Religie

Islamvernieuwers met dood bedreigd

Ideeënoorlog aan de gang tussen conservatieve en progressieve moslims

2 © RV

De mislukking van het Brusselse deradicaliseringsprogramma brengt een ideeënoorlog aan het licht waarbij progressieve islamologen en imams met de dood worden bedreigd. Ook bepaalde leden van de Moslimexecutieve willen de strijd voor een Europese islam saboteren.

2 © RV
Share

Regisseur Ismael Saïdi (l.) en islamoloog Rachid Benzine werden bedreigd en trokken zich terug uit het Brusselse deradicaliseringsproject

Begin januari kondigde Brussels minister-president Rudi Vervoort (PS) met de nodige trots zijn deradicaliseringsproject aan. Samen met de befaamde Franse islamoloog Rachid Benzine zouden regisseur Ismael Saïdi en expert Michaël Privot een aantal clips maken waarin de Koran op een bevattelijke en accurate manier wordt uitgelegd. Voor dit project werd 275.000 euro vrijgemaakt.

Nog geen twee weken later is dat op de klippen gelopen. Eerst trok Saïdi zich terug, nadat hij enkele doodsbedreigingen had ontvangen en bepaalde roddels over zijn financiële wandel werden verspreid. Enkele dagen later gaven ook Benzine en Privot er de brui aan. Vooral Benzine werd volgens betrouwbare bronnen de jongste weken het slachtoffer van doodsbedreigingen.

De snelle teloorgang van het Brusselse deradicaliseringsproject heeft te maken met een ware ideeënoorlog tussen conservatieve moslims en de aanhangers van een moderne Europese islam, waarvan Benzine het Europese boegbeeld is.

Hardliners

"Je houdt het niet voor mogelijk", zegt Vlaams Parlementslid Yamila Idrissi (sp.a). "Iedereen die voor een Europese islam strijdt, wordt monddood gemaakt. De aanvallen zijn zeer systematisch; het gaat hier om een echte ideeënoorlog. Zeker toen duidelijk werd dat Rachid Benzine zich achter het Brusselse project schaarde, werden ze gemeen en veront- rustend.

"Voor de tegenstanders van een gematigde islam is de briljante Benzine een inhoudelijk gevaar. Hij moest zo snel mogelijk het zwijgen worden opgelegd. Juist nu moeten we de waarden die voor ons zo belangrijk zijn opnieuw naar waarde schatten."

Benzine en Saïdi zijn niet de enige prominente verdedigers van de Europese islam die worden bedreigd. Ook Noureddine Smaïli, voorzitter van de Moslimexecutieve, kreeg onlangs te maken met intimidaties en bedreigingen. Eerst werd hij geconfronteerd met (anonieme) verbale intimidaties, maar recentelijk diende hij klacht in tegen onbekenden, nadat in de kelder van zijn kantoor brand was gesticht.

Zeer opmerkelijk is dat Smaïli ook onder druk wordt gezet door een viertal conservatieve leden van zijn Moslimexecutieve. Dat verklaart hij in een interview met La Libre Belgique. "Er zitten vier hardliners uit Brussel in die ons hervormingswerk proberen te saboteren. Wat hen stoort, is dat ik op een moderne manier te werk wil gaan en wil samenwerken met de overheid. Ik heb mijn buik vol van hun tegenkanting. Ik sta open voor iedereen die wil meewerken aan deze hervormingen, die het samenleven en samenwerken bevorderen."

De inzet van de ideeënstrijd tussen conservatieve en progressieve moslims is groot. De laatsten willen dat de overheid een grotere rol speelt bij de erkenning van moskeeën, de benoeming van imams en de uitwerking van de lessen islamitische godsdienst. De conservatieven willen deze bevoegdheden in handen houden en beschermen ook de belangen van zeer conservatieve krachten in Saudi-Arabië en Qatar, die nog steeds een aanzienlijke invloed hebben op Belgische moskeeën.

Verantwoordelijkheid Geens

De gematigde Gentse imam Brahim Laytouss reageert verontwaardigd. "We wisten dit natuurlijk al langer, maar nu komt het keihard aan de oppervlakte. Invloedrijke leden van de Moslimexecutieve maken er geen geheim meer van dat ze niet willen weten van een Europese islam. Dat is onaanvaardbaar, want zij zijn verantwoordelijk voor de uitwerking van een moderne, gematigde islam die in de Europese samenleving kan worden ingepast. Als die heren geen Europese versie willen, dan moeten ze maar eens openlijk stellen welke islam ze dan wel willen."

Volgens Laytouss ligt hier ook een grote verantwoordelijkheid voor justitieminister Koen Geens, die bevoegd is voor de Moslimexecutieve. "Hij heeft de verantwoordelijkheid om op te treden tegen leden die zich niet willen inschrijven in de context van een moderne samenleving. Geens is de eindverantwoordelijke voor de financiering en erkent ook de zeventien leden."

"De minister neemt 'akte' van de uitspraken", klinkt het op het kabinet van Geens. Hij zou bezig zijn met een betere werking van de Moslimexecutieve en is voorstander van een Belgische of Europese islam. "Daarom pleit minister Geens voor een verplichte imamopleiding aan een universiteit of hogeschool. Hij wil graag dat alleen moskeeën die werken met imams die zo'n opleiding hebben gevolgd nog officieel kunnen worden erkend en gefinancierd."

cult

zine