Opinie
Orhan Agirdag

Respect voor etnisch-culturele identiteiten zorgt voor méér onderwijsprestaties, niet minder

Wie is toch die 'pedagoochelaar' waar Bart De Wever het over heeft?

2 Archiefbeeld: Koninklijk Atheneum in Vilvoorde. © photo_news

Orhan Agirdag is als onderwijswetenschapper verbonden aan Het Laboratorium voor Educatie en Samenleving (KU Leuven).

2 Orhan Agirdag. © kos

"Een kind uit een etnische, religieuze of linguïstische minderheidsgroep heeft recht om zijn of haar eigen cultuur te beleven, godsdienst te belijden of taal te gebruiken" (VN Kinderrechtenverdrag, artikel 30).

Iedereen is in theorie voor een pluralistisch, intercultureel en kwalitatief hoogstaand onderwijs. Onenigheid start doorgaans enkel wanneer men deze nobele idealen wenst te concretiseren in de praktijk. Natuurlijk moet intercultureel pluralisme op school veel meer inhouden dan de jaarlijkse couscousavond, maar wat dan wel is de vraag?

Een bescheiden doch positief voorstel is gedaan door Lieven Boeve: meer ruimte maken voor Islam in katholieke scholen. Dat is eigenlijk nog niet zo revolutionair, want in heel wat Limburgse katholieke scholen doet men dat al jaren, zonder enige controverse. Ik ben zelf een alumnus van een katholieke basisschool in Heusden-Zolder waar ik lessen Islam heb mogen volgen. In die tijd heb ik op school zelfs lessen Turkse taal en cultuur gekregen, wat ongetwijfeld een positief effect heeft gehad op mijn onderwijsloopbaan.

Share

Als GO! niet beseft dat diversiteit een feit is en concrete maatregelen nodig zijn om het te valoriseren, dan dreigt ze gemarginaliseerd te geraken

Het onderwijs is bij ons een quasi-markt: verschillende netten concurreren voor studenten op basis van hun aanbod. Als respons op de plannen van het katholieke net, zou je verwachten dat de concurrent GO! eveneens concrete maatregelen neemt, al was het om hun marktaandeel niet te verliezen. Dit hoeft niet per se op religieus vlak te zijn. Ik denk bijvoorbeeld aan een aanbod waarin meertaligheid van migrantenleerlingen meer gevaloriseerd wordt dan nu het geval is. Kwestie van 'productdifferentiatie' en een betere aansluiting te vinden met de etnisch-culturele diverse samenleving.

Maar het GO! dacht daar anders over en heeft ervoor gekozen om frontaal in aanval te gaan tegen de plannen van Lieven Boeve. De reden hiervoor is me werkelijk onduidelijk. Als een van de weinige plaatsen op aarde, heeft het gemeenschapsonderwijs bij ons slechts een klein aandeel in het onderwijs. Als GO! niet beseft dat het ondertussen 2016 is -- dus dat diversiteit een feit is en concrete maatregelen nodig zijn om het te valoriseren -- dan dreigt ze helemaal gemarginaliseerd te geraken.

De nationalistische en zelfs de vrijzinnige elites (die nu in koor boe roepen) gaan immers hun kinderen naar katholieke scholen blijven sturen. Bovendien is de vraag wat het actief pluralisme van GO! nog betekent in de praktijk? Hoofddoekenverbod voor leraren? Ik dacht het niet.

In zijn kritiek op de plannen van Lieven Boeven gaat Bart De Wever (DM 6/5) zelfs een stap verder dan het GO! Hij stelt de plannen voor meer openheid naar andere culturen en religies in katholieke scholen gelijk aan 'nivelleringsdrang' en 'de lat laag leggen'. Dus volgens de logica van Bart De Wever gaan scholen lijden aan kwaliteitsverlies wanneer ze meer respect tonen voor etnisch-culturele diversiteit. Dan vraag ik me toch af wie die 'pedagoochelaar' is waar Bart de Wever het over heeft?

Share

Gelijkheid en kwaliteit kan je niet realiseren door de realiteit van diversiteit te ontkennen of te onderdrukken, maar wel door ze zo veel mogelijk te valoriseren

Want wetenschappelijke studies wijzen steevast het tegendeel. Namelijk, respect voor etnisch-culturele identiteiten gaat samen met méér onderwijsprestaties, niet minder. Gelijkheid en kwaliteit kan je niet realiseren door de realiteit van diversiteit te ontkennen of te onderdrukken, maar wel door ze zo veel mogelijk te valoriseren.

Alleen mensen met een ideologische blinddoek zijn in staat om die empirische realiteit te ontkennen of zelfs volledig om te draaien. De realiteit is wat ze is en het konijn verdwijnt niet écht uit de hoed omdat de (poli)goochelaar dat ons wil wijsmaken. En als wetenschappers die wijzen op deze harde realiteit toch afgedaan worden als 'pedagoochelaars', dan is het misschien tijd voor ons om de politiekers te wijzen op een politiek document, namelijk het VN-kinderrechtenverdrag waar hun ongelijk hierboven geschreven staat.

Dossier Onderwijs
Dossier Onderwijs

Lees alle artikels

nieuws

zine