Zondag 05/04/2020

de tien waarheden

"Ik laat niks mijn geluk in de weg staan"

Televisiemaker Eric Goens.Beeld Karel Duerinckx

Reportagemaker Eric Goens (47) verkeert duidelijk in a state of grace. Zijn tv-programma's worden bejubeld, zijn thuisfront is "een ongelooflijk warm coconneke". "Mijn leven zit eindelijk just", zegt hij. "Zó just dat ik soms denk: dit kan toch niet blijven duren?"

De biografie van Eric Goens is vergeven van het voorzetsel 'ex-': ex-redacteur bij De Morgen, ex-medewerker van Panorama, ex-commentator bij Canal+, ex-Humo-journalist, ex-hoofdredacteur van Bonanza, ex-directeur Informatie bij VTM en ex-Woestijnvisser. Maar zijn huidige titel - reportagemaker, oprichter en bezieler van Het Nieuwshuis - zal vermoedelijk pas door het prefix voorafgegaan worden wanneer hij met pensioen is. Goens amuseert zich rot en wat meer is: zowat al zijn programma's worden gretig bijbesteld. Maandag startte op VIER het derde seizoen van Kroost, dinsdag ging op dezelfde zender Niveau 4 - de opvolger van Molenbeek - in de ether en straks zendt Eén het tweede seizoen van Het huis uit.

De grote vraag naar Goens-programma's hoeft niet te verbazen: de man is in zijn eentje verantwoordelijk voor een aantal van de meest memorabele televisiemomenten van de afgelopen jaren. Niels Albert die na zijn gedwongen afscheid van het veldrijden levensmoe over het nadarhek hangt (Kroost), Marieke Vervoort die krijsend van de pijn duidelijk maakt waarom ze haar dood als een geschenk in ontvangst zal nemen (Het huis) en Sybille de Selys Longchamps die met groeiend onbehagen naar de afscheidsspeech van haar ex-minnaar koning Albert kijkt (Onze dochter heet Delphine): het zijn beeldfragmenten die binnen een paar jaar gegarandeerd de archiefprogramma's zullen binnentuimelen.

Dat Goens momenteel zijn finest hour beleeft, is hem aan te zien: ondanks het feit dat hij het deze zomer krankzinnig druk heeft, biedt hij zich in blijmoedige toestand aan op het terras van café Kaminsky in Leuven. Hij wordt zelfs niet zenuwachtig wanneer ik een uur langer vragen stel dan voorzien en hem zo weghou van een vergadering. In plaats van zich op te winden, leest hij me lachend een sms'je voor van een medewerker: "Eric, krijg je het niet uitgelegd? Is dat interview in het Bulgaars ofwa?"

Zijn tien waarheden zijn geen levensbeschouwelijke statements van eigen makelij, maar citaten. Wanneer ik hem vraag welke van zijn geadopteerde levenswijsheden hij aan zijn kinderen probeert mee te geven, twijfelt hij niet: "Break the rules and never regret anything that made you smile. Mijn kinderen mogen niet op hun kop laten zitten. Gebukt door het leven gaan, is het vreselijkste wat er is. Mijn dochter van zes is bovengemiddeld lief, zachtaardig en behulpzaam. Dat is prachtig, maar ik hoop dat ze de komende jaren toch nog wat emotionele spierballen kweekt."

Als spierballen ook maar een beetje erfelijk zijn, komt het wel goed, zeg ik. Waarna onze verbale verkenningsronde erop zit en we gezwind overschakelen op het zwaardere werk.

Eric Goens.Beeld Karel Duerinckx

1. Break The Rules And Never Regret Anything That Made You Smile - Mark Twain

"Ik heb een bloedhekel aan regels. We verdrinken er tegenwoordig in. Als je nog maar met je ogen knippert, krijg je al een GAS-boete. En als er morgen iemand in een rioolput valt, krijgen we een paar dagen later gegarandeerd een wet die zegt dat we voortaan niet dichter dan 2 meter in de buurt van een rioolput mogen komen. Ik beschouw het als mijn plicht om al die wetten en regels in vraag te stellen. En als ik vind dat een regel niet deugt, dan overtreed ik hem gewoon.

