Wizard of Oz

'The Wizard of Oz' invloedrijkste film aller tijden

1 The Wizard of Oz met Judy Garland won in 1940 twee Oscars, beide voor de filmmuziek. © AP

Over smaak blijven we twisten. Het échte belang van een film blijkt uit het aantal keren dat andere films ernaar verwijzen, bedachten twee wiskundigen.

Lijsten over de belangrijkste films aller tijden worden meestal aangevoerd door klassiekers als Citizen Kane of The Godfather. Maar de film die de meeste invloed heeft gehad op andere werken, staat daar zelden op. Geen enkele film wordt zo vaak aangehaald als The Wizard of Oz, het sprookjesverhaal met Judy Garland uit 1939.

De bestaande lijsten zijn niet objectief, schrijven data-analisten van de universiteit van Turijn in onlinevakblad Applied Network Science. Ze zijn gebaseerd op hun opbrengsten, dan wel op publieksenquêtes of het oordeel van recensenten. Maar of een film een kaskraker wordt, hangt erg af van de mode van zijn tijd, of de gebruikte marketingtechnieken. En die oordelen zijn natuurlijk helemaal subjectief.

De Italianen pakten het wiskundiger aan met een netwerkanalyse. Daarvoor maakten ze gebruik van een databank, de IMDb (Internet Movie Database), met daarin 47.000 films. Daar zitten niet alleen gegevens in als jaar en land van uitgave, namen van de regisseur en de belangrijkste acteurs, maar ook alle referenties. Dan gaat het om verwijzingen naar eerdere films alsook om de keren dat de film in latere werken terugkomt. Dat kan een liedje zijn of een bekende uitspraak ('You talking to me?'), maar ook een nagevolgde stijlvorm, zoals de raamvertelling uit Citizen Kane.

In de analyse telde de computer niet alleen het aantal referenties, maar ze gaf ook elke verwijzing een weegfactor mee. Als een uitspraak terugkwam in een invloedrijke film, telde die referentie zwaarder mee. En zo kwam The Wizard of Oz bovendrijven, gevolgd door Star Wars en Psycho.

cult

zine