Cult.toppers2015

Dit zijn ze: de Belgen waar het buitenland jaloers op is

Wereldveroveraars

Ja, lijstjes zijn onnozel... De Cult-redactie permitteert het zich toch. Een rangschikking lokt discussie uit, en dat hebben we graag. Het legt bloot, en daar zijn we niet tegen. Het doet nadenken, over gemaakte keuzes en gemiste kansen. En, het ultieme argument, zo u wilt: in de donkerste dagen van het jaar mag het.

Share

Er is gekozen voor sterke persoonlijkheden met internationale uitstraling

Een jury van acht (mezelf incluis) boog zich over het cultuurjaar 2015. Wie wist zich te onderscheiden? Wie had invloed, ging over de tongen, in-spireerde? Honderd Belgen, dat was het vertrekpunt. De Cult-redactie gaf de voorzet, de juryleden brachten hun expertise en extra namen in. 

Zo hield Eppo Janssen een vurig pleidooi voor Lander Gyselinck, de haast geniale drummer van de jazz/elektronicaband Stuff. Wees Kurt Van Eeghem op de klarinettiste Annelien Van Wauwe, en pleitte jongerenactiviste Sihame El Kaouakibi voor grafisch ontwerpster Amira Daoudi. De lijst zwol. Een eenvoudig puntensysteem moest klaarheid scheppen. 

Dat lukte. In deze Cult-weekend ontdekt u de top 20. Een selectie dus, het topje. Benieuwd of u er zich in kunt vinden. Wat mij opvalt? Veel makers en artiesten, weinig mensen uit de coulissen. Geen minister van Cultuur in de hoogste regionen, geen programmatoren, weinig mediafiguren, geen opvolger voor bijvoorbeeld de betreurde Jan Hoet. Er is gekozen voor sterke persoonlijkheden met internationale uitstraling. De Belgische artiest vond in 2015 zijn of haar weg naar het buitenland, en daar wordt door onze jury danig belang aan gehecht. Vermoedelijk zijn binnenlandse mediafiguren daar de dupe van. Op één duo na. Meer zeg ik niet. 

25 Kris Kuppens. © Karel Duerinckx

Nog een vaststelling: voor het eerste vrouwelijke exemplaar moet u geduld oefenen tot plaats 11. U hoeft dan geen wiskundig genie te zijn om snel tot het besef te komen dat de top 10 unisono mannelijk is. Of we dat spijtig vinden? Twijfel. Haast niemand van de stemgerechtigden gaf aan rekening gehouden te hebben met het geslacht. Dat is goed. De keerzijde: vrouwelijke ambassadeurs blijven gezocht. Of zoeken wij, media, ze misschien niet hard genoeg?

Over de nummer 1 was er weinig discussie. Het leek onvermijdelijk. Misschien zult u het een logische keuze vinden, misschien een te voorspelbare. Beide zijn legitiem. Hoe dan ook, het is een mooie eerste. Zoals ook de nummer 7 mooi is. Aan u om te ontdekken en te oordelen.

Rest me nog om expliciet de jury te bedanken: Kaat Debo (39, directeur Modemuseum Antwerpen), Jan Segers (47, creatief directeur productiehuis TvBastards), Kurt Van Eeghem (63, tv- en radiopresentator), Eppo Janssen (39, muziekprogrammator Studio Brussel en Pukkelpop), Patrick Duynslaegher (62, artistiek directeur Film Fest Gent), Sihame El Kaouakibi (31, Oprichtster van urban culture-beweging Let's Go Urban), Stijn Van de Voorde (38, presentator en columnist): bij dezen.

En aan alle artiesten en verspreiders van cultuur: een welgemeende dank u voor de volharding en passie. Dat jullie verder mogen doorstoten in 2016, dat een nieuwe lichting mag opstaan, en dat jullie ons, de Cult-redactie, en natuurlijk het publiek mogen blijven verbazen. De lijnen voor 2016 zijn open. Straks, vanaf 1 januari. Laten we eerst de eindejaarsfeesten doorkomen. Ook dat is cultuur.

1. Stromae

25 Stromae. © PHOTO_NEWS

Onbetwist op nummer één: Stromae. Hij vulde als eerste niet-Engelstalige artiest op eigen houtje Madison Square Garden. Verder speelde hij van Kigali tot Montreal voor uitverkochte zalen, zette hij de sociale media naar zijn hand en bewees hij dat België niet op elk vlak een failed state is.