"Spijtig genoeg is het concept burgerlijke ongehoorzaamheid stilaan aan het verdwijnen. We schikken ons veel te gemakkelijk in ons lot, er is te weinig verzet tegen al die regelneverij. In de huidige tijdgeest ben ik een volbloed anarchist. Terwijl ik in vergelijking met de anarchisten van dertig jaar geleden toch een complete softie ben." (lacht)

Never regret anything that made you smile: dat klinkt als een pleidooi voor een gezonde dosis egoïsme, zeg ik. "Absoluut. Kijk, je hebt veertig jaar om iets van je leven te maken. Tot je twintigste ben je je nog aan het ontwikkelen, vanaf je zestigste gaat het langzaam maar zeker bergaf. Dat betekent dat je tussen je twintigste en je zestigste niet te veel tijd mag verliezen. En dat je je vooral niet mag laten afremmen door mensen of situaties die je ongelukkig maken.

"Er kan natuurlijk altijd iets gebeuren waar je geen vat op hebt: je kunt ziek worden of dierbaren verliezen. Maar voor de rest kun je je leven wel degelijk zelf sturen. Mensen onderschatten dat. Ze denken vaak: het moet zo zijn. Maar dat klopt niet. Niemand hoeft zijn leven te ondergaan. Als ik ergens fundamenteel en onoplosbaar ongelukkig ben, dan ga ik weg. Dan zoek ik elders mijn heil. Daarin ben ik extreem egoïstisch: ik laat niks of niemand mijn geluk in de weg staan."

Beeld Karel Duerinckx

2. Success Is How High You Bounce When You Hit Bottom - George S. Patton

"Je kunt maar een goed leven hebben als je weet hoe je met tegenslagen moet omgaan. In geval van zware turbulentie duik ik weg, laat ik de storm overwaaien, kijk ik een tijdje behoedzaam rond en denk ik in alle stilte na over mijn volgende stap. En van zodra ik weet wat te doen, sta ik recht, klop ik het stof van mijn kleren en ga ik weer door. Ik zal mezelf nooit toestaan om uitgeteld op de grond te blijven liggen.

"Toen Bonanza failliet ging, ben ik door veel mensen professioneel doodverklaard. Idem dito toen ik werd ontslagen bij VTM of toen ik Woestijnvis verliet om mijn eigen productiehuis op te richten. En toch ben ik keer op keer boven water gekomen." Ik vraag hoe moeilijk het was om de directiekamers van VTM in te ruilen voor de loopgraven van de journalistiek. Als hoofdredacteur van het VTMnieuws was hij een power player, een man met impact. Als reportagemaker moest hij zichzelf opnieuw verkopen. "Ja, maar ik wist dat mijn impact wel zou terugkomen als ik straffe programma's zou maken. Ik denk dat mijn journalistieke invloed vandaag zelfs groter is dan toen ik nog hoofdredacteur was.

"En in die directiekamers heb ik nooit graag gezeten. Uren vergaderen over de inrichting van de cafetaria: ik werd er zot van. Nu doe ik alleen nog wat ik graag doe. Ik ben de voorbije jaren een paar keer gepolst voor een zogenaamde topjob. Maar als je op de mooiste attractie van de kermis zit, waarom zou je dan een andere opzoeken?"

Twaalf jaar geleden scheidde hij van zijn vrouw en werd zijn teller zowel relationeel als financieel opnieuw op nul gezet. "Ik ben thuis vertrokken met weinig meer dan mijn iPod. Ik was directeur informatie bij VTM en ik had niks meer. Twee maanden heb ik in mijn auto geleefd. Mijn kleren bewaarde ik in de koffer: links de propere, rechts de vuile. Elke week reed ik naar de wasserette. Zo werd het linkse hoopje kleren weer wat hoger dan het rechtse.

"En toch had ik van meet af aan het gevoel: I'll bounce back. Ik voelde dat mijn leven alleen maar beter kon worden. Toen ik scheidde, zat ik op doktersbevel aan de betablokkers: ik stond volgens mijn dokter op het punt om een hartaanval te krijgen. Vijf minuten nadat ik van mijn vrouw en ons toenmalige huis was weggereden, merkte ik dat ik mijn betablokkers vergeten was. Ik dacht: shit, moet ik nu al terug? Maar ik ben ze niet gaan halen en ik heb ze sindsdien nooit meer nodig gehad.

