buitenland

Hoe Trump de staatsschuld de hoogte injaagt met infrastructuurplan

De Amerikaanse infrastructuur opkalefateren was een van de grote campagnebeloftes van president Trump. Maandag kondigde hij zijn concrete plan daarvoor aan: hij wil 1.500 miljard dollar investeren. Maar van ‘schitterende nieuwe bruggen en glanzend nieuw asfalt’ komt wellicht niet meteen iets in huis. “De grote vraag is hoe Trump privé-investeerders zal overtuigen.”

Het infrastructuurplan maakt deel uit van het Amerikaanse begrotingsontwerp voor 2019. Van de 1.500 miljard dollar vraagt Trump ‘slechts’ 200 miljard aan het parlement. Daarmee wil hij, verspreid over een periode van tien jaar, privé-investeerders en lokale overheden stimuleren om in de Amerikaanse infrastructuur te investeren. De Democraten vrezen dat de belastingbetaler daarvan de dupe zal zijn. Het plan, zoals het nu is, maakt daarom weinig kans om goedgekeurd te worden door het Congres. Trump liet evenwel weten dat hij openstaat voor onderhandelingen. Zelf vindt hij investeringen in het leger en de belastingverlaging nog belangrijker dan het infrastructuurplan.

Begrotingsdiscipline

Maar vooral opmerkelijk is dat Trump met dit plan de staatsschuld verder de hoogte injaagt. “Dat druist helemaal in tegen de klassieke Republikeinse filosofie”, zegt hoogleraar internationale relaties en Amerika-kennner Bart Kerremans (KU Leuven). “Hij wordt daarbij gesteund door een deel van de Republikeinse partij, maar een ander deel is daar minder enthousiast over. Trumps doelstelling om het overheidsbudget in balans te krijgen, is ook al uitgesteld tot 2039. Daarmee zeg je eigenlijk als president: het is mijn probleem niet.”

Share

'Trumps doelstelling om het overheidsbudget in balans te krijgen, is ook al uitgesteld tot 2039'

Amerika-kenner Bart Kerremans (KU Leuven)

De Republikeinse volksvertegenwoordigers hebben, zeker tijdens de Democratische presidentsjaren, altijd gehamerd op begrotingsdiscipline. “Dat principe laten ze nu heel snel varen”, merkt Kerremans op. Volgens realistische schattingen, zo schrijft de Volkskrant, zou de staatsschuld de komende tien jaar met 7.000 miljard dollar verhogen. Een groot deel daarvan zou van infrastructuur- en legerinvesteringen komen. Daarom wil het Witte Huis elders besparen. Het zou vooral besparen op het voedselprogramma en zorg voor armeren, ouderen en gehandicapten.

Het lijkt opmerkelijk dat Trump dit plan voorstelt, omdat de Republikeinen lang geijverd hebben voor een kleine overheid. “Trump wil dat niet per se”, zegt Kerremans. “Het interessante aan zijn figuur is dat hij voor een stuk het conservatieve deel van de Republikeinse partij volgt, maar op andere gebieden iets helemaal anders doet, zoals bij zijn handelsbeleid.”

Privé-investeerders

Trump vertrouwt met zijn infrastructuurplan heel sterk op privé-investeerders. “De grote vraag is hoe de overheid die investeerders zal overtuigen. Privébedrijven zullen sneller geneigd zijn om een groot project te financieren als ze er zelf voordeel uithalen. Maar bij veel van de broodnodige herstellingen zal het moeilijk worden om hen te betrekken”, aldus Kerremans.

Share

Het is afwachten of de Amerikaanse overheid ook daadwerkelijk het beloofde bedrag zal ophoesten

Daarnaast valt nog af te wachten of de Amerikaanse overheid ook daadwerkelijk het beloofde bedrag zal ophoesten. “Het plan voorziet naast investeringen ook saneringen op het gebied van infrastructuur”, zegt Kerremans. Zo wil Trump flink bezuinigen op spoorwegmaatschappij Amtrak en het Army Corps of Engineers, dat verantwoordelijk is voor kustbescherming en waterwegen. “Dat kan ervoor zorgen dat de netto-investeringen op minder dan 200 miljard dollar uitdraaien.”

Het Congres moet nu onderhandelen over het plan. Wellicht zullen Democraten ijveren om hoognodige investeringen meer door de overheid te laten financieren.

nieuws

zine