Lees meer over Stromae (+)

2. Matthias Schoenaerts

25 Matthias Schoenaerts. © PHOTO_NEWS

Een verrassing is ze niet, die tweede plaats voor Matthias Schoenaerts (38). Oververdiend wel. Dat vindt niet alleen onze topjury, maar ook het kruim van de buitenlandse filmcritici. Vier redenen waarom 'de Belgische Brando' ons uithangbord in Hollywood is.

Lees meer over Matthias Schoenaerts (+)

3. Adil El Arbi en Bilall Fallah

25 Adil El Arbi en Bilall Fallah. © Eric de Mildt

Adil en Bilall. Een dik jaar geleden wist niemand wie ze waren, nu zijn ze de populairste filmmakers van België. "Eigenlijk hoef je niet te duiden waarom zij de lijst hebben gehaald", meent jurylid Patrick Duynslaegher. Maar sta ons toch een poging toe.

Lees meer over Adil El Arbi en Bilall Fallah (+)

4. Oscar and the Wolf

"Tiens, was 2014 al niet het jaar van Oscar And The Wolf?" In het persoonlijke lijstje van StuBrustem Stijn Van de Voorde was Max Colombie (24) nergens te bekennen. Andere juryleden katapulteerden de twintiger met de eigenzinnige glittercapes en het larmoyante stemgeluid wel richting top vijf. Omdat zijn ster ook in 2015 nog niet tanende is. Integendeel.

Lees meer over Max Colombie en de zijnen (+)

5. Bart Vanneste aka Freddy De Vadder

25 Freddy De Vadder. © VRT / Canvas

Van wuk tot plukkevort: Bevergem is de laatste in een reeks instant tv-klassiekers die zich in ons hoofd en lexicon nestelt. Waarom nurfen we ons nu plots allemaal te pletter?

Lees meer over Bevergem en hoe het zich in het collectieve geheugen nestelde (+)

6. Robin Pront

Share

'Dat openings-shot in 'D'Ardennen' alleen al, zo puur'

Patrick Duynslaegher
25 Robin Pront. © Bas Bogaerts

De reden dat deze tot voor kort nobele onbekende de top tien binnenstormt? In één woord: D'Ardennen. Die film noir à la flamande met Kevin Janssens en Veerle Baetens waar je de afgelopen weken en maanden zelfs niet in het zuiden van het land aan kon ontsnappen. Dat de 29-jarige regisseur voordien enkel kortfilms op zijn conto had, maakt deze demarche des te opmerkelijker.

Jurylid Patrick Duynslaegher had naar eigen zeggen al snel in het snuitje dat "die Pront iets speciaals had". In die mate dat hij zijn langspeeldebuut meteen tot openingsfilm van het Filmfest Gent bombardeerde. "Die jongen ademt filmtalent. Dat blijkt al meteen uit de openingsshot van de film, waar Jeroen Perceval zijn broer aan de gevangenis oppikt en alles vanuit de zijspiegel van de wagen wordt gefilmd. Zo economisch gefilmd, zo puur."

Ook volgens veel andere juryleden mocht Pront met zijn "overtuigend, en ietwat gewaagd, want nogal donker debuut" niet in de top tien ontbreken. D'Ardennen werd volgens hen niet voor niets meteen opgepikt in de Verenigde Staten. Acteur en co-scenarist van D'Ardennen, Jeroen Perceval, prijkt om soortgelijke redenen op nummer 12 in de lijst. Volgens Stubru-jurylid Stijn Van de Voorde had Kevin Janssens naast Perceval moeten staan. "Hij speelt onwaarschijnlijk goed in die film. Daar mag je niet aan voorbijgaan omdat hij zijn imago wat tegen heeft of zogezegd een minder cultureel correcte naam zou zijn."

7. Ivo van Hove & Dries Van Noten

25 Dries Van Noten. © Stefaan Temmerman

Hoewel theaterregisseur Ivo van Hove (57) en modeontwerper Dries Van Noten (57) niet met elkaar te vergelijken zijn, zijn ze alletwee gevestigde waarden die al lang meedraaien. Beiden bewezen in 2015 dat jezelf blijven het beste recept is voor langdurig succes.