"Elke stap die je zelf zet, zet je for the better. Ik vond mijn scheiding alleen maar erg omdat ik mijn kinderen plots minder zag: niemand wil van zijn kinderen scheiden. Maar voor de rest voelde ik me bevrijd. Het was alsof de deur van de gevangenis openging. Ik kan je verzekeren: dan word je Forrest Gump. Run, Forrest, run!" (lacht)

3. Onzekerheid Is Een Geschenk - Joop van den Ende

"Van zodra je denkt dat je goed bezig bent, heb je er gelegen. Bij Het Nieuwshuis stellen we ons voortdurend in vraag. In montageperiodes kan ik de depressie nabij zijn. Dan denk ik: het gaat niet lukken. Het is voorbij. Deze keer gaat iedereen zien dat we eigenlijk niks kunnen. Ze gaan ons doorhebben." Mensen denken vaak dat ik zelfvertrouwen op overschot heb, maar mijn regisseur en producer weten wel beter. De grote muil met het kleine hart: het is zo'n cliché, zeg ik, dat het weleens op gekoketteer lijkt. "I know, maar de twijfels en de angst zijn écht. Van de Kroost-aflevering met Jacques Vermeire - waar we zo veel lof voor hebben gekregen - hebben we achttien versies gemonteerd. En echt waar: de zeventien eerste versies waren niét goed. Blijkbaar is onze onzekerheid een corrigerende factor: we moéten aan onszelf twijfelen om goeie dingen te maken."

4. To Love Oneself Is The Beginning Of A Lifelong Romance - Oscar Wilde

"Ik heb geleerd om mezelf - ondanks al mijn gebreken - graag te zien. Dat klinkt narcistisch, maar zo bedoel ik het niet. Van jezelf houden is een basisvoorwaarde om door anderen gewaardeerd te kunnen worden. Iemand die zichzelf graag ziet, is een stuk prettiger voor zijn omgeving dan iemand die voortdurend met zichzelf overhoop ligt."

Hij heeft één lief en vier kinderen: dochters van 21, 18 en 6 en een zoon van 4. Ik vraag of hij ook makkelijk zijn liefde voor hén uit. "Op het vermoeiende af, zelfs. Vraag maar aan mijn lief. En ik verwacht van haar hetzelfde. Als ze mij één dag niet gezegd heeft dat ze mij graag ziet, moet er al gepraat worden. (lacht) In de beslotenheid van ons huis ben ik een emosloef pur sang. Elke avond als ik mijn jongste kinderen in bed heb gestopt, zeg ik: 'Ik zie jullie graag. Niet alleen gisteren...' En dan moeten zij aanvullen: 'maar ook vandaag!' En daarna kus ik hen, bijt ik hen, knuffel ik hen... Het is zo belangrijk om graag te zien."

Is hij een betere vader voor zijn jongste kinderen dan voor zijn oudste? "Per definitie. Mijn oudste kinderen zie ik maar de helft van de tijd. Alleen al daardoor kan ik voor hen een minder goeie vader zijn. Qualitytime wordt zwaar overschat. Om een goeie ouder te zijn, moet je vooral véél tijd met je kinderen doorbrengen. Dat neemt niet weg dat mijn vier kinderen samen een prachtig nest vormen. De beste vriendin van mijn derde dochter is mijn oudste dochter. Het beste mateke van mijn tweede dochter is mijn zoon. En ze noemen elkaar niet 'stiefbroer' of 'halfzus', maar gewoon 'broer' en 'zus'. Dat is mooi."

5. Sometimes I Wish That Life Was Never Ending. But All Good Things, They Say, Never Last - Prince

"Ik kan bij momenten echt overvallen worden door een gevoel van gelukzaligheid. Enfin, ik noem het nu gelukzaligheid, maar eigenlijk is dat gevoel nauwelijks te benoemen. En het is al helemaal niet te plannen. Anders zou het leven gemakkelijk zijn: even het knopje van de gelukzaligheid indrukken en hop.

