Vrijdag 15/11/2019
Twee rotsen in hoefijzervorm vormden een perfect uitgangspunt voor architect Fausto Cardoso.

Wonen

Binnenkijken in een architectenwoning in de bergen van Ecuador

Twee rotsen in hoefijzervorm vormden een perfect uitgangspunt voor architect Fausto Cardoso. Beeld Liesbeth Driessen

Susudel, een bergdorpje in het zuidelijk deel van de Andes in Ecuador, is zo’n zeldzame plek waarop de tijd geen vat lijkt te hebben. Voor architect Fausto Cardoso de gedroomde locatie om een brug te slaan tussen heden en verleden. Met eeuwenoude technieken en lokale materialen bouwde hij er een hedendaagse woning, als ode aan de traditionele cultuur.

Fausto Cardoso heeft een bijzondere band met het Ecuadoriaans bergdorpje Susudel, op twee uur rijden van z’n woonplaats Cuenca. Als professor architectuur is hij al jarenlang nauw betrokken bij de restauratie van een haciënda met bijbehorende kerk uit de tijd van de Spaanse overheersing. Omdat hij er zo veel tijd doorbracht, zocht hij een plaats om zich te settelen. Tijdens een wandeling stootte hij toevallig op twee rotsen in hoefijzerformatie, aan de voet van de bergen, die Susudel lijken te omarmen. Op deze afgezonderde plek met eindeloze vergezichten en een grillige natuur, vond Cardoso de ideale locatie om zijn droom te realiseren: een hedendaags huis bouwen met gebruik van eeuwenoude ­technieken en ­traditionele materialen uit de Ecuadoraanse architectuur.

De waterpartij aan de voet van het huis brengt het buitengevoel naar binnen. Op het terras kun je eindeloos genieten van de vergezichten. Beeld Liesbeth Driessen

“De woning is opgetrokken uit hout, bakstenen en adobe, een oeroude bouwtechniek waarbij water en aarde gemengd worden”, legt Cardoso uit. “Het geheel droogt op natuurlijke wijze in blokvorm en wordt achteraf met modder glad­gestreken. De meeste huizen in de Andes zijn zo gebouwd.” Zo goed als al het basismateriaal vond hij binnen een straal van 15 kilometer, het glas komt van 80 kilometer ver.

Samen met plaatselijke ambachtslui bouwde hij twee jaar lang, twee dagen per week, aan de woning, gedrapeerd rond de twee rotsen en een klein waterreservoir. Het terrein ligt langs een van de vele wandelpaden die de boerderijen van het dorp verbinden. Vanop dat pad zie je rechts van de rotsen een houten constructie, links daarvan geeft een dubbele houten poort met beplanking in visgraatvorm toegang tot de woning.

Daarachter bevindt zich een afhellende ruimte met een buitenkeuken die wel uit de rotsblokken gehouwen lijkt. Rond dit centrale openluchtgedeelte ­liggen, verspreid over twee niveaus, een beeldhouw- en ­keramiekatelier, vijf slaapkamers, de binnenkeuken en de leefruimte. De zonen van Fausto en zijn vrouw Steffi, alledrie architect, zijn intussen het huis uit. Vandaag zijn het vooral binnen- en buitenlandse collega’s die in het huis in de rotsen blijven logeren.

In de hangmat tussen de metershoge cactussen is het bijzonder relaxed toeven. Beeld Liesbeth Driessen

De waterpartij aan de voet van het huis en de typisch Zuid-Amerikaanse flora brengen het buitengevoel naar ­binnen. Voor het grote raam eist een rij metershoge ­cactussen alle aandacht op, kleurige bromelia’s klampen zich vast aan de rotsen naast de buitenterrassen en door de ­weerspiegeling van het water lijken er wel ­honderden vissen te zwemmen tussen de bergen.

Fausto Cardoso Martinez (°1958) is architect en professor aan de Universidad de Cuenca, gespecialiseerd in conservatie en restauratie / Hij werkt regelmatig samen met de architectuurfaculteiten van KULeuven en UHasselt / Samen met zijn vrouw Steffi Suter heeft hij drie zonen, die allemaal architect zijn

Het ruwe karakter van de rotsen wordt binnen ruimschoots gecompenseerd door een mix van warme, natuurlijke ­materialen die het interieur een huiselijke gezelligheid geven. In iedere kamer hangt een bonte verzameling ­keramieken beeldjes die Fausto Cardoso en Steffi verzamelden tijdens hun reizen door Centraal- en Zuid-Amerika. Vooral in de keuken zijn de rotsen geïntegreerd. Om van daar naar de kruidentuin te gaan, moet je je eerst door de stenen mastodonten wringen.

In iedere kamer hangt een bonte verzameling beeldjes. Beeld Liesbeth Driessen
De keuken vormt één geheel met de rotsblokken. Beeld Liesbeth Driessen

Cardoso: “De vloer in het huis is een reproductie van de tegels uit de kerk van de haciënda, beneden in het dorp. Nooit eerder was men erin geslaagd om deze vloer na te maken, maar voor deze woning lukte het wonderwel. In de zeshoekige tegels zitten onze namen, die van de kinderen en van onze vrienden verwerkt. Al het schrijnwerk, van tafels en stoelen tot deuren en ramen, werd door de ­plaatselijke vakman gemaakt. De boomstammen van cipressen die de terrassen overdekken, komen uit het Amazonewoud, een paar honderd kilometer oostwaarts.”

De opmerkelijke stenen trap bestaat uit een boog van slechts één baksteenrij. Beeld Liesbeth Driessen
De trap van op elkaar gestapelde blokken resthout heeft iets van een beeldhouwwerk. Beeld Liesbeth Driessen

Het huis telt ook twee bijzondere trappen: de ene van steen, de andere van hout. Met een boog van slechts één baksteenrij lijkt die eerste onbegaanbaar, maar niets is minder waar. De trap komt uit in Cardoso’s werkkamer, vanwaar je via een klein trapje rond een van de rotsen helemaal tot boven op het huis klimt. De houten trap die naar de masterbedroom en het boventerras leidt, bestaat dan weer uit op elkaar gestapelde blokken resthout van de bouw en doet eerder denken aan een beeldhouwwerk. 

Casa Cardoso is een huis met een ingenieuze ruimtelijkheid, een ode aan traditie, ambacht en lokaal materiaalgebruik.

Fausto Cardoso Martinez geeft op 14 november een lezing aan de faculteit Architectuur van de UHasselt

Tekst: Jo Klaps.

Het domein van Fausto Cardoso ligt langs een van de vele wandelpaden die de boerderijen van het dorp met elkaar verbinden. Beeld Liesbeth Driessen
Beeld Liesbeth Driessen
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234