Lees meer over beide toppers (+)

8. Rinus Van de Velde

25 Rinus Van de Velde You are so dangerous, she told me ..., 2015 charcoal on canvas, artist frame 200 x 200 cm. © Courtesy Tim Van Laere Gallery, Antwerp

Rinus Van de Velde (32) is in enkele jaren tijd uitgegroeid tot een vooraanstaand en succesvol kunstenaar. In oktober van dit jaar was er een ware volkstoeloop voor de opening van zijn tentoonstelling bij Tim Van Laere Gallery in Antwerpen. Vooraf waren er 1.300 likes op Facebook. 

Lees meer over Rinus Van de Velde (+)

8. Jaco Van Dormael

25 Jaco Van Dormael. © ANP

"Zijn beste film in jaren", zegt jurylid Patrick Duynslaegher over de recentste prent van Jaco Van Dormael (58), gedeeld op acht met Rinus Van de Velde. Hij is niet de enige die er zo over denkt: Le tout nouveau testament is immers verkozen tot Belgische Oscar-inzending. Woorden die in dat verband vaak terugkomen? 'Ongelooflijk geestig', 'creatief' en 'heerlijk Belgisch absurd'.

Niemand was beter geschikt dan Van Dormael om een verhaal te maken over God die vanuit een krottig kot de wereld laat scheppen. Van Duynslaegher prijst Van Dormaels talent om te verrassen. "Dat is zeldzaam in de moderne cinema. Meestal weet je al snel waar het verhaal heen gaat. Hier ontbreekt elke begrenzing."

Le tout nouveau testament is geselecteerd voor de European Film Awards in Berlijn op 12/12. Van Dormael gaat binnenkort My Dog Stupid verfilmen, een boek van John Fante.

9. Raf Simons

Share

'Hij heeft als hoofdontwerper een modernere, 21ste eeuwse Dior-vrouw neergezet'

Kaat Debo, Modemuseum Antwerpen
25 Raf Simons. © AP

"Het enige gedenkwaardige dat de man dit jaar heeft gedaan is volgens mij: hij is vertrokken bij Dior." Jurylid Jan Segers begrijpt met de beste wil van de wereld niet waarom ontwerper Raf Simons (47) net dit jaar in de top 10 is beland. Anderen denken daar duidelijk anders over. Zoals Modemuseum-directeur Kaat Debo, die zette Simons in haar persoonlijke lijst meteen op de tweede plek. Als Belg in een topfunctie bij een van de belangrijkste modehuizen ter wereld heeft Simons geschiedenis geschreven, vindt Debo. "Hij heeft als hoofdontwerper een modernere, 21ste eeuwse Dior-vrouw neergezet en is toch trouw gebleven aan zijn DNA."

Dat hij nu weg is bij Dior verandert daar niets aan, zegt Debo. Integendeel. Met zijn vertrek heeft hij een signaal gegeven dat is blijven nazinderen. "De vraag over de toenemende druk in de modewereld en de snel op elkaar volgende collecties ligt weer op tafel. Een moedige zet van Simons." Debo vermoedt nu al Simons ook in lijstjes van 2016 zal opduiken. "Ik ben alvast heel benieuwd naar zijn eigen collectie, waar hij nu meer op gaat focussen."

10. Alain Platel

25 Alain Platel. © Franky Verdickt

Als jurylid Kurt Van Eeghem het voor het zeggen had, had choreograaf/regisseur Alain Platel (57) met de hoofdprijs aan de haal gemogen. "Absolute wereldtop", noemt Van Eeghem de man achter het Gentse dansgezelschap Les Ballets C de la B. "Elke keer weet hij te verrassen met nieuw werk. Geen wonder dat hij door cultuurwatchers over de hele wereld erkend wordt om zijn talent."

Ook in Vlaanderen volgde dit jaar de erkenning, in de vorm van de Vlaamse Cultuurprijs voor Algemene Culturele Verdienste uit de handen van minister Sven Gatz (Open Vld). De jury roemde Alain Platel toen ook om zijn invloed en zijn sociaal engagement. Met Les Ballets C de la B brengt hij niet alleen een ongeziene mix van dans, teksttheater, circus en muziek, hij schuwt ook de scherpe sociaal- en politiek-maatschappelijke thema's niet; van de kracht van revoluties en culturen over hysterie tot travestie en nieuwe seksualiteit.

Zijn invloed strekt ook voorbij zijn eigen persoontje. Menig ander danser en choreograaf ziet in Platel ook een grote inspiratiebron, denk maar aan Sidi Larbi Cherkaoui.

