Film

Filmlijst der filmlijstjes is mannenwerk. Hoe ziet de vrouwelijke top 250 van IMDB eruit?

- Maarten Van Gestel - Bron: De Volkskrant
2 Stil uit 'The Shawshank Redemption'. De film blijft op 1 staan, maar 'The Lord of the Rings: The Return of the King' stijgt van plek 11 naar 7 en 'The Godfather: Part II' daalt van 3 naar 9. © anp

De filmlijst der filmlijstjes blijkt een mannenwerk te zijn. Walt Hickey, cultuurschrijver voor de Amerikaanse nieuwssite FiveThirtyEight, ontdekt dat geen enkele film in de top 250 van 's werelds grootste filmsite IMDB (Internet Movie Database) meer vrouwelijke dan mannelijke stemmen telt. Als experiment verzamelde hij de data achter de lijst om te kijken hoe die eruit had gezien als de geslachten van stemmers wel in balans waren geweest.

The Shawshank Redempion blijft zowaar op één staan, maar The Lord of the Rings: The Return of the King stijgt van plek elf naar zeven en The Godfather: Part II daalt van drie naar negen. Inception komt ineens op nummer tien binnen, terwijl Star Wars Episode V: The Empire Strikes Back van 13 naar 23 zakt. Verder uitgezoomd steelt Pirates of the Caribean een trotse zeventigste plaats, terwijl de film op de oorspronkelijke lijst buiten de boot valt. Ook Kill Bill: Volume 2 van Tarantino en oorlogsdrama Atonement komen na herweging de top 250 in. 

Effect

Hickey keek voor zijn onderzoek naar de ruim vierduizend films die kans maken op de plek in de lijst. Criterium daarvoor is het minimum van 25.000 beoordelingen. Van de films die in aanmerking komen, hadden er nog geen honderd meer vrouwelijke dan mannelijke stemmen - veronderstellend dat gebruikers hun geslacht eerlijk invullen. In negentig procent van de gevallen waren er minimaal twee mannelijke stemmen voor elke vrouwelijke, in meer dan de helft was die verhouding minimaal vijf mannen voor elke vrouw. 

Om het effect van de scheve verhouding te tonen, laat Hickey ook zien hoe de lijst eruit had gezien als je alleen de vrouwelijke stemmen zou tellen. The Lion King wordt de vierde beste film ter wereld (nu staat de animatiefilm op plek 49) en Finding Nemo vliegt van de 166ste naar de 53ste plek. Ook Harry Potter and the Deathly Hallows: part 2 komt een stuk hoger uit in de vrouwenversie: op nummer 14 in plaats van 218. Films met minder geluk zijn western The Good, the Bad and the Ugly (van 8 naar 155) en de Japanse samuraiklassieker Shichinin no Samurai, die van nummer 19 naar een plek ver buiten de top 250 valt.

Actiever op reageersites

2 Ook 'Harry Potter and the Deathly Hallows: part 2' komt een stuk hoger uit in de vrouwenversie: op nummer 14 in plaats van 218. © anp
Share

Dit is evengoed problematisch, omdat we er nu van uitgaan dat dit dé beste films ter wereld zijn

Ongebalanceerde genderverdeling op het internet is niet nieuw. Vorig jaar startte een groep vrouwelijke schrijvers al een actie omdat bijna negentig procent van Wikipedia-bijdragen door mannen geleverd wordt. Dat zou leiden tot een scheve afspiegeling van de werkelijkheid en een encyclopedie met te weinig 'vrouwelijke onderwerpen'. 

Voor de befaamde filmlijst van IMDB is dat niet anders, zegt hoogleraar Cultuur en Inclusiviteit Liedeke Plate van de Radboud Universiteit in Nijmegen. "Dit is evengoed problematisch, omdat we er nu van uitgaan dat dit dé beste films ter wereld zijn. Terwijl een bepaalde groep hier de definitiemacht heeft." Waarom die verhouding zo scheef ligt? Volgens Plate zijn mannen doorgaans actiever op reageersites en is de cultuur van 'top dit, top dat' sowieso meer een mannelijke.

Oplossing

Vorig jaar begon IMDB met het highlighten van vrouwelijke films: met het label F-rated brengt de filmwebsite films onder de aandacht die door vrouwen zijn gemaakt, of die complexe vrouwelijke personages hebben die een wezenlijke toevoeging vormen aan het verhaal.

Het afwerken van de IMDB-lijst vormt al jaren een sport onder filmliefhebbers. De enige oplossing voor een écht vrouwelijkere lijst is volgens hoogleraar Plate dat vrouwen massaal flims gaan raten op de filmwebsite, gelijk aan de edit-a-thons van de actievoerders op Wikipedia.

nieuws

cult

zine