"Maar die kortstondige momenten van geluk zijn de jongste jaren opvallend talrijker aan het worden. Ik heb het gevoel dat ik mijn leven vastheb: dat ik het zelf kan sturen en invullen. De schaduwzijde van dat geluk is: hoe liever je leeft, hoe meer schrik je hebt om te sterven. Ik heb al ontelbare keren gedroomd dat ik in een doodskist lig. Bange minuten zijn dat: ik lig dan echt te beven in mijn bed. 'Je kistmomentjes', noemt mijn lief ze teder. (lacht) Maar liever graag leven en bang zijn om te sterven dan elke dag zuchtend opstaan en de dood een aantrekkelijk vooruitzicht vinden."

6. De staatsman die zich inzet voor de publieke zaak wacht maar één ding: de totale eenzaamheid - Leo Tindemans

"Ziehier het drama van onze democratie: politici die de problemen écht willen aanpakken, worden daar electoraal voor afgestraft en moeten eenzaam het maatschappelijke toneel verlaten. Eén voorbeeld: Molenbeek, waar ik de situatie inmiddels toch aardig kan inschatten. De ellende daar wordt niet veroorzaakt door moslims die aan het criminaliseren zijn, maar door criminelen die aan het islamiseren zijn: werk- en kansloze jongeren die hun leven uitzichtloos vinden en in de fuik van IS zwemmen.

"Als je daar écht iets aan wilt doen, moet je geen tanks de straat opsturen, maar zwaar inzetten op onderwijs, tewerkstelling en - vooral - een efficiënt gerechtelijk apparaat. Maar dan moet je beslissingen durven nemen die pas binnen vijftien jaar hun vruchten zullen afwerpen. En dat is het probleem. Welke politicus durft te zeggen: 'Stem op mij, dan zorg ik ervoor dat alles binnen 15 jaar is opgelost?' Geen enkele, natuurlijk. Door de vierjaarlijkse afrekening genaamd verkiezingen nemen politici liever maatregelen die op korte termijn de schijn van efficiëntie hoog houden dan maatregelen die op lange termijn wezenlijk iets veranderen. Dat is van een haast gekmakende treurigheid. Als we zo verderdoen, holt de democratie vroeg of laat zichzelf uit."

Beeld Karel Duerinckx

7. Sometimes, The Only Way To Gain Your Superior's Respect Is To Defy Him - Frank Underwood in 'House Of Cards'

"Ik heb met nagenoeg al mijn bazen ruzie gemaakt. Omdat ik altijd vond dat ik het beter wist. Maar je kunt niet je hele leven aan de zijlijn staan roepen. Als je voortdurend pretendeert het beter te kunnen, moet je het ook maar eens bewijzen. Vandaar dat ik 'ja' zei toen ze me vroegen of ik hoofdredacteur van het VTM-nieuws wilde worden."

En vandaar dat hij 'ja' zei toen hij de kans kreeg om mee het tijdschrift Bonanza uit de grond te stampen? Hij knikt en zegt: "Ik had het gevoel dat mijn grote Guy Mortier-moment was aangebroken. En nu ga ik zelf eens een generatieblad maken, dacht ik. Dat was hoogmoedig, maar wel begrijpelijk: een mens mag al eens ambities hebben. Het enige probleem was dat ik Guy Mortier ritueel moest vermoorden. Daar ben ik wekenlang niet goed van geweest. Ik was een verrader, ik walgde van mezelf. Gelukkig waren Guy en ik drie weken na mijn vertrek alweer on speaking terms. Sterker nog: als ik in de shit zat met een cover van Bonanza, belde ik hem om te vragen wat ik moest doen. En hij antwoordde nog ook." (lacht)

8. Racism Is A Blight On The Human Conscience - Nelson Mandela

"Er is in het debat over migratie en vluchtelingen een legitiem racisme geslopen waar ik van walg. Politici doen vandaag uitspraken die hen vijftien jaar geleden ongetwijfeld een veroordeling wegens racisme hadden opgeleverd. En niemand tekent nog verzet aan: onverdraagzaamheid is blijkbaar de norm aan het worden.