10. Michaël Borremans

Share

'Waarom is Borremans niet beroemder dan hij is?'

The Guardian
25 Michaël Borremans. © Wouter Van Vooren

Sinds oktober van dit jaar mag hij zich de duurste Belgische kunstenaar noemen. Op een veiling bij Sotheby's in Londen bracht zijn olieschilderij Girl with Duck liefst 2,7 miljoen euro op. Meteen een stuk meer dan de vorige recordsom, de 2,1 miljoen euro voor Luc Tuymans' The Rumour.

Maar dat is zeker niet de (hoofd)reden dat Michaël Borremans (52) dit jaar in de top 10 prijkt. Toch niet voor jurylid Eppo Janssen, die de Gentse schilder zelfs graag een stuk hoger had zien staan. En wel omwille van zijn nieuwe Black Mould-schilderijen, die in de David Zwirner-galerij in Londen te zien waren. Een serie duistere, in het zwart geklede Ku Klux Klan-achtige figuren. Werk dat heel actueel aanvoelt in tijden van IS-terreur, vindt Janssen. "De schilderijen raakten mij enorm. Het vergt een groot kunstenaar om in te spelen op wat er leeft in de wereld én er tegelijk iets moois van te maken. Dat is voor mij belangrijker dan een recordprijs voor een schilderij." Borremans verdiende aan de verkoop van Girl with Duck zelf 12.500 euro.

'Fascinerend', 'inventief' en 'charismatisch': ook The Guardian kwam lof te kort na de Londense expo. "Waarom is Borremans niet beroemder dan hij is?"

Borremans maakt nieuw werk voor de Arco-beurs in Madrid (februari 2016) en die in Hong Kong (maart). Lente 2017 komt er een expo bij Zeno X Gallery in Antwerpen.

11. Berlinde De Bruyckere

25 Berlinde De Bruyckere. © Bob Van Mol

Berlinde De Bruyckere is de eerste vrouwennaam in de lijst, op de elfde plaats godbetert. In de top 10 vind je enkel testosteron. Hoe komt dat toch?

Lees er meer over (+)

12. Jeroen Perceval

25 Jeroen Perceval. © Bas Bogaerts

Zijn kop komt je vaag bekend voor, maar je weet niet precies van waar. Zo verging het Jeroen Perceval (37) lange tijd. Maar in D'Ardennen, dé Vlaamse prent van het jaar, nam de Antwerpenaar een van de hoofdrollen voor zijn rekening, waarvoor hij een hoop lof mocht ontvangen. Wie bleef zitten voor de aftiteling, weet ook dat hij samen met regisseur Robin Pront aan het scenario schreef. Sterker nog: de film is gebaseerd op een theaterstuk van zijn hand.

Perceval is niet vies van wat uitstapjes naar het lichtere genre - denk aan Zone stad of Plan Bart - maar veelal leest zijn IMDB-pagina als een overzicht van spannende en spraakmakende films als Rundskop, Dagen zonder lief en Liebling. Jeroen Perceval is uw keurmerk voor de betere cinema.

13. Boris Daenen aka Netsky

25 Netsky. © Alex Vanhee

Boris Daenen (26) is een wat bleke, schuchtere jongeman uit Edegem die er zowat in geslaagd is om van drum-'n-bass meezingers te maken. Als deze dj en producer een festivaldag afsluit, blazen de jonkies collectief verzamelen voor het hoofdpodium, en niet alleen in ons land. Voor grote namen als Jessie J mag hij remixen, als knoppendraaier kreeg hij onlangs zelfs de Vlaamse Cultuurprijs voor Muziek.

"Zijn muziek is niet 100 procent mijn ding", zegt jurylid Stijn Van de Voorde. "Wat hij creëert, zal ook nooit in het MoMA te zien zijn. Maar dat betekent niet dat hij in deze en mijn persoonlijke lijst geen plaats heeft. Integendeel: in zijn genre is hij top. Ook dat is kunst." Netsky straalt bovendien eerlijkheid en bescheidenheid uit, op Pukkelpop 2012 riep hij zelfs even zijn ouders het podium op om hen te bedanken. Daar houdt dit land wel van. Van de Voorde: "Je ziet dat hij het graag doet, hij komt niet fake over."

Netsky komt in 2016 met een nieuwe plaat.

