buitenland

Gekocht op vlooienmarkt voor 100 euro en nu geveild voor 45.000 euro

1 Het toestel verkeert nog in goede staat en zou nog werken. © REUTERS

De verkoper van een oude typmachine op een Roemeense vlooienmarkt dacht dat hij een gouden zaakje deed toen hij het toestel verkocht voor 100 euro, maar hij had het mis. De koper, een man met kennis van zaken, wist meteen wat het toestel echt was, veilde het en maakte een spectaculaire winst.

De 'typmachine' was in feite een Enigma I, een codeermachine van de Duitse Wehrmacht uit de Tweede Wereldoorlog. Het tijdens de Tweede Wereldoorlog in Berlijn gebouwde apparaat telt drie rotoren en werd in nazi-Duitsland gebruikt om militaire informatie te ver- en ontsleutelen. Het toestel verkeert nog in goede staat en zou nog werken.

De verzamelaar die het toestel in handen kreeg, schakelde veilinghuis Artmark in Boekarest in voor de verkoop ervan. Het startbedrag werd ingesteld op 9.000 euro. De machine bracht uiteindelijk een veelvoud daarvan op: een online koper telde er 45.000 euro voor neer.

"De verzamelaar kocht het op een vlooienmarkt. Hij is een professor cryptografie en... hij wist heel goed wat hij kocht," vertelde Cristian Gavrila van Artmark aan Reuters.

De Enigma werd gebruikt voor het coderen en decoderen van boodschappen van het Duitse leger, maar de Britse wiskundige Alan Turing en zijn team in het decodeercentrum Bletchley Park slaagden erin de code te breken. Volgens sommige berekeningen hebben ze daardoor het einde van de oorlog met twee jaar bespoedigd.

Vorige maand ging een M4 Enigma-machine in New York nog onder de hamer voor een recordprijs van 540.000 dollar (473.000 euro).