"Als John Crombez flinks en wel roept om een pushbackbeleid, kan ik alleen maar denken: zullen we jouw kinderen ook eens op een rubberbootje zetten en de oceaan opdrijven, John? Ik vind het echt verbijsterend hoe klein het politieke draagvlak is voor het Wir Schaffen Das-beleid van Angela Merkel. Wat anders kun je doen dan helpen en oplossingen zoeken? Merkel zei niet dat alles vanzelf zou gaan, hè. Ze zei alleen dat ze een minimum aan menselijkheid wou tonen. Het shockeert me dat ze daar zo zwaar op wordt afgerekend."

Voor het VIER-programma Karen & De Coster maakte hij de rubriek 'Helden van het internet'. Daarin bezocht hij mensen die de vluchtelingen op sociale media "een kankervolk" en "een smerige bruine troep" hadden genoemd. Ik vraag of het gekriebeld heeft om na de racistische commentaren op de dood van Ramzi Kaddouri een extra lange aflevering van 'Helden van het internet' te maken. "Ik heb met dat idee gespeeld, ja. Maar een tv-programma duurt al gauw een uur. En een idee als 'Helden van het internet' is gebaat bij een zuinige dosering: vijf minuten iedereen wakker schudden en dan weer weg.

"Wat vaak vergeten wordt: ik had veel mededogen voor de mensen die ik in 'Helden van het internet' opzocht. Het ging vaak om mensen die zelf in de miserie zaten. Achter hun haatboodschappen schuilde een diepgewortelde wanhoop. Ik kreeg soms te horen: 'Die vluchtelingen krijgen alle aandacht, maar er is niemand die ook eens naar míjn verhaal luistert. Zelfs gij, Goens, staat hier alleen maar omdat ik in een moment van zwakte lelijke woorden heb gebruikt.' Ik had dikwijls het gevoel dat er meer sprake was van frustratie dan van ordinair racisme."

Beeld Karel Duerinckx

9. All The News That's Fit To Print - The New York Times

"The New York Times wilde zich met de slogan All The News That's Fit To Print distantiëren van de rioolpers. De krant wilde beklemtonen: wij brengen het échte nieuws, de informatie die ertoe doet. En ook al is de journalistiek vandaag in betere doen dan twintig jaar geleden, ik vind het motto van The New York Times relevanter dan ooit. Zeker op de krantenwebsites neemt de ranzigheid zienderogen toe."

Hij consulteert op zijn smartphone een aantal nieuwssites en leest de titels voor van de stukken die hij ziet: 'Slachtoffer probeerde nog naam moordenaar te zeggen', 'Mark vindt telefoonnummer op toiletmuur', 'Dodelijk virus bedreigt Europa', 'Lindsay slaapt nooit langer dan een uur aan een stuk'. En hij voegt eraan toe: "Dat soort onzin wordt in steeds grotere hoeveelheden online gezet. Ook door onze kwaliteitskranten. Ik vind dat een bedenkelijke evolutie. En ik hoop dat De Morgen en De Standaard in de toekomst veel nadrukkelijker afstand gaan nemen van die journalistieke vetzakkerij."

10. J'aime Mieux Me Tromper Que Me Taire - Jacques Brel

"'Ik vergis me liever dan dat ik mijn mond hou': zowaar een uitspraak die mij op het lijf geschreven is. Ik heb uitgesproken meningen. En die hou ik niet voor mezelf, wel integendeel. Het zou mooi zijn, mochten meer mensen ergens voor staan en daar ook voor durven uit te komen. Pas dan kun je een goed gesprek voeren. En ja, meningen kunnen botsen. Wie met mij samenwerkt, weet dat het wel eens kan kletteren. Maar alles is beter dan zwijgen en braaf het status quo in stand houden.

"Alles wat ik tot nog toe bereikt heb, is het resultaat van een soort dwarsige passie. Ik zou heel dom zijn mocht ik zeggen: ik zal voortaan maar wat minder op mijn strepen staan. Neem morgen mijn dwarsigheid af en ik ben nog maar half the man I used to be."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234