14. Tourist LeMC

25 Johannes Faes, beter bekend als Tourist LeMC. © Alex Vanhee

Hiphop mashen met kleinkunst en dan ook nog eens vanuit 't stad omarmd worden 'door de parking', faut le faire. Aan den Tourist (31) viel dit jaar niet te ontkomen op de radio en (festival)podia. Als curator stond hij te blinken bij de Radio 1 sessies, met Bart Peeters als zijn grootste fan. Bovendien heeft de man iets te vertellen. En dat ogenschijnlijk uit het niets, al is den Tourist al jaren bekend in de Antwerpse hiphopscène.

Van Eeghem: "Hij is erg lokaal. Niet eens Antwerps eigenlijk, maar uit de Seefhoek. Vanuit die microkosmos belandt hij toch op zo'n mondiale lijst, net zoals de mannen van Bevergem. Want die microkosmos is even interessant als het macro-verhaal."

Tourist LeMC speelt op 19 en 20/12 in De Roma, Antwerpen

15. Chris Dercon

Het is een veelzeggend detail: over Chris Dercon (57) vind je op Wikipedia een lemma in het Engels, Duits, Frans en zelfs in het Catalaans, maar niet in het Nederlands. Misschien omdat Dercon in deze lijst de enige is die niet creeert, maar beslist.

Al vier jaar deelt de man uit Lier de lakens uit in het Tate Modern in Londen. Onder zijn leiding kan het spraakmakende museum voor moderne kunst recordcijfers voorleggen, wat het aantal bezoekers betreft. Kaat Debo van het Antwerpse Modemuseum noemt hem een voorbeeld. "Hij heeft veel interessante dingen gedaan bij Tate Modern, zoals zijn digitale strategie of de manier waarop hij het museum laagdrempeliger maakte. Dat hij nu overstapt naar de theaterwereld, getuigt opnieuw van durf."

Chris Dercon laat Londen in 2017 achter zich en verkast naar Berlijn, waar hij de Volksbühne zal leiden.

16. Nico Leunen

25 Nico Leunen. © Eric De Mildt

U kent hem wellicht niet, Ryan Gosling wel. De immens populaire acteur regisseerde Lost River en vroeg Leunen (41) om de montage voor zijn rekening te nemen. Dat beviel Gosling blijkbaar wel: op de première in Cannes zaten de twee heren broederlijk naast elkaar. "Dat betekent wel iets", zegt Duynslaegher.

Als heer en meester van de montagekamer zette Leunen zijn stempel op zowat elke film van Felix Van Groeningen (The Broken Circle Breakdown, Dagen zonder lief,De Helaasheid der dingen en binnenkort ook Belgica) en nu lonkt ook Hollywood. En alsof dat niet volstaat, is Leunen sinds kort ook lid van de Academy of Motion Pictures, Arts & Sciences, wat er op neer komt dat hij meestemt voor de Oscars. "Leunen is zoveel meer dan een cutter", aldus Duynslaegher. "Hij is een creatieve kracht die films tot leven wekt."

Nico Leunen is momenteel onder meer bezig met de montage van Fien Trochs nieuwe film.

17. Benoît Poelvoorde

Share

Dit jaar speelde hij de pannen van het dak in de nieuwe Van Dormael

25 Benoît Poelvoorde als God in 'Le Tout Nouveau Testament'. © rv

Een Belgische acteur die in la douce France op handen wordt gedragen, het is nog steeds iets bijzonders. Maar Poelvoorde doet het met veel flair. "Wallonië wordt toch nog steeds wat miskend. België blijft het kleine broertje en ligt qua mentaliteit toch heel ver van Parijs", weet Duynslaegher.

Maar Poelvoorde dus. Dit jaar speelde hij de pannen van het dak als god hemzelfde in Le tout nouveau testament (van Jaco Van Dormael), waardoor ook Vlaanderen hem nog eens kon bewonderen.

Dit komisch talent geldt al jaren als een van de groten. Dat bewijst ook zijn goed gevulde prijzenkast, met onder andere de Franse Jean Gabin-prijs voor beloftevolle acteur (we spreken over 2002), de Belgische Magritte-prijs twee jaar terug. Jaren geleden al schoof hij aan bij de jurytafel van het filmfestivals der filmfestivals, Cannes. Naast Quentin Tarantino dan nog wel.

De eerstvolgende film met Benoît Poelvoorde is Saint-Amour. Zijn tegenspeler is Gérard Depardieu.

