Zaterdag 21/09/2019

Voeding

Hoe je gelukkig, en slanker, wordt van vet eten

Beeld ANP

Nederlander Bas Robben leert je in zijn boek Vet alles over de beste technieken om met vet je eten te pimpen. Eerder dit jaar stelde zijn landgenoot William Cortvriendt in zijn boek ­Lichter al dat je van vet eten zelfs kunt afvallen. Waar wacht je nog op?

Culinair journalist Bas Robben bracht in 2016 zijn eerste kookboek Zuur uit, dat prompt werd genomineerd voor de prijs van Kookboek van het Jaar. In zijn nieuwe boek, eenvoudigweg Vet genaamd, laat Robben je kennismaken met recepten waarin, jawel, vet centraal staat. Of het nu gaat over frituren, konfijten of het lekkerste ijs draaien, je leert de beste technieken om met vet je eten nog lekkerder te maken. “Het is een genietboek, geen dieetboek”, maakt Robben ­duidelijk.

Maar daarover hoef je je absoluut niet ­schuldig te voelen, volgens William Cortvriendt, schrijver van Lichter (uitgeverij Lucht, 20 euro) ook al een boek over vet dat dit jaar werd gepubliceerd. Daarin bestudeerde hij vet op een wetenschappelijke manier en kwam tot de conclusie dat je er niet dikker van wordt. Sterker, je valt er zelfs van af. Vet eten om vet te verliezen, dus. Dat klinkt wel heel vreemd, “maar toch is het zo”, beweert Cortvriendt.

Met zijn boek
Vet wil ook Robben komaf maken met onze vetschuwe manier van koken. “Als je meer calorieën binnenkrijgt dan je verbruikt, kom je bij; als het andersom is, val je af,” zegt hij. “Vet maakt alles lekkerder, dus waarom maak je jezelf niet gelukkig en vul je je dagelijkse calorie-inname daarmee?”

Vet op zich is dus niet ongezond. Maar waarom denken we dat dan? “Daar zijn twee simpele redenen voor”, zegt Cortvriendt. “Ten eerste associëren we het vet in ons eten met het vetrandje op onze buik, terwijl dat eigenlijk uit koolhydraten ontstaat. Ten tweede worden we al vanaf de jaren 70 gebombardeerd met reclame die ons dicteert wat wel en niet gezond is.” En vet viel duidelijk in die tweede categorie.

Hartaanvallen

Om daar een verklaring voor te vinden, ­moeten we volgens Cortvriendt terug tot vlak na de Tweede Wereldoorlog. “De overheden in de westerse wereld maakten zich zorgen over de stijgende hoeveelheid hartaanvallen. In het onderzoek dat daarnaar gedaan werd, ontdekten de dokters dat de bloedvaten van de hartpatiënten verstopt zaten met vet. De op het eerste gezicht logische conclusie was dat het uit onze vette voeding kwam.”

Dat werd in het jaar 1977 zo verkondigd aan de Amerikaanse Gezondheidsraad, die vervolgens het advies gaf om zo weinig mogelijk vet te eten. Cortvriendt: “Een jaar later explodeerde het aantal mensen met overgewicht en obesitas in de Verenigde Staten. Diezelfde voedingsadviezen zijn ook bij ons ingevoerd, en je zag ook hier een onmiddellijke stijging van mensen met overgewicht, obesitas en diabetes. Dat geldt zo voor alle landen waar dat advies wordt gegeven, zonder uitzondering. Hoe meer vetten er in onze voeding zitten, hoe sneller wij ons verzadigd voelen. Maar vergeet niet dat die vetten er ook voor zorgen dat de koolhydraten ­langzamer verteerd worden, waardoor we een lager insuline­gehalte krijgen. Als dat laag is, krijgt het lichaam het teken dat je vet moet verbranden. En zo val je dus af zonder honger te lijden.”

Volvet

Want constant honger lijden is dikwijls de reden waarom ­diëten niet wil lukken. “Als je op dieet bent, eet je vaak te weinig, en dat houd je niet vol. Wanneer je stopt met diëten, sturen je ­hersenen signalen om al het vet dat je binnenkrijgt op te slaan, voor als er in de toekomst weer een periode komt dat je te weinig eet. Daardoor komen de pondjes razendsnel terug, en vaak zelfs nog meer dan je ervoor kwijtgespeeld had. Als we zouden eten zoals de natuur het heeft bedoeld, met meer volvet, zijn we sneller verzadigd.”

Volvet is het natuurlijke vet in voeding dat wij er vaak ‘voor de gezondheid’ uithalen. Volle melk, vette kaas, vlees met een vetrandje. Daar zitten veel dierlijke en verzadigde vetten bij, waarvoor de Hoge Gezond­heidsraad ons al jaar en dag ­waarschuwt. Ook bij de laatste herziening van hun voedings­advies was dat weer zo.

“Verzadigde vetten zitten vooral in dierlijke producten, zoals vet vlees, roomboter en volle melkproducten, maar bijvoorbeeld ook in kokosolie,” zegt professor Guy De Backer van de Hoge Gezondheidsraad. “Ons lichaam heeft het nodig, want we halen er onze energie uit, maar wij raden aan om de hoeveelheid toch onder de 10 procent te houden. Sommige verzadigde vetzuren hebben een ongewenst effect op de stofwisseling in ons lichaam. Daardoor stijgt onze cholesterol, met alle gevolgen vandien voor hart- en vaatziektes.”

Beeld Thinkstock

Toch mogen we niet alle vetten over dezelfde kam scheren. Er zitten verschillende soorten vetten in onze voeding die allemaal een ander effect op het lichaam hebben. Volgens professor De Backer is het een kwestie van evenwicht zoeken. “Je kunt moeilijk zeggen dat vet goed of slecht is. De term is daarvoor te algemeen. Maar we eten de laatste tijd wel slecht. De balans in ons voedingspatroon is zoek. We eten te veel verzadigd vet, te veel suikers en te weinig vezels. De aanbeveling van de Hoge Gezondheidsraad blijft al jaren hetzelfde: meer fruit, meer groenten, meer plantaardige en minder dierlijke vetten.”

Conclusie? Het blijft wachten op een voedingsadvies waar iedereen in de sector het over eens is. En in de tussentijd genieten we zonder schuldgevoel van dat extra vettig spek. 

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234