buitenland

Strijd tegen IS is ook een race om olie

- Rob Vreeken - Bron: De Volkskrant
1 Een strijder van de Militaire Raad van Deir al-Zor, die vecht onder SDF, houdt in uitvalsbasis Hasaka de vlag van de raad vast. © REUTERS

In Syrië zijn de door de VS gesteunde rebellen een offensief begonnen tegen IS in de zuidoostelijke provincie Deir al-Zor, een week nadat ook het leger een aanval op IS opende elders in de provincie. Een wedloop lijkt te zijn begonnen om de controle over het olierijke zuidoosten.

De door Koerdische milities geleide Syrische Democratische Strijdkrachten (SDF) kondigden zaterdag het begin aan van de operatie Jazira Storm, bedoeld om Islamitische Staat uit de provincie te verdrijven. De operatie wordt uitgevoerd vanuit Hasaka in het noorden, waar de Koerden een groot gebied in handen hebben. Volgens een woordvoerder van SDF is het de bedoeling zo snel mogelijk de oevers van de Eufraat te bereiken.

Een week geleden doorbrak het Syrische leger de linies van IS rond Deir al-Zor, de hoofdstad van de gelijknamige provincie die sinds drie jaar grotendeels in handen is van de terroristen. Met de razendsnelle opmars naar de hoofdstad, gesteund door de Russische luchtmacht, leek het regime het pleit om de controle over de provincie in zijn voordeel te winnen. De SDF-milities hadden hun handen vol aan het bestrijden van IS in Raqqa, de zogeheten hoofdstad van het kalifaat.

Nu blijkt echter dat de SDF wel degelijk troepen heeft vrijgemaakt voor een aanval op IS in Deir al-Zor. Volgens een woordvoerder zijn er minder manschappen nodig in Raqqa, nu de stad voor twee derde in handen is van de rebellen. De strijders opereren onder de naam Militaire Raad van Deir al-Zor.

'Sjiitische as'

Commandant Ahmed Abu Kholeh zei tegen internationale persbureaus over 4.000 strijders te beschikken. Volgens hem is de operatie maandenlang voorbereid en staat de timing los van de aanval op IS door het Syrische leger vorige week. Of er plannen zijn om ook op te rukken naar de stad Deir al-Zor wilde Kholeh niet zeggen. 

Het is volgens hem niet de bedoeling het leger aan te vallen, "maar als er op ons geschoten wordt, zullen we reageren."

Op de achtergrond van de race tussen de rebellen en het leger speelt de rivaliteit om het beheer van de Iraakse grens tussen de VS enerzijds en Rusland en Iran anderzijds. Teheran wil een 'sjiitische as' creëren vanaf Iran via Irak en Syrië tot aan de Middellandse Zee en Libanon. Washington ziet dit met lede ogen aan. De aanwezigheid van het grootste deel van de Syrische olie- en gasvoorraden maakt de provincie Deir al-Zor des te belangrijker.

Het Syrische leger heeft zaterdag een olieveld bij de stad Deir al-Zor heroverd op strijders van IS. De olievelden rond de stad waren een belangrijke bron van inkomsten voor het door IS uitgeroepen kalifaat, dat steeds harder instort.