17. Melanie De Biasio

25 Melanie De Biasio. © Diego Franssens

De Belgisch-Italiaanse De Biasio (37) legt een opmerkelijk parcours af: haar tweede plaat is al twee jaar oud, en toch wordt ze nog steeds omschreven als opkomend talent. Haar naam is niet alom bekend, toch heeft deze jazz-zangeres een grote schare trouwe fans. Selah Sue nodigde haar uit voor de Radio 1 Sessies, Off the Record (op Canvas) kwam snuffelen in haar platenkast.

Met zachte maar zekere tred bewandelt De Biasio haar pad en het buitenland lonkt steeds nadrukkelijker. Jools Holland stuurde haar al een invitatie en ze won de European Border Breaker Award 2015, voor artiesten die het goed doen over de grenzen heen. "Een geweldige artieste", vindt Janssen. "Ze heeft een gevoelige ziel, ze raakt mij enorm."

Melanie Di Biasio werkt in New York aan een nieuwe plaat.

18. Lander Gyselinck

25 Lander Gyselinck. © Alex Vanhee

Genieën achter het drumstel, ze duiken maar zelden op in favorietenlijstjes. Maar ziehier Lander Gyselinck, virtuoos met drumstokken, u mogelijk bekend dankzij STUFF., de (live) revelatie van het muzikale jaar.

Lees meer over Lander en STUFF. (+)

18. Athos Burez

25 © Athos Burez.

"Zijn werk was me al opgevallen nog voor ik zijn naam kende", vertelt Eppo Janssen over de jonge Antwerpse fotograaf Athoz Burez (28). Goofy beauty, zo heeft iemand zijn gestileerde foto's ooit omschreven. Ze bevatten de juiste mix tussen humor, schoonheid en cool. Van die speelse, kleurrijke en vaak theatrale beeldtaal wordt gesnoept op redacties van magazines, die zijn werk maar al te graag op de cover willen.

Janssen heeft vooral zijn foto's van bands onthouden. "Foto's van mensen die ik ken en toch op een andere, ongewone manier in beeld werden gebracht. Die kleuren ook." Stijn Van de Voorde: "Burez heeft een goed oog, maakt speciale keuzes ook. Maar op een goede manier."

19. Amria Daoudi

Haar naam doet bij weinigen een belletje rinkelen. Toch kent iedereen haar werk, zij het onbewust. Amira Daoudi is de vrouw achter de posters van talrijke bekende Belgische films die u in het straatbeeld tegenkomt. Van Rundskop over Het varken van Madonna tot Kid, Blue Bird en Waste Land: Daoudi moet zowat de meest gevraagde filmaffiche-ontwerpster van België zijn.

Haar grootste inspiratiebron is haar heimat: Brussel, "de stad, de mensen, de architectuur, de sfeer". Daoudi studeerde grafisch ontwerp aan Sint-Lukas Brussel en kwam daar ook in contact met creatieve gelijkgezinden op de filmafdeling. Haar voorlopige overzichtstentoonstelling From Film to Poster dit jaar was een pareltje. Jury-lid Sihame El Kaouaki-bi noemt haar dan ook "een topper in haar vak". Zelf omschrijft Daoudi zich in interviews als een perfectioniste: "Ik zie altijd dingen die nog beter hadden gekund."

Amira Daoudi is net klaar met de poster voor de film Niemendal.

20. Carll Cneut

25 Carll Cneut. © Thomas Sweertvaegher

Carll Cneut (46) in cijfers, dat gaat als volgt: wel 40 publicaties als illustrator, één als auteur. Al vier exposities, waarvan de laatste (In My Head) in mei dit jaar afliep. En minstens 23 bekroningen, de Vlaamse Cultuurprijs voor de Letteren 2014 niet eens meegeteld.

Cneut verlegt grenzen in de Vlaamse illustratiekunst, oordeelde de jury toen, zijn oeuvre bekleedt een belangrijke plaats in onze jeugdliteratuur. Zijn verbeeldingskracht, dynamiek, compositie en zelfs lege plekken bekoren en lokken fantasie uit. Bovendien is hij ook buiten onze landsgrenzen graag gezien: zijn werk is zelfs in het Japans te vinden. Ook onze jury houdt van 's mans werk. "Cneut kan tekenen en schilderen", beaamt Van de Voorde, die In My Head bezocht. "Die expo was heel mooi gemaakt, met een duidelijk verhaal."

