geleidelijk aan de opkomende zon imiteert, blijkt te helpen.

Ook voldoende blauw licht helpt. Verbraecken: "Kantoormensen en wie 's ochtends in bed al zijn smartphone bekijkt zouden niet al te veel last mogen hebben van dit fenomeen. Tip: schakel vooral dat blauw licht 's avonds op tijd uit."

'Ook een wandeling op de middag is een geweldige remedie' JOHAN VERBRAECKEN, SLAAPKLINIEK UZ ANTWERPENBeeld Steven Richardson
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234