Carll Cneut verzorgt samen met Peter Verhelst vandaag de eerste Das Magazin-leesclub voor kinderen in Antwerpen.

20. Jeroom

25 Jeroom. © Thomas Sweertvaegher

Dé snor van Humo hoort al jaren niet meer Guy Mortier toe, maar Jeroom (38). Zijn tekeningen en collages voor de rubriek Het gat van de wereld behoren inmiddels tot ons cultureel erfgoed, zijn beeldtaal is misschien wel het enige wat het weekblad tegenwoordig een duidelijke smoel geeft. Nochtans, vindt Stijn Van de Voorde, wordt Jeroom onderschat. "Het is heel moeilijk om goede onnozelheden te maken. Als je daarin slaagt, dan is dat grote kunst."

Jeroom doet iets wat niemand anders kan, zegt Van de Voorde. "Waar hij mee lacht, is redelijk heavy, maar hij komt ermee weg. Er zijn weinig mensen die zo grappig zijn." Dat hebben ze inmiddels ook elders gezien. 'Jos het debiele ei' is inmiddels omarmd door Comedy Central USA, in de vorm van een animatiefilmpje.

20. Mark Schaevers

25 Mark Schaevers. © ECI Literatuurprijs

Journalist (Humo, De Standaard), theaterauteur (Groepsportret van Hugo Claus) en gevierd auteur: Mark Schaevers (59) en zijn pen legden samen al een fraai parcours af.

Dit jaar kwam de erkenning in de vorm van de Gouden Boekenuil, voor zijn werk Orgelman, nota bene een non-fictieboek over de schilder Felix Nussbaum.

Niet alleen toont Schaevers literaire draagkracht, zijn palmares illustreert ook zijn brede netwerk in het culturele veld, waarmee hij deuren opent die voor anderen gesloten blijven. In 2011 al mocht hij de papieren nalatenschap van 's lands meest gevierde schrijver uitpluizen. Daaruit distilleerde hij het boek De wolken: uit de geheime laden van Hugo Claus. Op dit eigenste moment buigt de man zich over een biografie van Claus.

Zij haalden het niet: kiezen is verliezen

Omdat onvolledigheid een onvermijdelijke eigenschap van lijstjes is, is uiteraard ook de Cult.toppers 2015 niet volmaakt. De jury vertelt wie eigenlijk ook een plekje in de top verdiende en waarom.

Lees alles over de net niet geselecteerden (+)

Uw mening?

Wie is dé cultuurtopper van 2015 volgens u?

24% A Stromae
4% B Matthias Schoenaerts
3% C Adil El Arbi
1% D Bilall Fallah
3% E Oscar & The Wolf
15% F Freddy De Vadder
1% G Robin Pront
1% H Ivo Van Hove
2% I Rinus Van de Velde
1% J Jaco Van Dormael
1% K Raf Simons
1% L Alain Platel
2% M Michaël Borremans
2% N Berlinde De Bruyckere
0% O Jeroen Perceval
1% P Netsky
2% Q Tourist Le MC
0% R Chris Decron
0% S Nico Leunen
1% T Melanie De biasio
1% U Benoît Poelvoorde
2% V Lander Gyselinck
1% W Athos Burez
1% X Amira Daouidi
8% Y Carll Cneut
0% Z Mark Schaevers
2% [ Jeroom
0% \ Malik Mohammed
0% ] Annelien Van Wauwe
1% ^ Roa
1% _ Sidi Larbi
1% ` Veerle Baetens
0% a Pieter Van Hees
2% b Dimitri Vegas & Like Mike
0% c Amira Daoudi
2% d Selah Sue
0% e Lefto
1% f Anne Teresa De Keersmaeker
1% g Luc De Vos
0% h Harold Polis
0% i Eric Goens
2% j Trixie Whitley
0% k Michaël Roskam
0% l Stephan Vanfleteren
0% m Luc Tuymans
1% n Jonas Van Geel
1% o Griet Op de Beeck
7% p Iemand anders
Je stem werd niet geregistreerd. Gelieve nog eens te proberen.
Dossier Het beste van 2015
Dossier Het beste van 2015

De jaaroverzichten van De Morgen: de meest gelezen stukken, de beste opiniestukken, de tv-momenten, de vrouwen, de hits van het jaar… speciaal voor u gebundeld.

Lees alle artikels

nieuws

cult

zine